Το χάρτινο δίπλωμα οδήγησης εξακολουθεί να βρίσκεται στα χέρια πολλών οδηγών, όμως σταδιακά δίνει τη θέση του στη σύγχρονη πλαστικοποιημένη άδεια σε μορφή κάρτας. Παρότι η οριστική προθεσμία για την αντικατάσταση όλων των παλιών διπλωμάτων είναι η 19η Ιανουαρίου 2033, υπάρχουν περιπτώσεις στις οποίες οι οδηγοί δεν μπορούν να περιμένουν μέχρι τότε. Ήδη μέσα στο 2026, αρκετοί κάτοχοι παλιού τύπου άδειας καλούνται να την αντικαταστήσουν, κυρίως λόγω ηλικίας, προσθήκης νέας κατηγορίας οδήγησης ή φθοράς του εγγράφου.
Το δίπλωμα οδήγησης βρίσκεται τα τελευταία χρόνια στο επίκεντρο σημαντικών αλλαγών σε ευρωπαϊκό επίπεδο, καθώς προωθούνται νέοι κανόνες που αφορούν τόσο την απόκτηση όσο και την ανανέωση των αδειών. Μεταξύ άλλων, έχουν τεθεί στο τραπέζι αλλαγές όπως η δοκιμαστική περίοδος για τους νέους οδηγούς, αλλά και νέες προϋποθέσεις που θα επηρεάσουν συνολικά τους οδηγούς.
Μέχρι πότε ισχύει το χάρτινο δίπλωμα
Με βάση το ισχύον πλαίσιο, τα παλιά χάρτινα διπλώματα θα παραμείνουν επίσημα σε ισχύ έως τις 19 Ιανουαρίου 2033.
Από εκείνη την ημερομηνία και μετά, όλες οι άδειες οδήγησης παλαιού τύπου, ανεξάρτητα από την κατηγορία, την ημερομηνία έκδοσης ή την κατάστασή τους, θα πρέπει να έχουν αντικατασταθεί. Διαφορετικά, η άδεια δεν θα θεωρείται πλέον έγκυρη.
Ωστόσο, η συγκεκριμένη ημερομηνία δεν σημαίνει ότι όλοι οι οδηγοί μπορούν να κρατήσουν το χάρτινο δίπλωμά τους μέχρι το 2033. Κάθε άδεια έχει τη δική της διάρκεια ισχύος και υπάρχουν περιπτώσεις όπου απαιτείται ανανέωση ή αντικατάσταση πολύ νωρίτερα.
Ποιοι πρέπει να το αλλάξουν νωρίτερα
Μία από τις βασικές κατηγορίες είναι οι οδηγοί που συμπληρώνουν το 65ο έτος της ηλικίας τους. Όσοι μέσα στο 2026 φτάνουν αυτή την ηλικία και εξακολουθούν να έχουν το παλιό χάρτινο δίπλωμα θα πρέπει να προχωρήσουν στην αντικατάστασή του με νέα άδεια τύπου κάρτας.
Μετά τη συμπλήρωση των 65 ετών, η άδεια οδήγησης ανανεώνεται κάθε τρία χρόνια. Όταν ο οδηγός συμπληρώσει το 80ό έτος, η ανανέωση γίνεται κάθε δύο χρόνια.
Στην ηλικία των 80 ετών προβλέπονται παράλληλα ιατρικές εξετάσεις από γιατρούς συγκεκριμένων ειδικοτήτων: παθολόγο, οφθαλμίατρο, ωτορινολαρυγγολόγο και νευρολόγο ή ψυχίατρο.
Νέα κατηγορία οδήγησης
Αλλαγή του παλιού διπλώματος απαιτείται επίσης όταν ο οδηγός προσθέτει νέα κατηγορία οδήγησης.
Για παράδειγμα, ένας οδηγός που διαθέτει άδεια για αυτοκίνητο και στη συνέχεια περάσει επιτυχώς τις εξετάσεις για μοτοσικλέτα, δεν κρατά το παλιό χάρτινο δίπλωμα. Το παραδίδει και εκδίδεται νέα άδεια σε μορφή κάρτας, στην οποία προστίθεται και η νέα κατηγορία οχήματος.
Υπάρχουν, όμως, και περιπτώσεις όπου η αντικατάσταση μπορεί να χρειαστεί για πρακτικούς λόγους.Ένα έντονα φθαρμένο ή κατεστραμμένο χάρτινο δίπλωμα μπορεί να χρειάζεται αντικατάσταση, ιδιαίτερα όταν τα στοιχεία του οδηγού δεν είναι πλέον ευδιάκριτα. Πρόβλημα μπορεί να δημιουργήσει και η απουσία λατινικών χαρακτήρων. Τα παλιά διπλώματα δεν διαθέτουν τα στοιχεία με τον τρόπο που αναγράφονται στις σύγχρονες άδειες, γεγονός που μπορεί να δυσκολέψει την αναγνώρισή τους από τις αρχές άλλων χωρών.
Αυτό είναι ιδιαίτερα σημαντικό για όσους οδηγούν στο εξωτερικό, καθώς η πλαστικοποιημένη κάρτα είναι πολύ πιο εύκολα αναγνωρίσιμη και διαθέτει αυξημένα χαρακτηριστικά ασφαλείας, γεγονός που την καθιστά και πιο δύσκολη στην πλαστογράφηση.
Πόσο κοστίζει η αντικατάσταση
Η αντικατάσταση του παλιού διπλώματος με νέο τύπου κάρτας κοστίζει 30 ευρώ, ποσό που καταβάλλεται μέσω ηλεκτρονικού παραβόλου.
Η διαδικασία μπορεί να πραγματοποιηθεί πλέον και ηλεκτρονικά μέσω gov.gr, χωρίς να είναι απαραίτητη σε κάθε περίπτωση η επίσκεψη σε υπηρεσία.
Ο ενδιαφερόμενος συνδέεται με τους κωδικούς TaxisNet και ακολουθεί τα βήματα:
- Ξεκινά την ηλεκτρονική αίτηση και συμπληρώνει τα απαιτούμενα στοιχεία.
- Υποβάλλει την απαραίτητη υπεύθυνη δήλωση και αποδέχεται τους όρους.
- Ανεβάζει τη φωτογραφία και την υπογραφή του, σύμφωνα με τις προβλεπόμενες προδιαγραφές.
- Εκδίδει και πληρώνει το ηλεκτρονικό παράβολο των 30 ευρώ.
- Επιλέγει τον τρόπο παραλαβής της νέας άδειας, είτε ταχυδρομικά είτε από την αρμόδια υπηρεσία.
Η ίδια διαδικασία μπορεί να γίνει και μέσω ΚΕΠ ή στις αρμόδιες Διευθύνσεις Μεταφορών.
Η μετάβαση από το χάρτινο δίπλωμα στην πλαστική κάρτα δεν αφορά μόνο την εμφάνιση του εγγράφου. Οι νέες άδειες είναι σχεδιασμένες με περισσότερα χαρακτηριστικά ασφαλείας, ενώ τα στοιχεία τους είναι ευκολότερο να αναγνωριστούν και να διασταυρωθούν, τόσο στην Ελλάδα όσο και στο εξωτερικό.
Έτσι, αν και το παλιό δίπλωμα δεν παύει γενικά να ισχύει πριν από το 2033, η αντικατάστασή του μπορεί να γίνει υποχρεωτική πολύ νωρίτερα για συγκεκριμένους οδηγούς.
Με λίγα λόγια: η ημερομηνία 19/1/2033 αφορά την οριστική κατάργηση των παλιών χάρτινων αδειών. Μέχρι τότε, όμως, όσοι συμπληρώνουν τα 65, προσθέτουν νέα κατηγορία, έχουν φθαρμένο δίπλωμα ή αντιμετωπίζουν πρόβλημα με την αναγνωσιμότητά του, θα χρειαστεί να περάσουν νωρίτερα στη νέα άδεια τύπου κάρτας.
