Πώς συνδέεται η χοληστερόλη με τη μετάσταση
Για να δημιουργήσουν μεταστάσεις, τα καρκινικά κύτταρα πρέπει να αποκολληθούν από τον αρχικό όγκο, να μετακινηθούν μέσα στον οργανισμό και τελικά να εγκατασταθούν σε άλλα όργανα.
Σε αυτές τις διαδικασίες η χοληστερόλη φαίνεται να έχει σημαντικό ρόλο. Αποτελεί βασικό συστατικό των κυτταρικών μεμβρανών και συμμετέχει σε λειτουργίες που βοηθούν τα καρκινικά κύτταρα να μετακινούνται και να εισβάλλουν σε νέους ιστούς.
Η συγκεκριμένη μελέτη εξέτασε εάν η διατάραξη της διακίνησης της χοληστερόλης μέσα στα καρκινικά κύτταρα μπορεί να περιορίσει αυτή την ικανότητα.
Τι έδειξαν τα πειράματα με τη σιλδεναφίλη
Οι επιστήμονες διαπίστωσαν ότι η σιλδεναφίλη φαίνεται να επηρεάζει τον τρόπο με τον οποίο η χοληστερόλη μετακινείται στο εσωτερικό των καρκινικών κυττάρων.
Σύμφωνα με τα πειράματα, η ουσία οδηγεί σε συσσώρευση χοληστερόλης μέσα στα λυσοσώματα, δηλαδή κυτταρικές δομές που συμμετέχουν στην επεξεργασία και ανακύκλωση διαφόρων ουσιών. Ως αποτέλεσμα, μειώνεται η διαθέσιμη χοληστερόλη σε άλλα σημεία του κυττάρου.
Η αλλαγή αυτή φάνηκε να επηρεάζει την ικανότητα των καρκινικών κυττάρων να κινούνται και να εξαπλώνονται.
Τα ευρήματα προέκυψαν από εργαστηριακά πειράματα σε καρκινικά κύτταρα, καθώς και από μελέτες σε ποντίκια. Οι ερευνητές εξέτασαν, μεταξύ άλλων, μορφές καρκίνου όπως ο τριπλά αρνητικός καρκίνος του μαστού, το μελάνωμα και ο καρκίνος του πνεύμονα.
Γιατί εξετάστηκε ο συνδυασμός με στατίνες
Η ερευνητική ομάδα θέλησε στη συνέχεια να δει αν η σιλδεναφίλη θα μπορούσε να έχει ισχυρότερη επίδραση όταν χορηγείται μαζί με στατίνες.
Οι στατίνες χρησιμοποιούνται ευρέως για τη μείωση της χοληστερόλης, καθώς περιορίζουν την παραγωγή της από τον οργανισμό. Η σιλδεναφίλη και οι στατίνες φαίνεται, σύμφωνα με τα πειραματικά δεδομένα, να επηρεάζουν διαφορετικά σημεία του ίδιου μεταβολικού συστήματος.
Με απλά λόγια, η μία ουσία φαίνεται να επηρεάζει τη μεταφορά της χοληστερόλης μέσα στο κύτταρο, ενώ οι στατίνες περιορίζουν την παραγωγή νέας χοληστερόλης. Ο συνδυασμός τους παρουσίασε μεγαλύτερη ανασταλτική επίδραση στη μετάσταση στα πειραματικά μοντέλα.
Τι έδειξε η ανάλυση δεδομένων ασθενών
Εκτός από τα εργαστηριακά πειράματα, οι ερευνητές εξέτασαν δεδομένα υγείας περίπου πέντε εκατομμυρίων ασφαλισμένων.
Η ανάλυση έδειξε ότι μεταξύ των ογκολογικών ασθενών, όσοι είχαν λάβει σιλδεναφίλη εμφάνιζαν καλύτερα ποσοστά επιβίωσης, ενώ το όφελος φάνηκε ακόμη μεγαλύτερο σε εκείνους που λάμβαναν παράλληλα στατίνες.
Ωστόσο, το συγκεκριμένο εύρημα δεν μπορεί από μόνο του να αποδείξει ότι η σιλδεναφίλη βελτίωσε την επιβίωση. Πρόκειται για παρατηρητικά δεδομένα, τα οποία μπορεί να επηρεάζονται από πολλές άλλες διαφορές ανάμεσα στους ασθενείς.
Για να αποδειχθεί ότι ένα φάρμακο έχει πραγματικά αντικαρκινική δράση, απαιτούνται καλά σχεδιασμένες, τυχαιοποιημένες κλινικές δοκιμές.
Από την καρδιολογία στη στυτική δυσλειτουργία και τώρα στην έρευνα για τον καρκίνο
Η ιστορία της σιλδεναφίλης αποτελεί χαρακτηριστικό παράδειγμα του τρόπου με τον οποίο ένα φάρμακο μπορεί να αποκτήσει μια διαφορετική θεραπευτική χρήση από εκείνη για την οποία αρχικά αναπτύχθηκε.
Η ουσία μελετήθηκε αρχικά για καρδιαγγειακές παθήσεις, πριν γίνει ευρέως γνωστή για τη θεραπεία της στυτικής δυσλειτουργίας.
Σήμερα, η ήδη εκτεταμένη χρήση της σημαίνει ότι υπάρχει σημαντικός όγκος διαθέσιμων πληροφοριών σχετικά με τη φαρμακολογία και την ασφάλειά της. Αυτό την καθιστά ενδιαφέρουσα υποψήφια ουσία για την αποκαλούμενη "επανατοποθέτηση φαρμάκων", δηλαδή την αναζήτηση νέων θεραπευτικών εφαρμογών για ήδη γνωστά φάρμακα.
Δεν αποτελεί ακόμη θεραπεία για τον καρκίνο
Παρά τα ενδιαφέροντα αποτελέσματα, οι ερευνητές υπογραμμίζουν ότι η μελέτη βρίσκεται σε πρώιμο στάδιο.
Τα εργαστηριακά πειράματα και τα αποτελέσματα σε ζώα δεν μπορούν να μεταφραστούν αυτόματα σε αποτελεσματική θεραπεία για ανθρώπους. Επιπλέον, τα δεδομένα από τα αρχεία ασθενών δείχνουν συσχετίσεις και όχι απαραίτητα σχέση αιτίας και αποτελέσματος.
Επομένως, δεν υπάρχει σήμερα επιστημονική βάση για τη χρήση σιλδεναφίλης ως αντικαρκινικής θεραπείας εκτός των κατάλληλων κλινικών μελετών. Οι ασθενείς δεν θα πρέπει να ξεκινούν ή να αλλάζουν φαρμακευτική αγωγή με αυτόν τον σκοπό χωρίς ιατρική καθοδήγηση.
Μια νέα κατεύθυνση στη μελέτη των μεταστάσεων
Το ενδιαφέρον της συγκεκριμένης έρευνας βρίσκεται κυρίως στο γεγονός ότι εξετάζει τον καρκίνο όχι μόνο μέσα από τις γενετικές αλλαγές των καρκινικών κυττάρων, αλλά και μέσα από το μεταβολικό περιβάλλον στο οποίο αυτά αναπτύσσονται.
Η διαχείριση της χοληστερόλης φαίνεται να αποτελεί έναν πιθανό κρίκο αυτής της διαδικασίας και η σιλδεναφίλη, μαζί με τις στατίνες, προσφέρει ένα ενδιαφέρον μοντέλο για περαιτέρω διερεύνηση.
Το επόμενο και πιο κρίσιμο βήμα είναι να διαπιστωθεί μέσω κλινικών δοκιμών εάν ο μηχανισμός που παρατηρήθηκε στο εργαστήριο μπορεί πράγματι να μεταφραστεί σε ασφαλή και αποτελεσματική μείωση των μεταστάσεων στους ανθρώπους.
Μέχρι τότε, τα ευρήματα αποτελούν μια ενδιαφέρουσα ερευνητική ένδειξη και όχι μια νέα θεραπευτική επιλογή για τους ασθενείς με καρκίνο.
