Alfavita Newsroom Η Μέση Ανατολή βρίσκεται σε τροχιά ακραίας αποσταθεροποίησης, μετά την δολοφονία του ανώτατου ηγέτη του Ιράν, Αλί Χαμενεΐ, έπειτα από αμερικανοϊσραηλινά πλήγματα. Η Τεχεράνη απάντησε με νέες επιθέσεις κατά του Ισραήλ και αμερικανικών βάσεων στην περιοχή, ενώ οι δηλώσεις κορυφαίων αξιωματούχων και από τις δύο πλευρές κλιμακώνουν περαιτέρω την ένταση.
Η διεθνής κοινότητα παρακολουθεί με ανησυχία, καθώς το ενδεχόμενο γενικευμένης περιφερειακής σύρραξης μοιάζει πλέον πιο ορατό από ποτέ.
Νέα πυραυλικά πλήγματα από το Ιράν
Η ιρανική κρατική τηλεόραση μετέδωσε ότι η χώρα εξαπέλυσε νέο κύμα πυραυλικών και μη επανδρωμένων επιθέσεων εναντίον:
Του αρχηγείου του ισραηλινού στρατού στο Τελ Αβίβ
Συγκροτήματος της ισραηλινής αμυντικής βιομηχανίας
Αμερικανικών στρατιωτικών βάσεων σε διάφορες χώρες της Μέσης Ανατολής
Σύμφωνα με τις ίδιες πηγές, έως και 27 αμερικανικές βάσεις φέρονται να βρέθηκαν στο στόχαστρο. Εκρήξεις αναφέρθηκαν στο Ντουμπάι, στη Ντόχα και στη Μανάμα, ενώ ένταση καταγράφηκε και έξω από την αμερικανική πρεσβεία στη Βαγδάτη, με διαδηλωτές να συγκρούονται με τις δυνάμεις ασφαλείας.
Λαριτζάνι: «Θα τους τρυπήσουμε στην καρδιά»
Ο Αλί Λαριτζάνι, στενός συνεργάτης του Χαμενεΐ και πρώην γραμματέας του Ανώτατου Συμβουλίου Εθνικής Ασφαλείας, υιοθέτησε ιδιαίτερα σκληρή ρητορική: «Οι Αμερικανοί τρύπησαν την καρδιά του ιρανικού λαού και εμείς θα τους τρυπήσουμε στην καρδιά».
Δεσμεύτηκε ότι η αντίδραση των ιρανικών ενόπλων δυνάμεων θα είναι «πολύ ισχυρότερη», τονίζοντας πως οι ΗΠΑ και το Ισραήλ «δεν μπορούν να χτυπούν και να φεύγουν».
Παράλληλα, επιχείρησε να καθησυχάσει τα κράτη της περιοχής, υποστηρίζοντας ότι η Τεχεράνη δεν επιδιώκει σύγκρουση μαζί τους, αλλά θα συνεχίσει να στοχοποιεί αμερικανικές στρατιωτικές εγκαταστάσεις.
Γαλιμπάφ: «Ήμασταν έτοιμοι για όλα τα σενάρια»
Ο πρόεδρος του ιρανικού κοινοβουλίου, Μοχαμάντ Μπαγέρ Γαλιμπάφ, δήλωσε ότι η χώρα είχε εξετάσει ακόμη και το σενάριο απώλειας του ανώτατου ηγέτη: «Ήμασταν προετοιμασμένοι για αυτές τις στιγμές και είχαμε εξετάσει όλα τα σενάρια».
Προανήγγειλε τη συγκρότηση προσωρινής ηγετικής δομής, με συμμετοχή του προέδρου και του επικεφαλής της Δικαιοσύνης, διαβεβαιώνοντας ότι η κρατική συνέχεια είναι διασφαλισμένη.
Τραμπ: «Δύναμη που όμοιά της δεν έχει δει ποτέ κανείς»
Από την πλευρά των ΗΠΑ, ο πρόεδρος Ντόναλντ Τραμπ προειδοποίησε με ανάρτησή του ότι αν η Τεχεράνη απαντήσει στα αμερικανικά πλήγματα, η Ουάσινγκτον θα χτυπήσει «με δύναμη που όμοιά της δεν έχει δει ποτέ κανείς».
Η δήλωση αυτή εντείνει το κλίμα πολεμικής ρητορικής, σε μια συγκυρία όπου τα περιθώρια διπλωματικής αποκλιμάκωσης φαίνονται περιορισμένα.
Η θέση του Ισραήλ
Ο υπουργός Άμυνας του Ισραήλ, Ίσραελ Κατς, δήλωσε ότι «αποδόθηκε δικαιοσύνη» με τον θάνατο του Χαμενεΐ, χαρακτηρίζοντας την εξέλιξη «συντριπτικό πλήγμα στον άξονα του κακού».
Η κυβέρνηση του Μπενιαμίν Νετανιάχου δεν έχει δώσει αναλυτικά στοιχεία για την επιχείρηση, ωστόσο η δημόσια τοποθέτηση επιβεβαιώνει την πολιτική επιλογή πλήρους αντιπαράθεσης με την Τεχεράνη.
Πώς διαδέχεται το Ιράν τον Ανώτατο Ηγέτη;
Σύμφωνα με το ιρανικό Σύνταγμα:
Ο Ανώτατος Ηγέτης επιλέγεται από τη Συνέλευση των Ειδικών.
Σε περίπτωση θανάτου, σχηματίζεται προσωρινό συμβούλιο.
Η διαδικασία μπορεί να διαρκέσει εβδομάδες ή και μήνες, ανάλογα με τις πολιτικές ισορροπίες.
Η μετάβαση εξουσίας αποτελεί κρίσιμο σημείο για τη σταθερότητα του καθεστώτος.
Περιφερειακός κίνδυνος: Από «πόλεμο δι’ αντιπροσώπων» σε άμεση σύγκρουση;
Η σύγκρουση Ιράν–Ισραήλ μέχρι πρότινος διεξαγόταν κυρίως μέσω «proxy» δυνάμεων (Χεζμπολάχ, πολιτοφυλακές στο Ιράκ, Χούθι στην Υεμένη). Η άμεση ανταλλαγή πληγμάτων αλλάζει ριζικά το τοπίο.
Τρία κρίσιμα ερωτήματα:
Θα περιοριστεί η σύγκρουση σε στοχευμένα πλήγματα ή θα επεκταθεί σε ολοκληρωτικό πόλεμο;
Πώς θα αντιδράσουν οι χώρες του Κόλπου που φιλοξενούν αμερικανικές βάσεις;
Θα υπάρξει διεθνής πρωτοβουλία αποκλιμάκωσης από την ΕΕ ή τον ΟΗΕ;
Επιπτώσεις για την Ελλάδα και την Ευρώπη
Για την Ελλάδα, η κλιμάκωση σημαίνει:
Πιθανή αύξηση τιμών ενέργειας
Αστάθεια στις θαλάσσιες μεταφορές
Ενίσχυση γεωπολιτικών πιέσεων στην Ανατολική Μεσόγειο
Η Ευρωπαϊκή Ένωση καλείται να διαχειριστεί έναν νέο κύκλο αστάθειας, σε μια περίοδο που ήδη δοκιμάζεται από ενεργειακές και οικονομικές πιέσεις.
Ο θάνατος του Αλί Χαμενεΐ σηματοδοτεί ιστορική καμπή για το Ιράν και τη Μέση Ανατολή. Οι δηλώσεις για «εκδίκηση» και «δύναμη άνευ προηγουμένου» ενισχύουν τον φόβο ότι η περιοχή εισέρχεται σε μια φάση ανοιχτής, απρόβλεπτης σύγκρουσης.
Το ερώτημα πλέον δεν είναι αν θα υπάρξει νέα κλιμάκωση — αλλά πόσο μακριά μπορεί να φτάσει.
Όλες οι σημαντικές και έκτακτες ειδήσεις σήμερα
ΕΟΠΥΥ: Πώς θα πάρετε το «άγνωστο» επίδομα των 900 ευρώ
Voucher 750 ευρώ σε εργαζόμενους του ιδιωτικού τομέα - Ανοίγουν οι αιτήσεις
