Alfavita Newsroom Η εμπειρία της Ουκρανίας στον πόλεμο των drones φαίνεται πως αποκτά πλέον νέο γεωπολιτικό βάρος. Σύμφωνα με πληροφορίες από αμυντικές πηγές, το Πεντάγωνο και τουλάχιστον μία κυβέρνηση από τις αραβικές μοναρχίες του Κόλπου εξετάζουν την προμήθεια ουκρανικών αναχαιτιστικών drones χαμηλού κόστους, τα οποία αναπτύχθηκαν αρχικά για να αντιμετωπίζουν τις ρωσικές επιθέσεις με μη επανδρωμένα αεροσκάφη.
Τα συστήματα αυτά, που δοκιμάστηκαν στον ουρανό πάνω από το Κίεβο και την Οδησσό, θεωρούνται πλέον πιθανή λύση για την αντιμετώπιση των ιρανικών επιθέσεων με drones σε αμερικανικές και συμμαχικές εγκαταστάσεις στον Περσικό Κόλπο. Με άλλα λόγια, η τεχνολογία που γεννήθηκε μέσα στον πόλεμο της Ανατολικής Ευρώπης ενδέχεται να μεταφερθεί στη Μέση Ανατολή ως ένα νέο εργαλείο άμυνας απέναντι στην Ιράν.
Το κόστος που αλλάζει τους συσχετισμούς
Τις τελευταίες εβδομάδες, χώρες του Κόλπου έχουν αναγκαστεί να χρησιμοποιήσουν ακριβά αντιαεροπορικά συστήματα για να αναχαιτίσουν επιθέσεις με drones. Σε αρκετές περιπτώσεις, πύραυλοι του συστήματος Patriot PAC‑3 επιστρατεύθηκαν για την κατάρριψη ιρανικών drones τύπου Shahed.
Η αναλογία κόστους είναι εντυπωσιακή: ένα Shahed εκτιμάται ότι κοστίζει περίπου 30.000 δολάρια, ενώ κάθε πύραυλος PAC-3 μπορεί να ξεπεράσει τα 13,5 εκατομμύρια δολάρια. Η οικονομική αυτή ασυμμετρία οδηγεί σε ταχεία εξάντληση των αποθεμάτων πυραύλων, δημιουργώντας ένα κενό που θα μπορούσαν να καλύψουν τα φθηνότερα ουκρανικά drones αναχαίτισης, τα οποία κοστίζουν μόλις μερικές χιλιάδες δολάρια.
Σύμφωνα με ουκρανικές πηγές της αμυντικής βιομηχανίας, οποιαδήποτε πώληση τέτοιων συστημάτων – ακόμη και αν η παραγωγή πραγματοποιηθεί εκτός ουκρανικού εδάφους – θα πρέπει να γίνει σε συνεννόηση με το Κίεβο, καθώς το ζήτημα θεωρείται ιδιαίτερα ευαίσθητο πολιτικά και στρατιωτικά.
Οι επαφές του Ζελένσκι με τον Κόλπο
Στο πλαίσιο αυτό, ο πρόεδρος της Ουκρανίας Βολοντίμιρ Ζελένσκι έχει ήδη έρθει σε επαφή με ηγεσίες χωρών του Κόλπου, μεταξύ των οποίων ο εμίρης του Κατάρ και ο πρόεδρος των Ηνωμένα Αραβικά Εμιράτα.
Οι συνομιλίες αφορούν την πιθανή αξιοποίηση της ουκρανικής τεχνογνωσίας στην αντιμετώπιση drones. Ο ίδιος ο Ζελένσκι έστειλε το μήνυμα ότι το Κίεβο είναι πρόθυμο να συνεργαστεί με εταίρους του, υπό έναν βασικό όρο: να μη μειωθεί η ικανότητα της χώρας να υπερασπιστεί τον εαυτό της. Όπως τόνισε, η ουκρανική εμπειρία στην αντιμετώπιση των Shahed θεωρείται σήμερα από τις πιο εξελιγμένες διεθνώς, ωστόσο κάθε συνεργασία πρέπει να προχωρήσει «χωρίς να μειώνει τις δικές μας αμυντικές δυνατότητες».
Η απειλή των ιρανικών drones
Αναλυτές εκτιμούν ότι η Τεχεράνη διαθέτει ήδη τεράστια αποθέματα drones Shahed, τα οποία χρησιμοποιούνται σε μαζικές επιθέσεις με στόχο όχι μόνο την πρόκληση ζημιών, αλλά και την εξάντληση των αντιαεροπορικών αποθεμάτων των αντιπάλων.
Η τακτική αυτή βασίζεται στην εκτόξευση μεγάλου αριθμού φθηνών drones σε «κύματα». Λόγω του μικρού μεγέθους τους και της δυνατότητας εκτόξευσης από διάσπαρτα σημεία, τα Shahed αποδεικνύονται ιδιαίτερα δύσκολος στόχος για την κλασική στρατιωτική πρακτική των προληπτικών πληγμάτων εναντίον εκτοξευτών και αποθηκών όπλων.
Η ουκρανική «σχολή» αντιμετώπισης drones
Στο πεδίο της μάχης, η Ουκρανία έχει αναπτύξει ένα πολυεπίπεδο σύστημα άμυνας απέναντι στα drones. Αυτό περιλαμβάνει κινητά αντιαεροπορικά πυροβόλα, φορτηγά εξοπλισμένα με πολυβόλα, αλλά και ειδικά drones-αναχαιτιστές υψηλής ταχύτητας.
Τα τελευταία, που συχνά αποκαλούνται «κυνηγοί Shahed», μπορούν να φτάσουν ταχύτητες έως και 250 χιλιομέτρων την ώρα, διαλύοντας τα σμήνη των εχθρικών drones πριν φτάσουν στους στόχους τους.
Ωστόσο, η τεχνολογική κούρσα συνεχίζεται. Η Ρωσία, σύμφωνα με εκτιμήσεις, έχει ήδη αναπτύξει ταχύτερες εκδόσεις drones, όπως τα Geran‑3, τα οποία χρησιμοποιούν κινητήρες τζετ και ξεπερνούν τα 550 χλμ/ώρα.
Νέα γεωπολιτική εξίσωση
Η πιθανή υιοθέτηση ουκρανικών συστημάτων από τις ΗΠΑ και χώρες του Κόλπου δεν αφορά μόνο την αποτελεσματικότητα στο πεδίο της μάχης. Αγγίζει και την παγκόσμια ισορροπία στα αποθέματα στρατηγικών όπλων.
Στο Κίεβο εκτιμούν ότι αν οι σύμμαχοι στη Μέση Ανατολή χρησιμοποιήσουν φθηνά drones αναχαίτισης αντί για πυραύλους Patriot, περισσότερα αντιαεροπορικά συστήματα θα μπορούν να μεταφερθούν στην Ουκρανία για την αντιμετώπιση ρωσικών πυραύλων cruise και βαλλιστικών απειλών.
Η νέα γενιά αντι-drone τεχνολογίας
Στο ουκρανικό «οπλοστάσιο» βρίσκονται ήδη αρκετά συστήματα drone. Μεταξύ αυτών είναι το Merops drone, ένα drone σταθερών πτερύγων που αναπτύχθηκε με χρηματοδότηση εταιρειών που συνδέονται με τον πρώην επικεφαλής της Google, Έρικ Σμιντ.
Παράλληλα αναπτύσσεται το Sting drone, ένα μικρό τετρακόπτερο που έχει ενσωματωθεί σε ουκρανικά θαλάσσια drones τύπου Magura drone, τα οποία επιχειρούν στη Μαύρη Θάλασσα ανοιχτά της Οδησσού.
Εταιρείες όπως η General Cherry και η Wild Hornets παράγουν επίσης ταχύτατα drones-αναχαιτιστές, ενώ περισσότερες από δώδεκα ουκρανικές εταιρείες εργάζονται στην ανάπτυξη μικρών κινητικών συστημάτων που κοστίζουν ελάχιστα σε σχέση με τα συμβατικά αντιαεροπορικά όπλα. Ορισμένα από αυτά χρησιμοποιούν τεχνολογία computer vision ώστε να εντοπίζουν και να κλειδώνουν αυτόνομα τον στόχο.
Από τον Δνείπερο στον Περσικό Κόλπο
Οι Ουκρανοί ειδικοί εκτιμούν ότι οι επιθέσεις drones στον Κόλπο μιμούνται σε μεγάλο βαθμό τις ρωσικές τακτικές που εφαρμόστηκαν εναντίον της Οδησσός. Τα drones πετούν πολύ χαμηλά, συχνά πάνω από τη θάλασσα, ώστε να αποφεύγουν τα ραντάρ και να δυσκολεύουν τα παραδοσιακά συστήματα άμυνας.
Σε αυτό το περιβάλλον, τα drones-αναχαιτιστές που περιπολούν από θαλάσσιες πλατφόρμες θεωρούνται ιδιαίτερα αποτελεσματικά, καθώς μπορούν να αναχαιτίσουν τα επιτιθέμενα μη επανδρωμένα πριν πλησιάσουν κρίσιμες εγκαταστάσεις.
Ένα πρόσφατο περιστατικό στο Μανάμα του Μπαχρέιν, όπου drone κατέστρεψε δορυφορική κεραία σε αμερικανική ναυτική βάση, χαρακτηρίστηκε «σοκαριστικό» από πρώην αξιωματούχους του 5ος Στόλος των ΗΠΑ, σύμφωνα με δημοσίευμα των Financial Times.
Πίσω από τις τεχνικές λεπτομέρειες, διαμορφώνεται μια νέα πραγματικότητα: το Ιράν επενδύει σε μαζικά, φθηνά και ευέλικτα όπλα που φθείρουν την παραδοσιακή στρατιωτική υπεροχή της Δύσης, ενώ η Ουκρανία απαντά με ακόμη πιο εξελιγμένες λύσεις άμυνας.
Το αν οι ουκρανικές τεχνολογίες θα εξελιχθούν στο νέο διεθνές πρότυπο αντι-drone άμυνας ή αν η κούρσα εξοπλισμών θα οδηγήσει σε ακόμη πιο γρήγορα και αυτόνομα οπλικά συστήματα παραμένει ανοιχτό ερώτημα. Το μόνο βέβαιο είναι ότι από τον ποταμό Δνείπερος έως τον Περσικό Κόλπο, ο πόλεμος των drones επανακαθορίζει ήδη τις στρατιωτικές ισορροπίες.
Όλες οι σημαντικές και έκτακτες ειδήσεις σήμερα
Voucher 750 ευρώ σε εργαζόμενους του ιδιωτικού τομέα - Ανοίγουν οι αιτήσεις
