Alfavita Newsroom Με βάση πρόσφατη εγκύκλιο του Υπουργείου Παιδείας, Θρησκευμάτων και Αθλητισμού (ΥΠΑΙΘΑ), οι σχολικές μονάδες όλων των βαθμίδων καλούνται να εφαρμόσουν το πρόγραμμα «Δράσεις Ενεργού Πολίτη», υλοποιώντας υποχρεωτικά μία δεκάωρη δράση στο πλαίσιο των Στόχων Βιώσιμης Ανάπτυξης (ΣΒΑ) του ΟΗΕ.
Με λίγα λόγια το Υπουργείο Παιδείας με την εγκύκλιο που απέστειλε σε όλες τις σχολικές μονάδες, καθιστά υποχρεωτική την εκπόνηση και υλοποίηση 10ωρου προγράμματος δράσεων «Ενεργού Πολίτη» έως τη λήξη των μαθημάτων του σχολικού έτους 2024-2025.
Τι προβλέπει η εφαρμογή του προγράμματος
Σύμφωνα με την εγκύκλιο (146472/ΓΔ4/6-12-2024), το πρόγραμμα αφορά όλες τις εκπαιδευτικές βαθμίδες, από το Νηπιαγωγείο έως το Λύκειο. Ωστόσο, μετά από τροποποιητική εγκύκλιο (17/1/2025), ορίστηκε ότι για το σχολικό έτος 2024-2025 κάθε τάξη/τμήμα θα υλοποιήσει μόνο μία δεκάωρη δράση.
Δείτε αναλυτικά την εγκύκλιο με το πώς θα γίνονται τα μαθήματα ανά τάξη εδώ
Ο ρόλος των Εποπτών Ποιότητας της Εκπαίδευσης
Οι Επόπτες Ποιότητας Εκπαίδευσης των Περιφερειακών Διευθύνσεων καλούνται να συγκεντρώσουν στοιχεία για τον προγραμματισμό αυτών των δράσεων από τα σχολεία και να τα αποστείλουν σε συγκεντρωτικό πίνακα μέχρι τις 28 Φεβρουαρίου 2025.
Τα απαιτούμενα στοιχεία περιλαμβάνουν:
- Διεύθυνση Εκπαίδευσης
- Σύμβουλο Παιδαγωγικής Ευθύνης
- Σχολική Μονάδα
- Τάξη/Τμήμα
- Τίτλο της Δεκάωρης Δράσης
Αντιδράσεις από τον εκπαιδευτικό κόσμο
Η νέα υποχρεωτική εφαρμογή του προγράμματος προκάλεσε έντονες αντιδράσεις στην εκπαιδευτική κοινότητα, η οποία καταγγέλλει ότι το ΥΠΑΙΘΑ φορτώνει επιπλέον υποχρεώσεις σε ένα ήδη εξαντλημένο σχολικό πρόγραμμα, υποβαθμίζοντας βασικά γνωστικά αντικείμενα.
Το πρόγραμμα «Δράσεις Ενεργού Πολίτη» φαίνεται να εντάσσεται σε μια εργαλειακή λογική (π.χ. πόσες δράσεις έγιναν, πόσα project παρουσιάστηκαν, ποια πιστοποιητικά αποκτήθηκαν), οπότε διατρέχει τον κίνδυνο:
- Να εκφυλιστεί σε ένα σύνολο τυπικών δραστηριοτήτων, χωρίς να μεταβάλλει τις σχέσεις εξουσίας και τις αντιλήψεις των μαθητών/τριών.
- Να αποσυνδεθεί από τα «ζωντανά» προβλήματα της κάθε κοινωνίας/γειτονιάς και να γίνει μία ακόμα «βιτρίνα καινοτομίας».
Εκπαιδευτικοί επισημαίνουν ότι η εισαγωγή της δεκάωρης δράσης γίνεται εις βάρος μαθημάτων όπως η Μελέτη, η Φυσική, τα Κοινωνικά και Πολιτικά Μαθήματα (Κ.Π.Α.), καθώς και η Γεωγραφία στο Γυμνάσιο. Παράλληλα, διαμαρτύρονται για την έλλειψη σχεδιασμού και το γεγονός ότι, ενώ στις αρχές της σχολικής χρονιάς καλούνταν να κάνουν προγραμματισμό με ελλείψεις σε προσωπικό και υποδομές, τώρα υποχρεούνται να αναθεωρήσουν εκ νέου τον σχεδιασμό τους.
Πολιτική διάσταση και προβληματισμοί
Το πρόγραμμα «Δράσεις Ενεργού Πολίτη» βασίζεται στους 17 Στόχους Βιώσιμης Ανάπτυξης (ΣΒΑ) του ΟΗΕ, που περιλαμβάνουν ζητήματα όπως η εξάλειψη της φτώχειας, η πρόσβαση στην υγεία και την εκπαίδευση, η ισότητα των φύλων, η βιώσιμη ανάπτυξη και η κλιματική αλλαγή.
Ωστόσο, εκπαιδευτικοί φορείς αμφισβητούν κατά πόσο το πρόγραμμα έχει ουσιαστικό χαρακτήρα ή εάν πρόκειται για μια επικοινωνιακή προσπάθεια της κυβέρνησης να παρουσιάσει ένα «σύγχρονο» και «καινοτόμο» εκπαιδευτικό πλαίσιο, ενώ παράλληλα παραμένουν άλυτα κρίσιμα προβλήματα στην εκπαίδευση, όπως:
- Η έλλειψη μόνιμων διορισμών και τα χιλιάδες κενά στα σχολεία
- Οι παρωχημένες σχολικές υποδομές
- Η υποχρηματοδότηση της δημόσιας εκπαίδευσης
- Οι χαμηλοί μισθοί των εκπαιδευτικών που τους αναγκάζουν να αναζητούν δεύτερες ή τρίτες δουλειές
Επιπλέον, προβληματισμοί εκφράζονται και για το κατά πόσο το πρόγραμμα στοχεύει πραγματικά στη διαμόρφωση πολιτικά συνειδητοποιημένων πολιτών ή αν εξυπηρετεί μια απολίτικη προσέγγιση, όπου κρίσιμα ζητήματα παρουσιάζονται αποκομμένα από τις πραγματικές αιτίες τους.
Εκπαίδευση με ουσία ή επικοινωνιακή πολιτική;
Οι εκπαιδευτικοί τονίζουν ότι η διαπαιδαγώγηση των μαθητών σε αξίες όπως η ειρήνη, η αλληλεγγύη και ο σεβασμός στο περιβάλλον αποτελεί ήδη μέρος του έργου τους και δεν απαιτεί επιβεβλημένα προγράμματα. Αντίθετα, υποστηρίζουν ότι η πραγματική αλλαγή στην εκπαίδευση απαιτεί ουσιαστικές μεταρρυθμίσεις που θα στηρίζουν τη δημόσια παιδεία και όχι προγράμματα που επιβαρύνουν το σχολικό πρόγραμμα χωρίς πρακτικό αντίκρισμα.
Το ερώτημα παραμένει: το πρόγραμμα «Δράσεις Ενεργού Πολίτη» αποτελεί ένα χρήσιμο εργαλείο για την ενίσχυση της πολιτικής συνείδησης των μαθητών ή μια ακόμη γραφειοκρατική διαδικασία που επιβαρύνει το ήδη δύσκολο έργο των εκπαιδευτικών;
Όλες οι σημαντικές και έκτακτες ειδήσεις σήμερα
Τι σημαίνει η λέξη «φανφάρα» και από πού προέρχεται
Εκπαιδευτικοί: Πότε θα πιστωθεί στο λογαριασμό τους η μισθοδοσία
Μειώσεις στη στρατιωτική θητεία: Πόσους μήνες θα υπηρετούν οι φαντάροι με τον νέο νόμο
