Μπορεί το άτμισμα να προσθέτει θερμίδες στην καθημερινή μας πρόσληψη; Η ερώτηση ακούγεται παράξενη, όμως έχει απασχολήσει αρκετούς χρήστες ηλεκτρονικών τσιγάρων, κυρίως λόγω των συστατικών που περιέχουν τα υγρά αναπλήρωσης.
Η απάντηση δεν είναι τόσο απλή όσο ένας αριθμός στην ετικέτα. Τα υγρά ατμίσματος περιέχουν ουσίες με ενεργειακή αξία, όμως δεν υπάρχει μέχρι σήμερα ένας αξιόπιστος επιστημονικός υπολογισμός για το πόσες θερμίδες απορροφά και αξιοποιεί τελικά ο οργανισμός από το άτμισμα.
Οι αριθμοί που κυκλοφορούν στο διαδίκτυο σχετικά με τις «θερμίδες ανά ρουφηξιά» αποτελούν κυρίως θεωρητικές εκτιμήσεις και όχι μετρήσεις του ανθρώπινου μεταβολισμού.
Γιατί τα υγρά ατμίσματος έχουν θερμιδική αξία;
Τα περισσότερα υγρά αναπλήρωσης περιέχουν ως βασικά συστατικά προπυλενογλυκόλη (PG) και φυτική γλυκερίνη (VG), ενώ στη σύνθεσή τους μπορεί να περιλαμβάνονται νικοτίνη και αρωματικές ουσίες.
Οι δύο βασικές ουσίες έχουν ενεργειακό περιεχόμενο, γεγονός που έχει οδηγήσει σε υπολογισμούς της τάξης των 4-5 θερμίδων ανά millilitre υγρού.
Ωστόσο, εδώ βρίσκεται η σημαντική λεπτομέρεια: αυτός ο αριθμός αφορά την ενέργεια που περιέχει το ίδιο το υγρό και όχι την ποσότητα που τελικά απορροφά ο οργανισμός.
Το υγρό θερμαίνεται, μετατρέπεται σε αερόλυμα, εισπνέεται και ένα μέρος του εκπνέεται ξανά. Επομένως, δεν μπορεί να θεωρηθεί ότι κάθε θερμίδα που περιέχεται στο υγρό καταλήγει αυτομάτως στο σώμα.
Τι απορροφά τελικά ο οργανισμός;
Κατά το άτμισμα, ο οργανισμός εκτίθεται σε διάφορες ουσίες που περιέχονται στο αερόλυμα. Μεταξύ αυτών μπορεί να βρίσκονται νικοτίνη, προπυλενογλυκόλη, γλυκερίνη και άλλες χημικές ενώσεις.
Έρευνες έχουν δείξει ότι ορισμένα από τα συστατικά που εισπνέονται μπορούν να περάσουν στην κυκλοφορία του αίματος. Αυτό, όμως, δεν αρκεί για να υπολογίσουμε με ακρίβεια πόση ενέργεια παίρνει ο οργανισμός.
Οι επιστήμονες δεν έχουν ακόμη καταλήξει σε μια αξιόπιστη μετατροπή του τύπου «τόσες θερμίδες ανά εισπνοή». Και αυτό είναι λογικό, καθώς η ποσότητα του αερολύματος που παράγεται διαφέρει σημαντικά ανάλογα με τη συσκευή, την ισχύ, το υγρό και τον τρόπο που ατμίζει κάθε άνθρωπος.
Ακόμη και αν χρησιμοποιηθεί ως σημείο αναφοράς το θεωρητικό ενεργειακό περιεχόμενο των 4-5 θερμίδων ανά millilitre, αυτό δεν σημαίνει ότι τόσες θερμίδες απορροφά ο οργανισμός.
Για τον λόγο αυτό, είναι παρακινδυνευμένο να υποστηρίζεται είτε ότι το άτμισμα προσφέρει συγκεκριμένο αριθμό θερμίδων είτε ότι είναι απολύτως «μηδενικό» θερμιδικά. Σε κάθε περίπτωση, οι θερμίδες από το άτμισμα θεωρείται απίθανο να επηρεάζουν ουσιαστικά το σωματικό βάρος.
Η νικοτίνη μπορεί να επηρεάσει την όρεξη και να την καταστείλει σε ορισμένους ανθρώπους. Αυτός είναι και ένας από τους λόγους για τους οποίους κάποιοι παρατηρούν αυξημένη πείνα όταν διακόπτουν τη χρήση νικοτίνης.
Αυτό, ωστόσο, δεν σημαίνει ότι το άτμισμα αποτελεί τρόπο ελέγχου του βάρους. Η νικοτίνη προκαλεί εξάρτηση, ενώ το αερόλυμα των ηλεκτρονικών τσιγάρων μπορεί να περιέχει ουσίες που είναι επιβλαβείς ή δυνητικά επιβλαβείς για την υγεία.
Το γεγονός ότι ένα υγρό έχει γεύση γλυκού ή φρούτου δεν σημαίνει ότι περιέχει την ίδια ζάχαρη που βρίσκουμε στα τρόφιμα. Η γεύση μπορεί να προέρχεται από διαφορετικές αρωματικές ουσίες και η σύνθεση διαφέρει από προϊόν σε προϊόν.
Επίσης το αν το άτμισμα «σπάει» μια νηστεία δεν μπορεί να απαντηθεί απλώς με βάση έναν θεωρητικό αριθμό θερμίδων ανά ρουφηξιά. Η νικοτίνη και τα υπόλοιπα συστατικά του αερολύματος μπορούν να επηρεάσουν τον οργανισμό με διαφορετικούς τρόπους, επομένως το ζήτημα είναι πιο σύνθετο από το αν προστίθενται μία ή δύο θερμίδες.
Το συμπέρασμα
Τα υγρά ατμίσματος περιέχουν συστατικά με ενεργειακή αξία, όμως δεν υπάρχει αξιόπιστος επιστημονικός αριθμός για τις θερμίδες που τελικά απορροφά ο οργανισμός από κάθε ρουφηξιά.
Για όσους ανησυχούν για το βάρος τους, η θερμιδική συνεισφορά του ατμίσματος είναι πιθανότατα αμελητέα. Πολύ σημαντικότερα ζητήματα είναι η εξάρτηση από τη νικοτίνη και η έκθεση του οργανισμού στις ουσίες που περιέχει το αερόλυμα.
Με λίγα λόγια, δεν χρειάζεται να μετράμε τις «θερμίδες» του ηλεκτρονικού τσιγάρου σαν να ήταν σνακ. Το πραγματικό ερώτημα για την υγεία βρίσκεται αλλού.
