Αποχαιρετισμός στον Yutaka Taniyama
του Ιωάννη Ρίζου*, Διδάσκων στο Τμήμα Μαθηματικών του Πανεπιστημίου Θεσσαλίας και Πρόεδρος του Παραρτήματος της Εύβοιας της Ελληνικής Μαθηματικής Εταιρείας.

Ο Yutaka Taniyama (1927-1958) ήταν κάτι παραπάνω από σπουδαίος μαθηματικός. Σχεδόν αυτοδίδακτος, ήταν ουσιαστικά μια μαθηματική ιδιοφυΐα, προικισμένη με την ιδιαίτερη ικανότητα «να κάνει λάθη προς τη σωστή κατεύθυνση» και να διδάσκεται απ’ αυτά.

Ταυτόχρονα όμως υπήρξε ένα πάσχον πρόσωπο, μια αρχετυπική μορφή ήρωα, θα λέγαμε, αρχαίου ελληνικού δράματος. Για λόγους που ούτε ο ίδιος δεν μπόρεσε να εξηγήσει στο τελευταίο του σημείωμα, έθεσε αναπάντεχα τέλος στη ζωή του. Ίσως να θέλησε με τον τρόπο αυτό να παίξει έως εσχάτων τον ρόλο του τραγικού ήρωα, που οι θεοί ζήλεψαν επειδή κατάφερε να αγγίξει τον πλατωνικό ουρανό.

Έμεινε στην ιστορία για την παράτολμη εικασία που διατύπωσε μαζί με τον συνάδελφό του στο Πανεπιστήμιο του Τόκιο Goro Shimura (1930-2019). Η εικασία αυτή (και πλέον θεώρημα), γνωστή ως «Εικασία Taniyama-Shimura», συνδέει δύο κλάδους των Μαθηματικών –την Τοπολογία με τη Θεωρία Αριθμών– και παίζει καθοριστικό ρόλο στην απόδειξη του Τελευταίου Θεωρήματος του Fermat.

Το ποίημα που ακολουθεί, εμπνευσμένο από τη μελέτη της ζωής και του έργου του μεγάλου Ιάπωνα μαθηματικού, αφιερώνεται στους φοιτητές και τις φοιτήτριές μου, με τους οποίους και τις οποίες έχει διαρραγεί, ελπίζω προσωρινά, η μυσταγωγική άμεση σχέση διδάσκοντα-διδασκομένου, εξαιτίας της απουσίας μας από τον φυσικό μας χώρο, το αμφιθέατρο.

Έφυγες νωρίς με το πρωινό τραίνο,

από τον άδειο σταθμό του Τόκιο.

Και το βαγόνι σου έτεινε στο άπειρο,

διαγράφοντας ελλειπτικές καμπύλες στο επίπεδο.

 

Απ’ τα σημεία που πέρασες άνθισαν ρητά χρυσάνθεμα

που ’φτιαξαν όμορφες ομάδες,

παίρνοντας modular μορφές.

Συμμετρίες απίστευτα υπερβολικές.


Δυο χώροι ξένοι,

παράξενοι για τους κοινούς θνητούς,

ενώθηκαν με μια αναπάντεχη εικασία.

Χάρη σε μια λιτή Ιδέα σου.
 

Έφυγες όπως έζησες, με τον δικό σου τρόπο.

Τώρα στον Πλατωνικό ουρανό θα τα λες με τον Fermat,

με τον παππού μας τον Διόφαντο και με τον φίλο σου τον Goro.

Και θα φιλοσοφείτε επάνω σε ένα Τελευταίο Θεώρημα.

 

 

Όλες οι σημαντικές και έκτακτες ειδήσεις σήμερα

Voucher 750 ευρώ σε εργαζόμενους του ιδιωτικού τομέα - Ανοίγουν οι αιτήσεις

Alfavita.gr: Χρονιά εκτόξευσης το 2025 – Νο1 στην Παιδεία, ανάμεσα στα 10 μεγαλύτερα ενημερωτικά μέσα

Google news logo Ακολουθήστε το Alfavita στo Google News Viber logo Ακολουθήστε το Alfavita στo Viber

σχετικά άρθρα

αγροτ
Αναχώρησαν από το Σύνταγμα οι αγρότες - Αποφασισμένοι να συνεχίσουν τον αγώνα για την ικανοποίηση των αιτημάτων τους
Ο αγώνας τους θα συνεχιστεί μέσα από τους αγροτικούς συλλόγους, τις Ομοσπονδίες και την Πανελλαδική Επιτροπή των Μπλόκων, με στόχο να ασκήσουν...
Αναχώρησαν από το Σύνταγμα οι αγρότες - Αποφασισμένοι να συνεχίσουν τον αγώνα για την ικανοποίηση των αιτημάτων τους
kinita
Υψηλά ποσοστά εθισμού στο διαδίκτυο σε παιδιά δημοτικού - Συμπτώματα και επιπτώσεις
Μετά την πανδημία, το ποσοστό σοβαρής εξάρτησης από το διαδίκτυο σχεδόν διπλασιάστηκε, ενώ καταγράφηκε και αύξηση της παιδικής παχυσαρκίας
Υψηλά ποσοστά εθισμού στο διαδίκτυο σε παιδιά δημοτικού - Συμπτώματα και επιπτώσεις
σλοβε
Ο πιο υποτιμημένος προορισμός της Ευρώπης που πρέπει να ανακαλύψεις
Το μικρό της μέγεθος επιτρέπει εύκολες μετακινήσεις και οικονομικότερες διακοπές σε σχέση με άλλους ευρωπαϊκούς προορισμούς
Ο πιο υποτιμημένος προορισμός της Ευρώπης που πρέπει να ανακαλύψεις
makrozoia
Ζούμε περισσότερο αλλά οι περισσότεροι δεν μπορούμε να το αντέξουμε οικονομικά
Όσο περισσότερο ζούμε, τόσο περισσότερους πόρους χρειαζόμαστε — και οι περισσότεροι δεν έχουν αρκετά
Ζούμε περισσότερο αλλά οι περισσότεροι δεν μπορούμε να το αντέξουμε οικονομικά