Αποχαιρετισμός στον Yutaka Taniyama
του Ιωάννη Ρίζου*, Διδάσκων στο Τμήμα Μαθηματικών του Πανεπιστημίου Θεσσαλίας και Πρόεδρος του Παραρτήματος της Εύβοιας της Ελληνικής Μαθηματικής Εταιρείας.

Ο Yutaka Taniyama (1927-1958) ήταν κάτι παραπάνω από σπουδαίος μαθηματικός. Σχεδόν αυτοδίδακτος, ήταν ουσιαστικά μια μαθηματική ιδιοφυΐα, προικισμένη με την ιδιαίτερη ικανότητα «να κάνει λάθη προς τη σωστή κατεύθυνση» και να διδάσκεται απ’ αυτά.

Ταυτόχρονα όμως υπήρξε ένα πάσχον πρόσωπο, μια αρχετυπική μορφή ήρωα, θα λέγαμε, αρχαίου ελληνικού δράματος. Για λόγους που ούτε ο ίδιος δεν μπόρεσε να εξηγήσει στο τελευταίο του σημείωμα, έθεσε αναπάντεχα τέλος στη ζωή του. Ίσως να θέλησε με τον τρόπο αυτό να παίξει έως εσχάτων τον ρόλο του τραγικού ήρωα, που οι θεοί ζήλεψαν επειδή κατάφερε να αγγίξει τον πλατωνικό ουρανό.

Έμεινε στην ιστορία για την παράτολμη εικασία που διατύπωσε μαζί με τον συνάδελφό του στο Πανεπιστήμιο του Τόκιο Goro Shimura (1930-2019). Η εικασία αυτή (και πλέον θεώρημα), γνωστή ως «Εικασία Taniyama-Shimura», συνδέει δύο κλάδους των Μαθηματικών –την Τοπολογία με τη Θεωρία Αριθμών– και παίζει καθοριστικό ρόλο στην απόδειξη του Τελευταίου Θεωρήματος του Fermat.

Το ποίημα που ακολουθεί, εμπνευσμένο από τη μελέτη της ζωής και του έργου του μεγάλου Ιάπωνα μαθηματικού, αφιερώνεται στους φοιτητές και τις φοιτήτριές μου, με τους οποίους και τις οποίες έχει διαρραγεί, ελπίζω προσωρινά, η μυσταγωγική άμεση σχέση διδάσκοντα-διδασκομένου, εξαιτίας της απουσίας μας από τον φυσικό μας χώρο, το αμφιθέατρο.

Έφυγες νωρίς με το πρωινό τραίνο,

από τον άδειο σταθμό του Τόκιο.

Και το βαγόνι σου έτεινε στο άπειρο,

διαγράφοντας ελλειπτικές καμπύλες στο επίπεδο.

 

Απ’ τα σημεία που πέρασες άνθισαν ρητά χρυσάνθεμα

που ’φτιαξαν όμορφες ομάδες,

παίρνοντας modular μορφές.

Συμμετρίες απίστευτα υπερβολικές.


Δυο χώροι ξένοι,

παράξενοι για τους κοινούς θνητούς,

ενώθηκαν με μια αναπάντεχη εικασία.

Χάρη σε μια λιτή Ιδέα σου.
 

Έφυγες όπως έζησες, με τον δικό σου τρόπο.

Τώρα στον Πλατωνικό ουρανό θα τα λες με τον Fermat,

με τον παππού μας τον Διόφαντο και με τον φίλο σου τον Goro.

Και θα φιλοσοφείτε επάνω σε ένα Τελευταίο Θεώρημα.

 

 

Όλες οι σημαντικές ειδήσεις

Συναγερμός ΕΦΕΤ: Ανάκληση σε πασίγνωστη φέτας λόγω Λιστέριας

Προκηρύξεις εκπαιδευτικών 2026: Πώς θα δεις πρώτος τους πίνακες μέσω google

Βγήκαν οι προκηρύξεις εκπαιδευτικών - Όλα τα κριτήρια

Google news logo Ακολουθήστε το Alfavita στo Google News Viber logo Ακολουθήστε το Alfavita στo Viber

σχετικά άρθρα

smartphone
Οι «κρυφές» μνήμες που γεμίζουν το κινητό σας – Τι πρέπει να διαγράψετε άμεσα
Φωτογραφίες, βίντεο και αρχεία παραμένουν αποθηκευμένα ακόμη κι όταν νομίζετε ότι έχουν διαγραφεί
Οι «κρυφές» μνήμες που γεμίζουν το κινητό σας – Τι πρέπει να διαγράψετε άμεσα
Τροχαια
Στο στόχαστρο της Τροχαίας η παράνομη χρήση της ΛΕΑ – Οι βαριές ποινές για τους οδηγούς
Πρόστιμα, αφαίρεση διπλώματος και αυστηρότερες κυρώσεις για τους υπότροπους.
Στο στόχαστρο της Τροχαίας η παράνομη χρήση της ΛΕΑ – Οι βαριές ποινές για τους οδηγούς
Τσίπρας
ΣΥΡΙΖΑ – Τσίπρας:  Σε τροχιά ανασύνθεσης - Η εκδήλωση στο Χαλάνδρι και το νέο πολιτικό τοπίο
Η εκδήλωση στο Χαλάνδρι δεν είναι απλώς μια πολιτική συγκέντρωση. Είναι, πιθανότατα, το πρώτο βήμα μιας νέας πολιτικής εξίσωσης.
ΣΥΡΙΖΑ – Τσίπρας:  Σε τροχιά ανασύνθεσης - Η εκδήλωση στο Χαλάνδρι και το νέο πολιτικό τοπίο
γεωργιαδης ανδρουλακης
Σφοδρή επίθεση Γεωργιάδη σε Ανδρουλάκη για την 4ήμερη εργασία – «Ούτε ο Παπανδρέου με την αλυσίδα στο ποδήλατο»
Σε ιδιαίτερα υψηλούς τόνους, πρόσθεσε: «Ρε Ανδρουλάκη; Είναι δυνατόν να σε βρίζουν οι δικοί σου; Πρέπει να προσπαθήσεις να το κάνεις».
Σφοδρή επίθεση Γεωργιάδη σε Ανδρουλάκη για την 4ήμερη εργασία – «Ούτε ο Παπανδρέου με την αλυσίδα στο ποδήλατο»