Η πληρωμή των διοδίων με κινητό τηλέφωνο, μια όλο και πιο συνηθισμένη πρακτική χάρη στις εφαρμογές ψηφιακών πορτοφολιών, ενδέχεται να βάζει τους οδηγούς σε νομικές περιπέτειες, ακόμη κι αν το όχημα είναι σταματημένο. Ο λόγος; Το αυστηρό πλαίσιο του Κώδικα Οδικής Κυκλοφορίας για τη χρήση κινητού κατά την οδήγηση.
Σύμφωνα με τον ΚΟΚ, οποιαδήποτε επαφή του οδηγού με κινητό τηλέφωνο ενώ βρίσκεται πίσω από το τιμόνι —ακόμα και σε σύντομη στάση, όπως στα διόδια— μπορεί να θεωρηθεί παράβαση. Η χρήση επιτρέπεται μόνο εφόσον η συσκευή είναι τοποθετημένη σε σταθερή βάση και λειτουργεί με ανοιχτή ακρόαση ή μέσω Bluetooth. Σε κάθε άλλη περίπτωση, ακόμα κι αν πρόκειται απλώς για πληρωμή με ανέπαφη κάρτα μέσω smartphone, ο οδηγός τυπικά παραβιάζει τον νόμο.
Οι κυρώσεις δεν είναι αμελητέες. Το πρόστιμο για πρώτη παράβαση φτάνει τα 350 ευρώ και συνοδεύεται από αφαίρεση άδειας για έναν μήνα. Σε επανάληψη, τα ποσά εκτοξεύονται και οι ποινές αυστηροποιούνται – φτάνοντας μέχρι 2.000 ευρώ και αφαίρεση διπλώματος για ένα έτος σε τρίτη παράβαση.
Το πρόβλημα εντοπίζεται στην αναντιστοιχία μεταξύ της νομοθεσίας και της ψηφιακής πραγματικότητας. Όλο και περισσότεροι οδηγοί χρησιμοποιούν εφαρμογές όπως Google Wallet ή Apple Pay για ανέπαφες συναλλαγές, χωρίς να έχουν φυσικές κάρτες μαζί τους. Ωστόσο, η ελληνική νομοθεσία δεν έχει ακόμη προσαρμοστεί στα νέα δεδομένα, με αποτέλεσμα η χρήση κινητού για πληρωμή στα διόδια να βρίσκεται σε μια «γκρίζα ζώνη».
Στο εξωτερικό, όπως στη Γαλλία, έχουν ήδη καταγραφεί περιπτώσεις επιβολής προστίμων για αντίστοιχες ενέργειες. Στην Ελλάδα, προς το παρόν, η στάση των αρχών εξαρτάται από τη διακριτική ευχέρεια του εκάστοτε τροχονόμου, χωρίς να υπάρχει επίσημη ερμηνευτική εγκύκλιος ή εξαίρεση που να διευκρινίζει το πλαίσιο εφαρμογής του νόμου σε τέτοιες περιπτώσεις.
Το ερώτημα, επομένως, παραμένει: θεωρείται επικίνδυνη οδήγηση η χρήση κινητού για μερικά δευτερόλεπτα, όταν το όχημα είναι ακινητοποιημένο για πληρωμή; Μέχρι να υπάρξει σαφής απάντηση από τις αρμόδιες αρχές ή επικαιροποίηση της σχετικής νομοθεσίας, οι οδηγοί καλούνται να επιδεικνύουν ιδιαίτερη προσοχή — ή να προτιμούν, όσο οξύμωρο κι αν ακούγεται, τις... παραδοσιακές μορφές πληρωμής.
