Με πρόστιμα 1.000 έως 10.000 ευρώ κινδυνεύουν όσοι ιδιοκτήτες ακινήτων δεν μεριμνήσουν για την έκδοση Πιστοποιητικού Ενεργειακής Απόδοσης ή εκθέσεων επιθεώρησης συστημάτων θέρμανσης και κλιματισμού ή ακόμη παρακωλύσουν τους ελέγχους.

Τα πρόστιμα επιβάλλονται λαμβάνοντας υπόψη την επιφάνεια και τη χρήση του πιστοποιούμενου κτιρίου ή κτιριακής μονάδας, το μέγεθος των συστημάτων του κτιρίου, το βαθμό υπαιτιότητας και την τυχόν υποτροπή του υπόχρεου.

Τα παραπάνω προβλέπονται στο Σχέδιο Νόμου για την «Ενεργειακή Απόδοση Κτιρίων, Εναρμόνιση με την Οδηγία 2010/31/ΕΕ του Ευρωπαϊκού Κοινοβουλίου και του Συμβουλίου και λοιπές διατάξεις» που κατατέθηκε από το υπουργείο περιβάλλοντος στη Βουλή.

Υπενθυμίζεται πως ΠΕΑ χρειάζεται να έχει κάθε νέο κτήριο, αλλά και κάθε κτήριο (μεγαλύτερο από 50 τ.μ.) το οποίο μεταβιβάζεται, ανακαινίζεται και μισθώνεται. Η έκδοση ΠΕΑ σε κτιριακές μονάδες (διαμερίσματα) με συνολική ωφέλιμη επιφάνεια μικρότερη από 50 τ.μ. γίνεται υποχρεωτική από 1.1.2016. Ουσιαστικά οι ιδιοκτήτες μικρών ακινήτων θα είναι υποχρεωμένοι να πληρώσουν κι αυτοί το ενεργειακό χαράτσι, όπως κάνουν κι όλοι όσοι ενοικιάζουν ακίνητα άνω των 50 τ.μ.

Επίσης, από την 1η Ιανουαρίου 2014, για την έκδοση ΠΕΑ θα πρέπει να προηγηθεί επιθεώρηση των συστημάτων θέρμανσης ή κλιματισμού, εφόσον αυτά ξεπερνούν σε ισχύ τα 20 και 12 κιλοβάτ αντίστοιχα.
Αυστηρότερες προδιαγραφές για την κατασκευή νέων κτιρίων, προβλέπει το νομοσχέδιο. Από το 2021 και μετά, όλα τα νέα κτίρια θα πρέπει να έχουν σχεδόν μηδενική κατανάλωση ενέργειας, ενώ για τα νέα κτίρια που στεγάζουν υπηρεσίες του στενού και ευρύτερου δημόσιου τομέα η υποχρέωση αυτή τίθεται σε ισχύ από την 1η Ιανουαρίου 2019.
Το νομοσχέδιο προβλέπει επίσης καθορισμό ελάχιστων απαιτήσεων ενεργειακής απόδοσης, διαφορετικών για νέα και υφιστάμενα κτίρια. Τα νέα κτίρια θα πρέπει να πληρούν τις ελάχιστες απαιτήσεις ενώ τα υφιστάμενα θα πρέπει να προσαρμόζονται σε αυτές όταν υφίστανται ριζική ανακαίνιση.
Το ΠΕΑ είναι υποχρεωτικό στα νέα κτίρια προκειμένου να εκδίδεται Πιστοποιητικό Ελέγχου Κατασκευής (ΠΕΚ). Γίνεται υποχρεωτική η δήλωση της ενεργειακής κατηγορίας στις εμπορικές αγγελίες και διαφημίσεις για την πώληση ή τη μίσθωση ενός κτιρίου, εφόσον έχει ήδη εκδοθεί ΠΕΑ.
Τα ΠΕΑ και οι Εκθέσεις Επιθεώρησης στις οποίες διαπιστώνεται παράβαση ακυρώνονται αυτοδίκαια, ενώ ο αρμόδιος ενεργειακός επιθεωρητής υφίσταται κυρώσεις. Οι ιδιοκτήτες υποχρεούται σε αντικατάστασή των ΠΕΑ ενώ δύναται να λάβουν και αποζημίωση.