Άλμπερτ Αϊνστάιν: Ο χρόνος είναι σχετικός
Σαν σήμερα πριν από 116 χρόνια ο Άλμπερτ Αϊνστάιν, σε ηλικία 26 ετών, δημοσιεύει την περίφημη εξίσωση E=mc^2 και την ειδική θεωρία της σχετικότητας

Ήταν 27 Σεπτεμβρίου του 1905, δηλαδή ακριβώς πριν από 116 χρόνια, όταν ο Άλμπερτ Αϊνστάιν, σε ηλικία 26 ετών, δημοσιεύει την περίφημη εξίσωση E=mc^2 και την ειδική θεωρία της σχετικότητας, με σκοπό να συμπληρώσει τους νόμους κίνησης του Νεύτωνα, ώστε να ισχύουν και σε ταχύτητες της τάξης του φωτός. 

Η Μηχανική του Γαλιλαίου και του Νεύτωνα μελετά την κίνηση ενός υλικού σημείου, μέσω της θέσης του, σε συνάρτηση με τον χρόνο, λαμβάνοντας υπόψη τον χώρο και τον χρόνο ως έννοιες ανεξάρτητες (παρότι ο ορισμός και των δύο δεν είναι δυνατός).

Ο Αϊνστάιν όμως υποστηρίζει ότι χώρος και χρόνος είναι μεγέθη σχετικά. Σχετικά με τι; Με την κινητική κατάσταση στην οποία βρισκόμαστε όταν παρατηρούμε κάτι, είναι η απάντηση.

ΠΕΙΡΑΜΑ

Έστω ότι ο Spiderman βρίσκεται στο βαγόνι ενός κινούμενου τρένου. Στέκεται στη μέση του βαγονιού, ανοίγει τα χέρια και εκτοξεύει ιστό αράχνης ταυτόχρονα προς τις δύο άκρες του βαγονιού.

Άποψη επιβάτη:

Ο επιβάτης που κάθεται μέσα στο ίδιο βαγόνι παρατηρεί ότι ο ιστός αράχνης φτάνει ταυτόχρονα στις δύο άκρες του βαγονιού, μετά από 2 sec για παράδειγμα.

Άποψη ενός παρατηρητή που στέκεται ακίνητος έξω και βλέπει το τρένο να περνάει από μπροστά του: 

Καθώς το βαγόνι κινείται προς τα δεξιά, το αριστερό του άκρο πλησιάζει τον αριστερό ιστό, οπότε για αυτόν ο αριστερά ιστός φτάνει στο  άκρο του τρένου νωρίτερα από τον δεξιά. 

Δύο γεγονότα που για εκείνον που είναι μέσα στο τρένο είναι ταυτόχρονα για τον παρατηρητή έξω δεν είναι.

Άποψη ενός παρατηρητή που κινείται: 

Κάποιος όμως που ταξιδεύει στην ίδια κατεύθυνση με το τρένο, αλλά με μεγαλύτερη ταχύτητα, θα βλέπει το τρένο να απομακρύνεται προς τα αριστερά και τον δεξιό ιστό αράχνης να βρίσκει το δεξί άκρο του βαγονιού πριν από τον αριστερό.

Τρεις διαφορετικοί παρατηρητές, τρεις διαφορετικές πραγματικότητες και το σημαντικότερο: όλες είναι σωστές, αφού έτσι λειτουργεί το σύμπαν!

Όταν αρχικά τον ρώτησαν τι εννοεί μιλώντας για την σχετικότητα του χρόνου, ο Αϊνστάιν είχε πει χαρακτηριστικά:

"Αλλιώς αντιλαμβάνεσαι το χρόνο όταν έχεις τα χέρια σου πάνω σε ένα αναμμένο σίδερο κι αλλιώς τον αντιλαμβάνεσαι όταν κάθεσαι δίπλα από μία ωραία γυναίκα!" Χωροχρόνος λοιπόν, αν και αυτή η διαστολή του χρόνου και η συστολή του χώρου γίνονται εμφανείς μόνο σε πολύ μεγάλες ταχύτητες, επιτρέποντας να ζούμε την καθημερινότητα μας στην οπτική ηρεμία της κλασικής φυσικής...Ευτυχώς! 

*Ο Θανάσης Κοπάδης είναι μαθηματικός-συγγραφέας

Όλες οι σημαντικές και έκτακτες ειδήσεις σήμερα

Voucher 750 ευρώ σε εργαζόμενους του ιδιωτικού τομέα - Ανοίγουν οι αιτήσεις

Alfavita.gr: Χρονιά εκτόξευσης το 2025 – Νο1 στην Παιδεία, ανάμεσα στα 10 μεγαλύτερα ενημερωτικά μέσα

Google news logo Ακολουθήστε το Alfavita στo Google News Viber logo Ακολουθήστε το Alfavita στo Viber

σχετικά άρθρα

μπουλινγκ
Σκηνές βίας στα σχολεία των Χανίων: «Είναι πολύ λυπηρό» - Εκπαιδευτικοί προειδοποιούν για σκληρότερα φαινόμενα
Ανησυχία μετά την επίθεση σε καθηγητή: «Παιδιά των πολλαπλών κρίσεων»
Σκηνές βίας στα σχολεία των Χανίων: «Είναι πολύ λυπηρό» - Εκπαιδευτικοί προειδοποιούν για σκληρότερα φαινόμενα
Τσικνοπέμπτη, σουβλάκια
Τσικνοπέμπτη 2026: Τι συμβαίνει σήμερα στα σχολεία – Το «θρίλερ» με ψησταριές και άτυπη ημιαργία
Πώς γιορτάζουν την Τσικνοπέμπτη 2026 τα σχολεία -Τι επιτρέπεται και τι όχι σε Δημόσιο και ιδιωτικό τομέα
Τσικνοπέμπτη 2026: Τι συμβαίνει σήμερα στα σχολεία – Το «θρίλερ» με ψησταριές και άτυπη ημιαργία