Στο επίκεντρο του κυβερνητικού σχεδιασμού τίθεται η αντιμετώπιση του υψηλού κόστους διαβίωσης και στέγασης των φοιτητών που σπουδάζουν μακριά από τον τόπο κατοικίας τους. Όπως επισημαίνει η πρόεδρος του Ιδρύματος Νεολαίας και Δια Βίου Μάθησης (ΙΝΕΔΙΒΙΜ), Άννα Ροκοφύλλου, το ίδρυμα διαχειρίζεται σήμερα 15 φοιτητικές εστίες σε όλη τη χώρα, παρέχοντας στέγη και σίτιση σε περισσότερους από 5.700 φοιτητές.
Ωστόσο, για την ουσιαστική ελάφρυνση των οικογενειακών προϋπολογισμών, δρομολογείται ένα ευρύ πρόγραμμα κατασκευής νέων υποδομών, ενεργειακής αναβάθμισης και θεσμικής αναδιάρθρωσης του συστήματος διαχείρισης.
Δημιουργία 8.600 νέων κλινών και ανακαίνιση υφιστάμενων εγκαταστάσεων
Ο σχεδιασμός του Υπουργείου Παιδείας, με ορίζοντα εφαρμογής από το 2027, περιλαμβάνει σημαντικές επενδύσεις στον τομέα της φοιτητικής στέγασης:
- Κατασκευή νέων εστιών: Διατίθενται 734 εκατομμύρια ευρώ μέσω Σύμπραξης Δημοσίου και Ιδιωτικού Τομέα (ΣΔΙΤ) για τη δημιουργία 8.600 νέων κλινών στα Πανεπιστήμια Κρήτης, Θράκης, Θεσσαλίας, Δυτικής Μακεδονίας, Δυτικής Αττικής και στο Εθνικό Μετσόβιο Πολυτεχνείο.
- Ενεργειακή αναβάθμιση: Κονδύλια ύψους 226 εκατομμυρίων ευρώ από το Κοινωνικό Κλιματικό Ταμείο θα διοχετευθούν για τον εκσυγχρονισμό των 15 υφιστάμενων εστιών αρμοδιότητας του ΙΝΕΔΙΒΙΜ.
Άμεσες παρεμβάσεις και προγράμματα φιλοξενίας
Παράλληλα με τον μακροπρόθεσμο σχεδιασμό, υλοποιούνται ήδη στοχευμένες δράσεις για τη βελτίωση των συνθηκών διαβίωσης:
- Ανακαινίσεις υποδομών: Εκτελούνται εργασίες ανακαίνισης στη Φοιτητική Εστία Αθηνών (ΦΕΑ) του Οικονομικού Πανεπιστημίου Αθηνών (278 κλίνες, προϋπολογισμού 25 εκατ. ευρώ), ενώ ολοκληρώθηκαν οι αναβαθμίσεις κοινόχρηστων χώρων στις νέες εστίες του ΕΜΠ, καθώς και παρεμβάσεις σε εστίες της Θεσσαλονίκης, της Καλαμαριάς, της Καλαμάτας, της Πάτρας και του Ηρακλείου.
- Έλεγχος πρόσβασης: Εφαρμόζεται για πρώτη φορά ελεγχόμενη είσοδος με κάρτα στις εστίες Αθηνών και Θεσσαλονίκης, με στόχο την καθολική επέκταση του μέτρου.
- Επιδότηση στέγασης σε ξενοδοχεία: Διατίθενται άνω των 4,6 εκατομμυρίων ευρώ για τη διετία 2025-2027 για τη φιλοξενία 880 φοιτητών σε ξενοδοχειακές μονάδες σε οκτώ πόλεις (Χανιά, Ηράκλειο, Ρέθυμνο, Φλώρινα, Μεσολόγγι, Κοζάνη, Διδυμότειχο, Αγρίνιο) όπου παρατηρείται οξεία έλλειψη διαθέσιμων κατοικιών.
Επιπλέον, από το 2019 καταγράφεται αύξηση 115% στα κονδύλια για το φοιτητικό στεγαστικό επίδομα και 48% στις πιστώσεις για τη φοιτητική σίτιση.
Η πρόταση για νέο μοντέλο διαχείρισης και τη μετεξέλιξη του ΙΝΕΔΙΒΙΜ
Σύμφωνα με την κ. Ροκοφύλλου, το υφιστάμενο μοντέλο διοίκησης των εστιών παρουσιάζει δομικές αδυναμίες λόγω κατακερματισμού των αρμοδιοτήτων. Για την επίλυση του προβλήματος, προτείνεται η συγκρότηση ενός ενιαίου κρατικού φορέα με αποκλειστική ευθύνη τη φοιτητική μέριμνα, ο οποίος θα αναλάβει:
- Κεντρική διαχείριση: Τη διοίκηση, συντήρηση, φύλαξη και τεχνική υποστήριξη των εστιών, απαλλάσσοντας τις Πρυτανικές Αρχές από μη ακαδημαϊκά καθήκοντα.
- Ενιαία εισοδηματικά κριτήρια: Τη θέσπιση ομοιόμορφων κανόνων επιλογής των δικαιούχων σε όλη την επικράτεια, ώστε να εξαλειφθεί το φαινόμενο των κενών δωματίων.
- Σαφές πλαίσιο διαμονής: Την εφαρμογή ενιαίων κανόνων λειτουργίας για τη διασφάλιση της ασφάλειας και της προστασίας της δημόσιας περιουσίας.
Η πρόταση αυτή ευθυγραμμίζεται με τις εξαγγελίες του Πρωθυπουργού Κυριάκου Μητσοτάκη για τη μετεξέλιξη του ΙΝΕΔΙΒΙΜ σε Οργανισμό Συνολικής Φοιτητικής Μέριμνας, με το Ίδρυμα να δηλώνει έτοιμο να αναλάβει τον συντονιστικό ρόλο της νέας αυτής δομής.
