Η Ελλάδα βρίσκεται αντιμέτωπη με νέα παραπομπή στο Δικαστήριο της Ευρωπαϊκής Ένωσης, καθώς η Ευρωπαϊκή Επιτροπή διαπιστώνει σοβαρές ελλείψεις στον τρόπο με τον οποίο εφαρμόζονται οι ευρωπαϊκοί κανόνες για τη διαχείριση και την επεξεργασία των αποβλήτων.
Σύμφωνα με την αξιολόγηση της Κομισιόν, από τους 81 χώρους υγειονομικής ταφής που εξακολουθούν να λειτουργούν, οι 66 δεν συμμορφώνονται με τις απαιτήσεις της ευρωπαϊκής νομοθεσίας, ποσοστό που φτάνει το 81%.
Στο στόχαστρο της Κομισιόν οι ΧΥΤΑ
Η διαδικασία αφορά την εφαρμογή της οδηγίας για την υγειονομική ταφή των αποβλήτων και της οδηγίας-πλαισίου για τα απόβλητα.
Η Ευρωπαϊκή Επιτροπή είχε αποστείλει στην Ελλάδα προειδοποιητική επιστολή τον Νοέμβριο του 2021 και στη συνέχεια αιτιολογημένη γνώμη τον Δεκέμβριο του 2024, επισημαίνοντας προβλήματα σε συνολικά 84 χώρους υγειονομικής ταφής.
Από τότε, σύμφωνα με την αξιολόγηση της Επιτροπής, τρεις χώροι υγειονομικής ταφής έκλεισαν. Ωστόσο, από τους υπόλοιπους 81, οι 66 εξακολουθούν να θεωρούνται μη συμμορφούμενοι.
Παράλληλα, η Κομισιόν επισημαίνει ότι η Ελλάδα δεν έχει δημιουργήσει ένα ολοκληρωμένο και επαρκές δίκτυο εγκαταστάσεων επεξεργασίας αποβλήτων, με βάση τις βέλτιστες διαθέσιμες τεχνικές. Η ίδια η Ευρωπαϊκή Επιτροπή έχει επισημάνει ότι η χώρα εξακολουθεί να αντιμετωπίζει σημαντικές προκλήσεις στη διαχείριση των αποβλήτων και ότι μεγάλο μέρος των δημοτικών απορριμμάτων οδηγείται σε ταφή.
Η Επιτροπή έκρινε ότι τα μέτρα που έχουν ληφθεί μέχρι σήμερα δεν επαρκούν και, ως αποτέλεσμα, αποφάσισε την παραπομπή της Ελλάδας στο Δικαστήριο της Ευρωπαϊκής Ένωσης.
Και άλλες υποθέσεις ανοιχτές για την Ελλάδα
Η υπόθεση των αποβλήτων δεν είναι η μοναδική στην οποία η Ελλάδα καλείται να αντιμετωπίσει διαδικασία επί παραβάσει από την Ευρωπαϊκή Επιτροπή.
Στον ίδιο απολογισμό περιλαμβάνονται ζητήματα που αφορούν τις καθυστερήσεις πληρωμών των δημόσιων νοσοκομείων, τη μεταφορά των ευρωπαϊκών κανόνων για την αναλογικότητα στα νομοθετικά κατοχυρωμένα επαγγέλματα, την ενεργειακή απόδοση, τα τελωνειακά συστήματα, αλλά και τους κανόνες για τις κεφαλαιακές απαιτήσεις των τραπεζών.
Καθυστερήσεις πληρωμών στα νοσοκομεία
Η Κομισιόν απέστειλε προειδοποιητική επιστολή στην Ελλάδα, καθώς θεωρεί ότι η χώρα δεν έχει συμμορφωθεί με απόφαση του Δικαστηρίου της ΕΕ σχετικά με τις καθυστερήσεις πληρωμών των δημόσιων νοσοκομείων προς τους προμηθευτές τους.
Η ευρωπαϊκή νομοθεσία προβλέπει ότι οι δημόσιες επιχειρήσεις που παρέχουν υπηρεσίες υγειονομικής περίθαλψης πρέπει να εξοφλούν τους προμηθευτές τους μέσα σε διάστημα που δεν υπερβαίνει τις 60 ημερολογιακές ημέρες.
Ωστόσο, σύμφωνα με τα στοιχεία που περιλαμβάνονται στον απολογισμό, τον Ιούνιο του 2026 τα ληξιπρόθεσμα τιμολόγια προμηθευτών ανήλθαν σε 1,3 δισ. ευρώ, ποσό υπερτριπλάσιο σε σχέση με το 2019.
Η Ελλάδα έχει πλέον προθεσμία δύο μηνών για να απαντήσει και να αντιμετωπίσει τις ελλείψεις. Σε διαφορετική περίπτωση, η Επιτροπή μπορεί να εξετάσει νέα παραπομπή στο Δικαστήριο και την επιβολή οικονομικών κυρώσεων.
«Καμπανάκι» και για τα νομοθετικά κατοχυρωμένα επαγγέλματα
Νέα προειδοποίηση αφορά και την εφαρμογή των ευρωπαϊκών κανόνων για τον έλεγχο αναλογικότητας πριν από τη θέσπιση ή την τροποποίηση κανόνων που περιορίζουν την πρόσβαση σε νομοθετικά κατοχυρωμένα επαγγέλματα.
Η Επιτροπή θεωρεί ότι η Ελλάδα δεν έχει ενσωματώσει πλήρως τις απαιτήσεις της σχετικής οδηγίας. Μεταξύ άλλων, επισημαίνει ότι οι βουλευτικές πρωτοβουλίες και τροπολογίες εξακολουθούν να μην καλύπτονται πλήρως από την υποχρέωση αξιολόγησης αναλογικότητας.
Και σε αυτή την περίπτωση, η Ελλάδα έχει προθεσμία δύο μηνών να απαντήσει και να προχωρήσει στις απαραίτητες αλλαγές.
Η Κομισιόν έχει επίσης αποστείλει αιτιολογημένη γνώμη στην Ελλάδα, μαζί με την Ισπανία, την Ιταλία και τη Μάλτα, για τη μη πλήρη μεταφορά στο εθνικό δίκαιο της αναδιατυπωμένης οδηγίας για την ενεργειακή απόδοση.
Η οδηγία, που υιοθετήθηκε το 2023, προβλέπει αυστηρότερα μέτρα για τη μείωση της κατανάλωσης ενέργειας στην ΕΕ, την εξοικονόμηση ενέργειας και την αντιμετώπιση της ενεργειακής φτώχειας.
Τα τέσσερα κράτη μέλη έχουν προθεσμία δύο μηνών για να απαντήσουν και να ολοκληρώσουν τη διαδικασία ενσωμάτωσης των σχετικών διατάξεων στο εθνικό τους δίκαιο.
Εκκρεμότητες και στα τελωνεία
Στο μικροσκόπιο της Ευρωπαϊκής Επιτροπής βρίσκονται ακόμη οι ηλεκτρονικές τελωνειακές υποδομές.
Η Ελλάδα είναι μεταξύ των κρατών μελών που έλαβαν προειδοποιητική επιστολή επειδή δεν έχουν ολοκληρώσει όλες τις απαιτούμενες λειτουργίες του Κεντρικού Τελωνισμού για Εισαγωγή (CCI).
Το συγκεκριμένο σύστημα έχει στόχο να περιορίσει τη γραφειοκρατία και να διευκολύνει τις επιχειρήσεις, επιτρέποντας την ηλεκτρονική ανταλλαγή πληροφοριών μεταξύ των τελωνειακών αρχών των κρατών μελών.
Παράλληλα, η Ελλάδα έχει λάβει αιτιολογημένη γνώμη για τη μη εγκατάσταση του Εθνικού Συστήματος Εισαγωγών (NIS). Πρόκειται για ένα σύστημα που συνδέεται με την εφαρμογή φορολογικών και μη φορολογικών μέτρων στα εισαγόμενα προϊόντα και συμβάλλει στην είσπραξη εσόδων και στην προστασία της ευρωπαϊκής αγοράς.
Στο επίκεντρο και οι κανόνες για τις τράπεζες
Αιτιολογημένη γνώμη έχει αποσταλεί στην Ελλάδα και για τη μη πλήρη μεταφορά της έκτης οδηγίας για τις κεφαλαιακές απαιτήσεις (CRD6) στο εθνικό δίκαιο.
Η συγκεκριμένη οδηγία επικαιροποιεί το ευρωπαϊκό πλαίσιο προληπτικής εποπτείας των τραπεζών και περιλαμβάνει κανόνες για την παροχή τραπεζικών υπηρεσιών, τις εποπτικές αρμοδιότητες και τη διαχείριση περιβαλλοντικών, κοινωνικών και σχετικών με τη διακυβέρνηση κινδύνων.
Η προθεσμία για την ενσωμάτωση της οδηγίας στο εθνικό δίκαιο είχε οριστεί για τις 10 Ιανουαρίου 2026.
Νέα προειδοποίηση για τον μηχανισμό επαγγελματικών προσόντων
Τέλος, η Ευρωπαϊκή Επιτροπή απέστειλε στην Ελλάδα συμπληρωματική προειδοποιητική επιστολή σχετικά με τον μηχανισμό προειδοποίησης για τους επαγγελματίες.
Ο συγκεκριμένος μηχανισμός έχει σχεδιαστεί ώστε τα κράτη μέλη να ενημερώνονται μέσω του συστήματος IMI για περιορισμούς ή απαγορεύσεις που αφορούν επαγγελματίες, καθώς και για περιπτώσεις πλαστών ή παραποιημένων διπλωμάτων.
Η Επιτροπή θεωρεί ότι ο ελληνικός μηχανισμός παραμένει μόνο μερικώς λειτουργικός και ότι χρειάζονται επιπλέον μέτρα ώστε να ανταποκρίνεται πλήρως στις απαιτήσεις της ευρωπαϊκής νομοθεσίας.
Η Ελλάδα έχει και εδώ προθεσμία δύο μηνών για να απαντήσει και να προχωρήσει στις απαραίτητες ενέργειες.
