Το κίνημα των Κίτρινων Γιλέκων, που συγκλόνισε τη Γαλλία το 2018 και το 2019, ετοιμάζεται να επιστρέψει στους δρόμους το Σάββατο, 17 Οκτωβρίου, με εκατοντάδες διαδηλώσεις κατά του αυξημένου κόστους ζωής. Η κινητοποίηση επιχειρεί να συνδεθεί με την οργή μαθητών λυκείου και φοιτητών, οι οποίοι διαμαρτύρονται για την ακρίβεια και την υποχρηματοδότηση της εκπαίδευσης.
Το κύμα αμφισβήτησης ξεκίνησε στις 17 Σεπτεμβρίου στην περιοχή του Παρισιού και σταδιακά εξαπλώθηκε σε ολόκληρη τη χώρα. Την ώρα που στο πλευρό των μαθητών έχουν ταχθεί φοιτητές και συνδικάτα, εδώ και εβδομάδες κυκλοφορούσαν στα μέσα κοινωνικής δικτύωσης εκκλήσεις για επιστροφή των Κίτρινων Γιλέκων στις κινητοποιήσεις.
Οι εκκλήσεις εντάθηκαν τις τελευταίες ημέρες, καθώς ενισχύθηκε η δυσαρέσκεια των μαθητών λυκείου, οι οποίοι διεκδικούν περισσότερους πόρους για την εκπαίδευση.
Η ενδεχόμενη «σύγκλιση αγώνων» προκαλεί ανησυχία στις Αρχές, σε μια περίοδο αυξημένων κοινωνικών εντάσεων. Ο πληθωρισμός έφτασε το 3,1% σε ετήσια βάση τον Σεπτέμβριο, στο υψηλότερο επίπεδο από τον Ιανουάριο του 2024, ενώ η αγοραστική δύναμη των πολιτών πιέζεται σε μια χώρα με υψηλό δημόσιο χρέος και στενή παρακολούθηση από τις χρηματαγορές.
Σε πολιτικό επίπεδο, το κόμμα της Αριστεράς Ανυπότακτη Γαλλία (LFI) προωθεί εδώ και εβδομάδες την ιδέα της κοινής κινητοποίησης, την ώρα που στις δημοσκοπήσεις προηγείται η ακροδεξιά υποψήφια Μαρίν Λεπέν. Οι βασικές οργανώσεις νεολαίας, που διαδηλώνουν από τα μέσα Σεπτεμβρίου για καλύτερες συνθήκες μάθησης και κατά της πλατφόρμας εισαγωγής στα πανεπιστήμια Parcoursup, κάλεσαν σήμερα τους πολίτες να συμμετάσχουν στις κινητοποιήσεις.
«Κίτρινα Γιλέκα και νεολαία»
Διαδικτυακή έκκληση με τίτλο «Κίτρινα Γιλέκα και Νεολαία» καλεί σε κοινή δράση «Κίτρινα Γιλέκα, Γενιά Ζ, Αγανακτισμένους, αγρότες, πυροσβέστες, εργαζόμενους, εκπαιδευτικούς, εργαζόμενους στον τομέα της υγειονομικής περίθαλψης, ακτιβιστές για το κλίμα, κατοίκους μειονεκτουσών συνοικιών και συνταξιούχους».
Στα αιτήματα περιλαμβάνονται η αύξηση του κόστους ζωής και ειδικά των καυσίμων, το πάγωμα των επιδομάτων και των μισθών των δημοσίων υπαλλήλων που προβλέπεται στο προσχέδιο του προϋπολογισμού, η αστυνομική καταστολή και το κλείσιμο δημόσιων υπηρεσιών. Οι διαμαρτυρόμενοι καταγγέλλουν επίσης την έλλειψη εκπαιδευτικών, απορρίπτουν το Parcoursup και ασκούν κριτική σε ένα πολιτικό σύστημα όπου, όπως αναφέρουν, «ψηφίζουμε κάθε πέντε χρόνια και τον υπόλοιπο χρόνο πρέπει απλά να σιωπούμε». Στην ίδια έκκληση περιλαμβάνεται και η καταγγελία του καπιταλισμού που «εκμεταλλεύεται τη ζωή».
«Δεν συντονιστήκαμε εκ των προτέρων με άλλες προσωπικότητες για να καλέσουμε σε διαδηλώσεις, αλλά όλοι είχαμε την ίδια αντίδραση όταν είδαμε την αστυνομική βία εναντίον μαθητών λυκείου», δήλωσε στο Γαλλικό Πρακτορείο ο Φρανσουά Μπουλό, μία από τις πιο γνωστές φυσιογνωμίες των Κίτρινων Γιλέκων.
Ο Μπουλό είναι μεταξύ εκείνων που καλούν σε διαδηλώσεις το Σάββατο, μαζί με άλλες γνωστές μορφές του κινήματος, όπως ο Ζερόμ Ροντρίγκες, η Πρισιλά Λιντοσκί και ο Μαξίμ Νικόλ.
Περισσότερες από 1.000 κινητοποιήσεις σε όλη τη Γαλλία
Για το Σάββατο έχουν προγραμματιστεί διαδηλώσεις, αποκλεισμοί δρόμων και οδοφράγματα, καθώς και συγκεντρώσεις σε κυκλικούς κόμβους, γέφυρες, πρατήρια καυσίμων, διόδια, σιδηροδρομικούς σταθμούς, διυλιστήρια και αποθήκες πετρελαίου. Σύμφωνα με συνεργατικό χάρτη που ήταν διαθέσιμος το πρωί της Πέμπτης, είχαν καταγραφεί περισσότερες από 1.000 σχετικές δράσεις σε ολόκληρη τη χώρα.
Οι Αρχές αναμένουν κοινωνικές αναταραχές ενόψει των προεδρικών εκλογών. Παράλληλα, επισημαίνουν ότι η κινητοποίηση έχει ιδιαίτερα ανομοιογενή χαρακτηριστικά και εκτιμούν πως η συμμετοχή των νέων ενδέχεται να είναι μικρότερη λόγω της έναρξης των σχολικών διακοπών.
Απαγορεύσεις διαδηλώσεων αναμένεται να ισχύσουν στις περιοχές γύρω από ευαίσθητες τοποθεσίες, όπως το προεδρικό μέγαρο, τα γραφεία του πρωθυπουργού και η Εθνοσυνέλευση. Ο ερευνητής Πάολο Στούπια, συν-συγγραφέας του βιβλίου «Geopolitics of Youth» («Γεωπολιτική της Νεολαίας»), εκτιμά ότι η κοινή κινητοποίηση μπορεί να εξηγηθεί από τις πολλαπλές κρίσεις που αντιμετωπίζουν οι νέοι. Η κλιματική αλλαγή, η εργασιακή ανασφάλεια, οι δυσκολίες εισόδου στην αγορά εργασίας και ο φόβος για την άνοδο της ακροδεξιάς στην εξουσία ενδέχεται, σύμφωνα με τον ίδιο, να οδηγήσουν σε ευρύτερα κοινά αιτήματα.
Όπως σημείωσε, και η αστυνομική αντίδραση μπορεί να λειτουργήσει ως συνδετικός κρίκος ανάμεσα στους μαθητές λυκείου και τα Κίτρινα Γιλέκα, που έχουν αντιμετωπίσει «πολύ ισχυρή καταστολή».
«Απαράδεκτη έκκληση για βία»
Ο Γάλλος πρωθυπουργός Σεμπαστιάν Λεκορνί υποστήριξε ότι το «κίνημα των μαθητών λυκείου» μετατρέπεται σε «κίνημα αστικής βίας», καταγγέλλοντας «μια απολύτως απαράδεκτη έκκληση για βία» σε ορισμένες περιοχές.
Αναφερόμενος σε περιστατικά με βολές πυροτεχνημάτων προς λύκεια και «εισβολές», ο πρωθυπουργός υποστήριξε ότι τέτοιες ενέργειες αποτελούν «προσβολή προς τους μαθητές λυκείου» που επιθυμούν να εκφράσουν την «αγωνία» και τη «δυσαρέσκειά» τους ή να «απαιτούν πράγματα από την κυβέρνηση ή τα περιφερειακά συμβούλια».
«Η ένταση της βίας έχει αυξηθεί ακόμη περισσότερο τις τελευταίες ημέρες», δήλωσε, έπειτα από αρκετές εβδομάδες κινητοποιήσεων και αποκλεισμών σχολείων.