Βασίλης Γκουζέλος Η πρόσφατη σύλληψη του προέδρου της Βενεζουέλας, Νικολάς Μαδούρο, από αμερικανικές δυνάμεις, φαίνεται πως λειτούργησε ως καταλύτης για μια ακόμη πιο επιθετική εξωτερική πολιτική των ΗΠΑ. Σύμφωνα με διεθνείς αναλυτές, η ενέργεια αυτή ενίσχυσε την αυτοπεποίθηση του Ντόναλντ Τραμπ, ανοίγοντας τον δρόμο για την επαναφορά του σχεδίου προσάρτησης της Γροιλανδίας, μιας αυτόνομης περιοχής που ανήκει στη Δανία.
Δηλώσεις κορυφαίων στελεχών της αμερικανικής κυβέρνησης, σύμφωνα με τις οποίες η Γροιλανδία «πρέπει να αποτελέσει μέρος των Ηνωμένων Πολιτειών», προκάλεσαν έντονη ανησυχία στην Ευρώπη. Ειδικοί προειδοποιούν ότι μια τέτοια εξέλιξη θα υπονόμευε τη συνοχή του ΝΑΤΟ, καθώς θα έθετε υπό αμφισβήτηση τη βασική αρχή της συμμαχικής αλληλεγγύης.
Η προοπτική χρήσης στρατιωτικής ισχύος από κράτος-μέλος του ΝΑΤΟ εναντίον άλλου συμμάχου αδειάζει στην πράξη το περιεχόμενο του Άρθρου 5, της ρήτρας συλλογικής άμυνας. Όπως επισημαίνουν αναλυτές, σε ένα τέτοιο σενάριο η συμμαχία θα μετατρεπόταν σε σκιά του εαυτού της, με ανυπολόγιστες συνέπειες για τη μεταπολεμική αρχιτεκτονική ασφάλειας.
Παρά τη σοβαρότητα των εξελίξεων, οι ευρωπαϊκές κυβερνήσεις εμφανίζονται διστακτικές να συγκρουστούν ανοιχτά με την Ουάσινγκτον, δίνοντας προτεραιότητα στη διαχείριση του πολέμου στην Ουκρανία. Πίσω από τις κλειστές πόρτες, ωστόσο, κυριαρχεί η αίσθηση ότι η Ευρώπη απλώς κερδίζει χρόνο, αναζητώντας εναλλακτικά σενάρια ασφάλειας.
Αναλυτές επισημαίνουν ότι μια πιθανή προσάρτηση της Γροιλανδίας θα ενίσχυε το αφήγημα πως οι μεγάλες δυνάμεις μπορούν να δρουν ανεξέλεγκτα στις ζώνες επιρροής τους. Ένα τέτοιο προηγούμενο, τονίζεται, ευνοεί στρατηγικά τη Ρωσία, καθώς νομιμοποιεί αναδρομικά παρόμοιες πρακτικές, όπως η εισβολή στην Ουκρανία.
Η Ευρώπη, μπροστά στο ενδεχόμενο κλιμάκωσης, εξετάζει στρατιωτικές κινήσεις αποτροπής, ενώ δεν λείπουν τα μηνύματα ισχύος από χώρες όπως η Γαλλία. Παράλληλα, κυβερνητικοί αξιωματούχοι των ΗΠΑ αρνούνται να αποκλείσουν τη χρήση στρατιωτικών μέσων, επικαλούμενοι λόγους εθνικής ασφάλειας.
Την ίδια στιγμή, στο εσωτερικό της Γροιλανδίας ενισχύονται πολιτικές δυνάμεις που βλέπουν θετικά έναν απευθείας διάλογο με τις ΗΠΑ, χωρίς τη μεσολάβηση της Κοπεγχάγης. Η Ουάσινγκτον φέρεται μάλιστα να εξετάζει οικονομικά κίνητρα προς τον πληθυσμό, ως εναλλακτικό μέσο προσέγγισης.
Πέρα από την ασφάλεια, η Γροιλανδία συγκεντρώνει τεράστιο ενδιαφέρον λόγω:
των νέων θαλάσσιων διαδρόμων που ανοίγουν στην Αρκτική,
της γεωστρατηγικής θέσης στον Βόρειο Πόλο,
και των πλούσιων αποθεμάτων σπάνιων ορυκτών, κρίσιμων για τη βιομηχανία και την ενεργειακή μετάβαση.
Η κλιματική αλλαγή επιταχύνει αυτές τις εξελίξεις, μετατρέποντας την Αρκτική σε νέο πεδίο ανταγωνισμού των μεγάλων δυνάμεων.
Όλες οι σημαντικές και έκτακτες ειδήσεις σήμερα
Γιατί οι Έλληνες με προθεσμιακές καταθέσεις είναι «μεγάλοι χαμένοι»;
Ποια γνωστή ηθοποιός παράτησε την τηλεόραση και έγινε δασκάλα σε χωριό της Αρκαδίας
Γιατί δεν πρέπει να ξεφορτώνεστε τα γρατζουνισμένα πιάτα σας
