Alfavita Newsroom 
Στην εμβληματική κινηματογραφική ταινία «Πιράνχας» του 1978, η απειλή παραμόνευε στα γλυκά νερά. Στην ελληνική πραγματικότητα, ένας αντίστοιχος, αν και διαφορετικής φύσης, φόβος έχει αρχίσει να κυριεύει τους κολυμβητές. Ο λόγος για τον λαγοκέφαλο, ένα ξενικό και άκρως τοξικό είδος, το οποίο έχει εξαπλωθεί ραγδαία στα εγχώρια θαλάσσια οικοσυστήματα. Η ραγδαία αύξηση του πληθυσμού του, οι καταστροφές στην αλιεία αλλά και τα επαναλαμβανόμενα περιστατικά επιθέσεων σε ανθρώπους έχουν αναγκάσει την κυβέρνηση να σχεδιάσει μια ολοκληρωτική αντεπίθεση για τον περιορισμό του.
Από το Αιγαίο στην Αττική: Επιθετική συμπεριφορά και τραυματισμοί
Αν και το συγκεκριμένο είδος εντοπίστηκε για πρώτη φορά στη χώρα μας το 2013, η κατάσταση έχει ξεφύγει από τα στενά όρια της οικολογικής ανησυχίας, λαμβάνοντας πλέον διαστάσεις απειλής για τη δημόσια υγεία. Οι αναφορές για επιθέσεις λαγοκέφαλων σε λουόμενους πληθαίνουν, επεκτεινόμενες πλέον και στις ακτές της Αττικής, με τα ψάρια να προσεγγίζουν τα ρηχά, να καταδιώκουν κολυμβητές και να καταφέρουν επώδυνα δαγκώματα.
Πέρα από τις παραδοσιακές εστίες στην Κρήτη και τα Δωδεκάνησα, καταγγελίες για επιθετικές προσεγγίσεις έχουν καταγραφεί πρόσφατα σε περιοχές όπως η Παλαιά Φώκαια, η Σαρωνίδα, η Βάρκιζα, το Καβούρι, η Βούλα, η Βάρη και η Βουλιαγμένη. Μάλιστα, καταγράφηκε περιστατικό όπου λουόμενος στη Βάρκιζα δέχθηκε δάγκωμα στην κνήμη ενώ βρισκόταν σε νερό βάθους μόλις 20 εκατοστών. Παγκοσμίως έχουν σημειωθεί ακόμη και περιπτώσεις ακρωτηριασμού δακτύλων, ενώ στην Ελλάδα έχουν αναφερθεί άγρια χτυπήματα και δαγκώματα σε διάφορα μέρη του σώματος, στέλνοντας ορισμένους πολίτες στο νοσοκομείο (όπως στο Ασκληπιείο Βούλας). Πιστεύεται μάλιστα πως ο πραγματικός αριθμός των επιθέσεων είναι πολύ μεγαλύτερος, καθώς οι ελαφρύτεροι τραυματισμοί συνήθως δεν δηλώνονται.
Οι ειδικοί εξηγούν ότι τα έξι είδη λαγοκέφαλου που ενδημούν στην Ελλάδα παρουσιάζουν μεταβολή στη συμπεριφορά τους, σχηματίζοντας επιθετικές αγέλες που αναζητούν τροφή δίχως να φοβούνται την ανθρώπινη παρουσία, εξαιτίας της απουσίας φυσικών ανταγωνιστών.
Το προφίλ του εισβολέα και η απειλή της «υγρής ερήμου»
Ο Lagocephalus sceleratus ανήκει στην οικογένεια των τετραοδοντιδών (puffer fish). Διαθέτει τέσσερα ισχυρά δόντια που θυμίζουν ράμφος και κόβουν σαν ξυράφι, ενώ φουσκώνει όταν νιώθει απειλή. Το πιο επικίνδυνο χαρακτηριστικό του είναι ότι περιέχει στα εσωτερικά του όργανα την τετραδοτοξίνη (TTX), μια θανατηφόρα ουσία που καθιστά την κατανάλωσή του απαγορευτική.
Το είδος αυτό εισήλθε στη Μεσόγειο από τον Ινδικό και τον Ειρηνικό Ωκεανό, μέσω της Ερυθράς Θάλασσας, εκμεταλλευόμενο την εκβάθυνση της Διώρυγας του Σουέζ το 2001 και τη διεύρυνσή της το 2015. Η άνοδος της θερμοκρασίας των υδάτων και η υπεραλίευση διευκόλυναν την καθολική εξάπλωσή του. Πλέον, αν και προτιμά τα θερμά νερά, έχει μετακινηθεί από την Κρήτη σε ολόκληρη την επικράτεια: από τη Θεσσαλονίκη, την Αλεξανδρούπολη και την Εύβοια, μέχρι τη Σέριφο, τη Λήμνο και την Κέρκυρα.
Ο λαγοκέφαλος λειτουργεί ως ένας αχόρταγος θηρευτής. Καταβροχθίζει χταπόδια, σουπιές, καλαμάρια, καβούρια, γαρίδες και λυθρίνια, μετατρέποντας πλούσιους βιοτόπους, όπως ο Σαρωνικός, σε θαλάσσιες ερήμους.
Το οικονομικό πλήγμα και το κυβερνητικό σχέδιο «επικήρυξης»
Η παρουσία του ξενικού αυτού είδους έχει επιφέρει βαρύ πλήγμα στην παράκτια αλιεία. Λόγω των πανίσχυρων δοντιών τους, τα ψάρια αυτά σκίζουν τα δίχτυα, καταστρέφουν τα αγκίστρια και καταβροχθίζουν τα αλιεύματα των ψαράδων. Σύμφωνα με επίσημα δεδομένα από έρευνα του Ελληνικού Κέντρου Θαλασσίων Ερευνών (ΕΛΚΕΘΕ), η μέση ετήσια οικονομική ζημιά για κάθε Έλληνα ψαρά ξεπερνά τις 6.000 ευρώ.
Προκειμένου να αναχαιτιστεί αυτή η οικονομική και οικολογική λαίλαπα, η κυβέρνηση εξετάζει ένα δυναμικό πλάνο αντιμετώπισης:
Οικονομικό κίνητρο: Σχεδιάζεται η επιδότηση των αλιέων με 6 ευρώ ανά κιλό λαγοκέφαλου που ψαρεύουν, με στόχο τη μαζική απομάκρυνσή τους από τις θάλασσες. Το μέτρο αυτό έχει ήδη εφαρμοστεί πιλοτικά στην Κρήτη και στα Δωδεκάνησα.
Βιομηχανική αξιοποίηση: Εξετάζεται η σύναψη συνεργασιών με εξειδικευμένες εταιρείες που θα συλλέγουν τα αλιευθέντα ψάρια για τη μετατροπή τους σε ιχθυάλευρα.
Προστασία των φυσικών εχθρών: Η επιστημονική κοινότητα προτείνει παράλληλα την επιβολή μορατόριουμ (απαγόρευσης) στην αλιεία ειδών όπως η ζαργάνα και ο κυνηγός, οι οποίοι αποτελούν τους μοναδικούς φυσικούς θηρευτές που μπορούν να ελέγξουν βιολογικά την αναπαραγωγή του λαγοκέφαλου.
Όλες οι σημαντικές ειδήσεις
Αναδρομικά έως 3.500 ευρώ και αυξήσεις συντάξεων: Ποιοι πληρώνονται
Πανελλήνιες 2026: Θέματα, Λύσεις, Αποτελέσματα και Bάσεις στο google
