Μπορεί σήμερα το σουβλάκι να θεωρείται ένα από τα πιο χαρακτηριστικά ελληνικά φαγητά, όμως η ιστορία του φαίνεται να πηγαίνει πολύ πιο πίσω στον χρόνο. Ήδη από την Αρχαία Ελλάδα συναντώνται αναφορές σε κρέας που ψηνόταν περασμένο σε μικρές σούβλες, θυμίζοντας σε μεγάλο βαθμό το σημερινό καλαμάκι.
Πώς το έλεγαν οι αρχαίοι Έλληνες;
Στην αρχαιότητα χρησιμοποιούνταν η λέξη «οβελίσκος», υποκοριστικό του «οβελός», που σήμαινε τη μικρή σούβλα ή το μεταλλικό εργαλείο πάνω στο οποίο περνούσαν και έψηναν το κρέας.
Η εικόνα αυτή εμφανίζεται ήδη στα Ομηρικά Έπη. Στην Ιλιάδα, μάλιστα, περιγράφεται ο Αχιλλέας να ψήνει κομμάτια κρέατος πάνω από τη φωτιά, μια εικόνα που παραπέμπει σε μια πανάρχαια μορφή ψητού κρέατος στη σούβλα.
Αναφορές σε αντίστοιχα εδέσματα και τρόπους παρασκευής συναντώνται και σε μεταγενέστερα έργα αρχαίων συγγραφέων, μεταξύ των οποίων ο Αριστοφάνης, ο Ξενοφών και ο Αριστοτέλης, γεγονός που δείχνει ότι το ψήσιμο μικρών κομματιών κρέατος στη φωτιά ήταν γνώριμη πρακτική.
Η αρχαία ελληνική κουζίνα είχε και πιο σύνθετα εδέσματα που σήμερα θα μπορούσαν να μας θυμίσουν ένα... ιδιαίτερα φορτωμένο σουβλάκι.
Ένα από αυτά ήταν ο «κάνδαυλος», ένα πιάτο που περιλάμβανε ψητό κρέας, τυρί, πίτα και άνηθο, ενώ συνοδευόταν και από ζωμό. Πρόκειται για ένα αρκετά διαφορετικό έδεσμα από το σημερινό σουβλάκι, αλλά δείχνει ότι οι αρχαίοι Έλληνες αγαπούσαν ήδη τους συνδυασμούς ψητού κρέατος, πίτας και συνοδευτικών.
Από τον «οβελίσκο» στο σουβλάκι
Φυσικά, δεν μπορούμε να πούμε ότι οι αρχαίοι Έλληνες έτρωγαν ακριβώς το ίδιο σουβλάκι που αγοράζουμε σήμερα από ένα ψητοπωλείο. Η σύγχρονη μορφή του πιάτου έχει εξελιχθεί μέσα στους αιώνες.
Ωστόσο, η βασική ιδέα του κρέατος περασμένου σε σούβλα και ψημένου πάνω από τη φωτιά είναι αναμφίβολα πολύ παλιά. Και μπορεί η λέξη «σουβλάκι» να μην υπήρχε τότε, όμως ο «οβελίσκος» ήταν ήδη μέρος της γαστρονομικής πραγματικότητας της αρχαιότητας.
Με άλλα λόγια, την επόμενη φορά που θα παραγγείλεις «ένα καλαμάκι απ' όλα», ίσως να σκέφτεσαι ότι η ιστορία του συγκεκριμένου τρόπου ψησίματος έχει... πολύ περισσότερα χρόνια στην πλάτη της απ' όσα φανταζόσουν.