Σημαντικές δομικές μεταρρυθμίσεις στη λειτουργία των πολυκατοικιών, τη λήψη αποφάσεων μεταξύ των συνιδιοκτητών, την είσπραξη των οφειλών κοινοχρήστων και το πλαίσιο των βραχυχρόνιων μισθώσεων φέρνει ο νέος Κώδικας Ιδιοκτησίας. Το σχετικό νομοσχέδιο, το οποίο προετοιμάζεται από την αρμόδια νομοπαρασκευαστική επιτροπή του Υπουργείου Δικαιοσύνης, αναμένεται να κατατεθεί προς ψήφιση στη Βουλή εντός του φθινοπώρου, με στόχο τη θεσμοθέτησή του έως το τέλος του 2026.
Λήψη αποφάσεων με απλή πλειοψηφία 51%
Η πλέον κομβική ανατροπή που εισάγει το σχέδιο νόμου είναι η δυνατότητα λήψης αποφάσεων στις γενικές συνελεύσεις με πλειοψηφία 51%. Η συγκεκριμένη ρύθμιση αποσκοπεί στην εξάλειψη των φαινομένων ακινητοποίησης που παρατηρούνται σήμερα λόγω των απαιτήσεων για αυξημένες πλειοψηφίες ή ομοφωνία, διευκολύνοντας την έγκριση εργασιών συντήρησης, επισκευών και τροποποιήσεων στους κανονισμούς των κτιρίων.
Νέο πλαίσιο είσπραξης κοινοχρήστων και νέος ρόλος διαχειριστή
Για την αντιμετώπιση των συστηματικών κακοπληρωτών και την προστασία των συνεπών ιδιοκτητών, θεσπίζεται επιταχυνόμενος μηχανισμός είσπραξης ληξιπρόθεσμων κοινόχρηστων δαπανών μέσω της έκδοσης διαταγής πληρωμής. Παράλληλα, εισάγονται οι εξής υποχρεώσεις:
- Δημιουργία αποθεματικού: Καθίσταται υποχρεωτική η διατήρηση χρηματικού αποθεματικού για την κάλυψη έκτακτων αναγκών.
- Υποχρεωτική ασφάλιση: Προβλέπεται η ασφαλιστική κάλυψη του κτιρίου.
- Θεσμική θωράκιση διαχειριστή: Καθορίζονται με ακρίβεια τα καθήκοντα και οι νομικές ευθύνες του διαχειριστή, ο οποίος αποκτά διευρυμένες αρμοδιότητες.
Σε ποιους τομείς υπάρχει επανακαθορισμός πλαισίου
Το νομοσχέδιο επιχειρεί να επιλύσει τις συχνές διενέξεις που ανακύπτουν από τη δραστηριότητα των βραχυχρόνιων μισθώσεων. Ωστόσο, δεν έχει διευκρινιστεί εάν η πλειοψηφία του 51% θα έχει το δικαίωμα να απαγορεύει τη λειτουργία καταλυμάτων τύπου Airbnb, καθώς το τελικό νομοθετικό κείμενο βρίσκεται ακόμη υπό επεξεργασία.
Παράλληλα, για τις εξ αδιαιρέτου ιδιοκτησίες διαμορφώνεται ένας εξωδικαστικός μηχανισμός επίλυσης διαφορών με στόχο την αποσυμφόρηση των δικαστηρίων και την ταχύτερη έκδοση αποφάσεων σε αγωγές διανομής, ώστε να αποδεσμευτούν ακίνητα που παραμένουν πολεοδομικά και νομικά ακινητοποιημένα.
Σημαντικές διευκολύνσεις προβλέπονται για την καθ' ύψος επέκταση κτιρίων (δικαίωμα στον αέρα), όπου απλοποιούνται οι γραφειοκρατικές απαιτήσεις και οι εγκρίσεις μεταξύ των συνιδιοκτητών, υπό την προϋπόθεση της πλήρωσης των στατικών και πολεοδομικών κανόνων. Επιπλέον, σε συνεργασία με το Υπουργείο Περιβάλλοντος και Ενέργειας, απλοποιούνται οι διαδικασίες για εργασίες ενεργειακής αναβάθμισης (όπως τοποθέτηση θερμομόνωσης, αντλιών θερμότητας και φωτοβολταϊκών), με παράλληλη πρόβλεψη για την τεχνική τεκμηρίωση των παρεμβάσεων.