Μαρία Δούση Η NASA αποκάλυψε έναν εντυπωσιακό νέο χάρτη του ουρανού, δημιουργημένο από το διαστημικό τηλεσκόπιο SPHEREx, το οποίο εκτοξεύθηκε τον Μάρτιο και ολοκλήρωσε τον πρώτο του υπέρυθρο χάρτη ολόκληρου του ουρανού σε 102 διαφορετικά χρώματα. Αν και αόρατα στο ανθρώπινο μάτι, αυτά τα μήκη κύματος φωτός παρέχουν στους επιστήμονες μοναδικά δεδομένα για εκατοντάδες εκατομμύρια γαλαξίες και για τη διαμόρφωση του σύμπαντος από τα πρώτα δισεκατομμυριοστά του δευτερολέπτου μετά τη Μεγάλη Έκρηξη.
Το SPHEREx, το οποίο κινείται γύρω από τη Γη κάνοντας περίπου 14½ περιστροφές καθημερινά, συλλέγει καθημερινά χιλιάδες εικόνες, δημιουργώντας σταδιακά ένα πλήρες τρισδιάστατο μωσαϊκό του ουρανού. «Σε μόλις έξι μήνες, το SPHEREx έχει συγκεντρώσει τεράστιο όγκο πληροφοριών, που θα αποδειχθούν ανεκτίμητες όταν συνδυαστούν με άλλα δεδομένα αποστολών της NASA», εξηγεί ο Σον Ντόμαγκαλ-Γκόλντμαν, διευθυντής του Τμήματος Αστροφυσικής της NASA.
Η αποστολή χρησιμοποιεί έξι ανιχνευτές με ειδικά φίλτρα που παράγουν 102 χρωματικές απεικονίσεις, καλύπτοντας περιοχές όπου σχηματίζονται αστέρια και πλανήτες, καθώς και πυκνά νέφη σκόνης που είναι αόρατα σε άλλα μήκη κύματος. Ο χάρτης αυτός επιτρέπει την καταγραφή της θέσης και της κατανομής των γαλαξιών σε τρεις διαστάσεις, παρέχοντας δεδομένα για την εξέλιξη του σύμπαντος και τη διανομή των βασικών στοιχείων της ζωής στον Γαλαξία μας.
Η αποστολή SPHEREx υπό τη διαχείριση του Jet Propulsion Laboratory στη Νότια Καλιφόρνια θα ολοκληρώσει τρεις ακόμη σαρώσεις ολόκληρου του ουρανού κατά τη διάρκεια της διετούς κύριας αποστολής της, αυξάνοντας ακόμη περισσότερο την ευαισθησία των μετρήσεων. Όλα τα δεδομένα θα είναι δωρεάν διαθέσιμα για επιστήμονες και κοινό, ανοίγοντας νέους δρόμους στην κατανόηση της προέλευσης και της εξέλιξης του Σύμπαντος.
Όπως τονίζει η Μπεθ Φαμπίνσκι, υπεύθυνη του προγράμματος, «η υπερδύναμη του SPHEREx είναι ότι χαρτογραφεί ολόκληρο τον ουρανό σε 102 χρώματα κάθε έξι μήνες, προσφέροντας μια απίστευτη ποσότητα δεδομένων που θα φέρει επαναστατικές ανακαλύψεις».
Όλες οι σημαντικές ειδήσεις
Ανατροπές στις αναθέσεις μαθημάτων: Τι αλλάζει για χιλιάδες εκπαιδευτικούς
Οι 20 βασικοί συνεργάτες του Αλέξη Τσίπρα - Τα ονόματα
Προκηρύξεις εκπαιδευτικών 2026: Πώς θα δεις πρώτος τους πίνακες μέσω google
