Κάποτε ο εκπαιδευτικός είχε ως βασικό ρόλο να διδάσκει, να εμπνέει και να βρίσκεται δίπλα στους μαθητές του. Σήμερα, όμως, η καθημερινότητά του γεμίζει ολοένα και περισσότερο με ώρες, ύλη, προγράμματα, πλατφόρμες, φόρμες και αριθμητικούς δείκτες.
Η εικόνα θυμίζει μια καλοκουρδισμένη μηχανή: το μάθημα πρέπει να προχωρήσει σύμφωνα με το πρόγραμμα, η ύλη να ολοκληρωθεί, οι εξετάσεις να πραγματοποιηθούν στην ώρα τους και κάθε διαδικασία να καταγραφεί ηλεκτρονικά.
Όταν η διδασκαλία γίνεται… αριθμός
Η έμφαση στη διδακτέα ύλη και στα αποτελέσματα, οι συνεχείς εξετάσεις, οι δείκτες απόδοσης και η αυξημένη διοικητική γραφειοκρατία δημιουργούν ένα περιβάλλον όπου η εκπαιδευτική διαδικασία κινδυνεύει να αντιμετωπίζεται κυρίως μέσα από μετρήσιμα μεγέθη.
Το ερώτημα, όμως, είναι τι συμβαίνει όταν η ταχύτητα αποκτά μεγαλύτερη σημασία από την κατανόηση. Όταν ο εκπαιδευτικός πρέπει να συνεχίσει το μάθημα επειδή «πρέπει να βγει η ύλη», ακόμη κι αν κάποιοι μαθητές έχουν μείνει πίσω.
Από τον πίνακα… στις πλατφόρμες
Μέσα σε αυτή την πραγματικότητα, ο εκπαιδευτικός καλείται να αφιερώσει χρόνο όχι μόνο στην τάξη, αλλά και σε ηλεκτρονικές πλατφόρμες, αναφορές, καταγραφές, προθεσμίες και διοικητικές υποχρεώσεις.
Έτσι, η εικόνα του δασκάλου ως ανθρώπου που ακούει, ενθαρρύνει και προσαρμόζει τη διδασκαλία στις ανάγκες της τάξης μπορεί να υποχωρεί μπροστά σε έναν ρόλο περισσότερο διεκπεραιωτικό.
Τι χάνεται όταν όλα πρέπει να μετρηθούν;
Η εκπαίδευση, όμως, δεν αποτυπώνεται μόνο σε ποσοστά και πίνακες. Ένα παιδί που κατάφερε να ξεπεράσει μια δυσκολία, ένας μαθητής που απέκτησε αυτοπεποίθηση ή μια συζήτηση που άλλαξε τον τρόπο με τον οποίο βλέπει τον κόσμο δεν χωρούν εύκολα σε έναν δείκτη.
Ο εκπαιδευτικός δεν είναι απλώς εκείνος που ολοκληρώνει ένα πρόγραμμα. Είναι ο άνθρωπος που μπορεί να σταματήσει για λίγο το «τρένο» της ύλης, να ακούσει τον μαθητή και να τον βοηθήσει να συνεχίσει.
Γιατί ένα σχολείο μπορεί να λειτουργεί με απόλυτη ακρίβεια, να τηρεί όλα τα χρονοδιαγράμματα και να συμπληρώνει κάθε πλατφόρμα στην ώρα της. Το ζητούμενο, όμως, παραμένει ένα: μέσα σε όλη αυτή τη διαδικασία, να μη χαθεί ο άνθρωπος.