Τα πρώτα σημάδια σε βρέφη και νήπια
Στα πολύ μικρά παιδιά, τα χαρακτηριστικά του αυτισμού δεν εμφανίζονται πάντα ως "περίεργες" συμπεριφορές, αλλά συχνά ως απουσία αναμενόμενων αντιδράσεων.
Ένα βρέφος μπορεί, για παράδειγμα:
να αποφεύγει τη βλεμματική επαφή
να μην χαμογελά ή να μην ανταποκρίνεται στο χαμόγελο
να μην αντιδρά στο όνομά του ή σε γνώριμες φωνές
να μην χρησιμοποιεί χειρονομίες, όπως το να δείχνει ή να χαιρετά
να μην επιδιώκει επαφή ή αγκαλιά
να μην μιμείται εκφράσεις ή κινήσεις
να μην προσπαθεί να επικοινωνήσει ή να ζητήσει βοήθεια
Σε ορισμένες περιπτώσεις, τα παιδιά μπορεί να φαίνονται "ήσυχα" και ανεξάρτητα, κάτι που μπορεί να καθυστερήσει την αναγνώριση των δυσκολιών.
Αναπτυξιακά ορόσημα που χρειάζονται προσοχή
Υπάρχουν συγκεκριμένες ηλικίες-κλειδιά, όπου η απουσία ορισμένων δεξιοτήτων αποτελεί λόγο αξιολόγησης:
Έως 6 μηνών: απουσία έντονου χαμόγελου ή εκφράσεων χαράς
Έως 9 μηνών: έλλειψη ανταλλαγής ήχων και εκφράσεων
Έως 12 μηνών: δεν ανταποκρίνεται στο όνομά του, δεν κάνει χειρονομίες
Έως 16 μηνών: δεν έχει εμφανίσει λέξεις
Έως 24 μηνών: δεν σχηματίζει απλές φράσεις δύο λέξεων
Πώς εξελίσσονται τα συμπτώματα σε μεγαλύτερα παιδιά
Καθώς το παιδί μεγαλώνει, τα χαρακτηριστικά γίνονται πιο εμφανή και διαφοροποιούνται. Συνήθως περιλαμβάνουν:
δυσκολίες στην ομιλία ή ασυνήθιστο τρόπο έκφρασης
περιορισμένη κοινωνική αλληλεπίδραση
μειωμένη χρήση μη λεκτικής επικοινωνίας (βλέμμα, χειρονομίες)
έντονη προσκόλληση σε ρουτίνες ή αντικείμενα
επαναλαμβανόμενες κινήσεις ή συμπεριφορές
Νέα δεδομένα για την έγκαιρη ανίχνευση
Σύγχρονες μελέτες εξετάζουν νέους τρόπους πρώιμης διάγνωσης, όπως η παρατήρηση της αντίδρασης των ματιών στο φως. Έχει διαπιστωθεί ότι σε παιδιά με αυτισμό η κόρη του ματιού αντιδρά διαφορετικά, κάτι που ενδέχεται να αποτελέσει μελλοντικά ένα χρήσιμο διαγνωστικό εργαλείο.
Παράλληλα, η τεχνολογία εξελίσσεται προς τη δημιουργία απλών και γρήγορων μεθόδων ανίχνευσης, που θα επιτρέπουν την παρέμβαση σε πολύ πρώιμο στάδιο.
Τι είναι ο αυτισμός και πού οφείλεται
Η ΔΑΦ αφορά ένα ευρύ φάσμα καταστάσεων με διαφορετική ένταση και χαρακτηριστικά. Οι βασικές δυσκολίες εντοπίζονται:
στην επικοινωνία
στις κοινωνικές σχέσεις
στη συμπεριφορά και την προσαρμογή
Οι επιστήμονες θεωρούν ότι η εμφάνιση του αυτισμού σχετίζεται με συνδυασμό γενετικών και περιβαλλοντικών παραγόντων που επηρεάζουν την ανάπτυξη του εγκεφάλου από πολύ νωρίς.
Σημαντικό είναι να τονιστεί ότι δεν υπάρχει καμία επιστημονική απόδειξη που να συνδέει τα παιδικά εμβόλια με τον αυτισμό.
Γιατί η έγκαιρη παρέμβαση είναι κρίσιμη
Η πρώιμη διάγνωση δίνει τη δυνατότητα για στοχευμένη υποστήριξη σε μια περίοδο όπου ο εγκέφαλος είναι ιδιαίτερα ευέλικτος. Παρεμβάσεις που ξεκινούν από τους 18 έως 24 μήνες μπορούν να έχουν σημαντικά και μακροχρόνια οφέλη, ιδιαίτερα στην ανάπτυξη της επικοινωνίας και της κοινωνικής αλληλεπίδρασης.
