Κοκκινάκη Υπατία Η δημόσια αντιπαράθεση που άνοιξε με αφορμή την παρουσίαση του πτυχίου του υφυπουργού Αγροτικής Ανάπτυξης Μακάριου Λαζαρίδη επαναφέρει στο προσκήνιο μια παλιά, αλλά διαχρονικά επίκαιρη «πληγή» της ελληνικής διοίκησης: το ζήτημα των τίτλων σπουδών και, κυρίως, την πολύκροτη υπόθεση των πλαστών πτυχίων.
Από την πολιτική αντιπαράθεση… σε μια βαθύτερη παθογένεια
Η συζήτηση γύρω από τα προσόντα δημόσιων προσώπων δεν είναι καινούργια. Ωστόσο, πίσω από τις πολιτικές συγκρούσεις κρύβεται ένα ευρύτερο πρόβλημα που απασχόλησε έντονα τη χώρα ήδη από τη δεκαετία του 2000: η ύπαρξη πλαστών ή παράτυπων τίτλων σπουδών, οι οποίοι αξιοποιήθηκαν για διορισμούς στο Δημόσιο.
Το σκάνδαλο που αποκάλυψε «βιομηχανία» πτυχίων
Η υπόθεση ήρθε στο φως το 2007, όταν έρευνα του γενικού επιθεωρητή Δημόσιας Διοίκησης αποκάλυψε ότι ιδιωτικά Τεχνολογικά Επαγγελματικά Εκπαιδευτήρια (ΤΕΕ) σε πόλεις όπως η Λάρισα, τα Τρίκαλα, η Καβάλα, η Άρτα και η Αθήνα είχαν χορηγήσει χιλιάδες τίτλους σπουδών με υψηλές βαθμολογίες.
Πολλοί από αυτούς τους τίτλους χρησιμοποιήθηκαν για την εξασφάλιση θέσεων στο Δημόσιο, μέσω διαδικασιών μοριοδότησης, σε κρίσιμους τομείς όπως η Υγεία και η κοινωνική φροντίδα.
Οι αποκαλύψεις που ακολούθησαν έκαναν λόγο για ένα οργανωμένο σύστημα παραγωγής πλαστών πτυχίων, με συμμετοχή εκπαιδευτικών, διοικητικών παραγόντων και άλλων εμπλεκομένων. Σε αρκετές περιπτώσεις, οι «απόφοιτοι» φέρονται να μην είχαν παρακολουθήσει καν μαθήματα, ενώ τα πτυχία φέρονταν να αποκτώνται έναντι αμοιβής που έφτανε ακόμη και τις 15.000 ευρώ.
Διορισμοί σε κρίσιμες υπηρεσίες
Ιδιαίτερη ανησυχία προκάλεσε το γεγονός ότι κάτοχοι τέτοιων τίτλων φέρονται να εργάζονταν σε δημόσια νοσοκομεία και δομές υγείας, καλύπτοντας θέσεις όπως νοσηλευτών, ακτινολόγων και φυσιοθεραπευτών.
Έρευνες της Ομοσπονδίας Ιδιωτικών Εκπαιδευτικών Λειτουργών Ελλάδος (ΟΙΕΛΕ) είχαν δείξει ότι σε ορισμένες περιπτώσεις σημαντικό ποσοστό των προσλήψεων προερχόταν από συγκεκριμένα εκπαιδευτήρια που βρέθηκαν στο επίκεντρο των καταγγελιών.
Νομοθετικές παρεμβάσεις που δεν εφαρμόστηκαν
Σε μια προσπάθεια αντιμετώπισης του φαινομένου, το Υπουργείο Παιδείας προχώρησε το 2007 σε νομοθετική ρύθμιση που προέβλεπε επανεξέταση τίτλων σπουδών μέσω εξετάσεων, προκειμένου να διαπιστωθεί η εγκυρότητά τους.
Ωστόσο, όπως προκύπτει από μεταγενέστερες εξελίξεις, η εφαρμογή του μέτρου υπήρξε περιορισμένη έως ανύπαρκτη. Παράλληλα, έγινε σαφής διάκριση ανάμεσα σε «παράτυπους» τίτλους –που σχετίζονταν με εκπαιδευτήρια των οποίων η άδεια ανακλήθηκε– και σε καθαρά πλαστούς τίτλους, για τους οποίους αρμόδιες ήταν άλλες αρχές, όπως η Δικαιοσύνη και τα αρμόδια υπουργεία για την απομάκρυνση υπαλλήλων.
Ένα πρόβλημα που επιμένει
Παρά τις αποκαλύψεις και τις κατά καιρούς παρεμβάσεις, το ζήτημα των τίτλων σπουδών εξακολουθεί να προκαλεί ερωτήματα για τη λειτουργία των ελεγκτικών μηχανισμών και την αξιοπιστία των διαδικασιών πρόσληψης στο Δημόσιο.
Η σημερινή πολιτική αντιπαράθεση δείχνει ότι το θέμα παραμένει ανοιχτό, όχι μόνο σε επίπεδο νομιμότητας, αλλά και ως ζήτημα εμπιστοσύνης των πολιτών προς τους θεσμούς.
Η αμαρτωλή ιστορία που ανέδειξε το alfavita.gr από το 2007 με τα ιδιωτικά ΤΕΕ Άρτας και τα 2.000 "πλαστά" πτυχία
Το 2013 το alfavita.gr σε ρεπορτάζ του είχε δημοσιεύσει μεταξύ άλλων την ανακοίνωση της ΟΙΕΛΕ επί προεδρίας του αείμνειστου Μιχάλη Κουρουτού για το το σκάνδαλο των «πλαστών» τίτλων της Άρτας από την «Τομή» και τις «Σχολές Ευρώπη».
Πάνω από 2.000 «απόφοιτοι» που δεν παρακολουθούσαν μαθήματα έλαβαν πτυχίο με «άριστα» και πολλοί από αυτούς το χρησιμοποίησαν για να διοριστούν μέσω ΑΣΕΠ στο δημόσιο, παίρνοντας έτσι τις θέσεις από αποφοίτους δημόσιων σχολείων. Αρκετοί από τους κατόχους εξακολουθούν ακόμη και σήμερα με τους τίτλους αυτούς να διεκδικούν διορισμό.
Το σκάνδαλο ήταν τόσο μεγαλο όπου η ΟΙΕΛΕ είχε γνωστοποιήσει σημεία και τέρατα όπως:
δημοσιότητας γεγονότα που αποδεικνύουν το μέγεθος του σκανδάλου, όπως:
• Στο ιδιωτικό ΤΕΕ «Σχολές Ευρώπη» παρακολούθησαν το σχολικό έτος 2002-2003 588 εγγεγραμμένοι μαθητές, αν και η ανώτερη χωρητικότητα του σχολείου και στις δυο βάρδιες ήταν μόλις 220!
• Πρόσωπο που είχε στενή σχέση με την ιδιοκτησία του ΤΕΕ «Σχολές Ευρώπη» ήταν διπλοεγγεγραμμένος, κατείχε 3 διαφορετικούς αριθμούς μητρώων και έλαβε πτυχία δύο (!) διαφορετικών τομέων με την ίδια πράξη της Επιτροπής εξετάσεων.
Όλες οι σημαντικές και έκτακτες ειδήσεις σήμερα
Γιατί τα παράθυρα στις σχολικές αίθουσες μπαίνουν αριστερά των μαθητών
