Alfavita Newsroom Οποιαδήποτε επίθεση στην επιστήμη, οπουδήποτε, αποτελεί επίθεση στην επιστήμη και στους επιστήμονες σε όλο τον κόσμο. Η παγκόσμια ερευνητική κοινότητα καλείται να αντιδράσει σε αυτές τις άμεσες επιθέσεις.
Περισσότερο από ένας μήνας έχει περάσει από την αρχή της δεύτερης θητείας του Ντόναλντ Τραμπ στις ΗΠΑ και ήδη έχουν αρχίσει οι πρώτες ανησυχητικές εξελίξεις. Σε επιστολή του προς τον πρόεδρο, το έγκυρο επιστημονικό περιοδικό Nature καλεί τον Τραμπ και την κυβέρνησή του να εκμεταλλευτούν τα ερευνητικά επιτεύγματα της χώρας τους και να ενισχύσουν τη χρηματοδότηση της έρευνας, προς όφελος της ανθρωπότητας και της ασφάλειας.
Ωστόσο, η κυβέρνηση αδιαφορεί και επιλέγει αντίθετο δρόμο, εξαπολύοντας μια πρωτοφανή επίθεση στην επιστήμη, σε ερευνητικά ιδρύματα και σε ζωτικούς διεθνείς οργανισμούς και πρωτοβουλίες.
Αμέσως μετά την ορκωμοσία του στις 20 Ιανουαρίου, ο πρόεδρος Τραμπ υπέγραψε μια σειρά εκτελεστικών διαταγμάτων που ακυρώνουν ή "παγώνουν" δισεκατομμύρια δολάρια που προορίζονταν για την έρευνα, ενώ ταυτόχρονα επισημοποίησε χιλιάδες απολύσεις. Σύμφωνα με το Nature, «Οργουελικοί περιορισμοί έχουν επιβληθεί στην έρευνα, όπως απαγορεύσεις σε μελέτες που χρησιμοποιούν συγκεκριμένες λέξεις σχετικές με το φύλο, τη φυλή, την αναπηρία, τη σεξουαλικότητα και άλλες κοινωνικές ταυτότητες».
Οι ομοσπονδιακές υπηρεσίες και τα πανεπιστήμια έχουν αναστατωθεί. Χιλιάδες ερευνητές περιμένουν την επαναφορά της αμφισβητούμενης χρηματοδότησης, ενώ εκατομμύρια αποδέκτες επιχορηγήσεων από τα προγράμματα των ΗΠΑ έχουν αφεθεί χωρίς στήριξη. «Η έκταση της ζημιάς είναι δύσκολο να εκτιμηθεί», αναφέρει το Nature.
Η παγκόσμια επιστημονική κοινότητα αρχίζει να αντιδρά. «Πρέπει να μιλήσουν για να υποστηρίξουν τους συναδέλφους τους στις ΗΠΑ, οι οποίοι πρέπει να συνειδητοποιήσουν ότι δεν είναι μόνοι τους. Μια επίθεση στην επιστήμη οπουδήποτε είναι επίθεση στην επιστήμη παντού», αναφέρει το Nature.
Αρκετοί οργανισμοί και άτομα που αμφισβητούν τις ενέργειες της κυβέρνησης Τραμπ προσφεύγουν στη δικαιοσύνη, και ενδέχεται ο Λευκός Οίκος να αναγκαστεί να μετριάσει ή να ανακαλέσει ορισμένες αποφάσεις του. Ωστόσο, η προθυμία του να περιορίσει ή να εξαλείψει ανεξάρτητες επιστημονικές έρευνες και συμβουλές παραμένει αδιαμφισβήτητη.
Ξεκίνησαν οι απολύσεις
Η κυβέρνηση προχωρά σε απολύσεις ομοσπονδιακών υπαλλήλων από εθνικές υπηρεσίες που ασχολούνται με την έρευνα, συχνά σε τομείς ζωτικής σημασίας για την προστασία της δημόσιας υγείας, του περιβάλλοντος και της ασφάλειας. Παράλληλα, γίνονται δραστικές περικοπές στις δημόσιες δαπάνες. Αναγνωρισμένα παγκόσμια ιδρύματα, όπως τα Κέντρα Ελέγχου και Πρόληψης Νοσημάτων, η Υπηρεσία Προστασίας του Περιβάλλοντος και τα Εθνικά Ινστιτούτα Υγείας (NIH), επηρεάζονται σημαντικά. Οι συνεδριάσεις των επιτροπών έρευνας και επιχορηγήσεων των NIH αναστάλθηκαν και παραμένουν σε αναστολή.
Διεθνείς επιπτώσεις
Η απόφαση του Τραμπ να αποσυρθεί ή να περιορίσει τη συμμετοχή των ΗΠΑ σε διεθνείς πρωτοβουλίες θα έχει σοβαρές συνέπειες. Η χώρα είναι συχνά ο μεγαλύτερος εταίρος σε παγκόσμιες πρωτοβουλίες που σχετίζονται με τους Στόχους Βιώσιμης Ανάπτυξης των Ηνωμένων Εθνών (SDGs), και παρέχει περίπου το 20% του προϋπολογισμού του Παγκόσμιου Οργανισμού Υγείας (ΠΟΥ), από τον οποίο έχει ήδη ανακοινώσει την πρόθεσή του να αποχωρήσει.
Η απόφαση του Τραμπ να ακυρώσει τη χρηματοδότηση για την κλιματική αλλαγή έχει επίσης σοβαρές συνέπειες για τις παγκόσμιες προσπάθειες αντιμετώπισης της υπερθέρμανσης του πλανήτη.
«Παγώνει» η βοήθεια…
Περισσότεροι από ένα εκατομμύριο γυναίκες σε χώρες παγκοσμίως έχασαν την πρόσβαση σε αντισυλληπτική φροντίδα λόγω της παύσης χρηματοδότησης από τον Οργανισμό Διεθνούς Ανάπτυξης των ΗΠΑ (USAID). Στη διάρκεια αυτής της περιόδου, περισσότερα από 10.000 μέλη του προσωπικού του οργανισμού έχουν τεθεί σε διαθεσιμότητα.
Ακύρωση πολιτικών για τη διαφορετικότητα
Ένα ακόμη εκτελεστικό διάταγμα του Τραμπ ακυρώνει πρωτοβουλίες για τη διαφορετικότητα, την ισότητα και την κοινωνική ένταξη, τις οποίες η κυβέρνηση περιέγραψε εσφαλμένα ως «παράνομες» ή «ριζοσπαστικές». Η διακοπή της ομοσπονδιακής χρηματοδότησης για τη μελέτη αυτών των θεμάτων μπορεί να έχει σοβαρές συνέπειες στην επιστημονική έρευνα και στην κοινωνική πρόοδο.
Πώς να αντιδράσει η επιστημονική κοινότητα;
Η επιστημονική κοινότητα πρέπει να καταγγείλει αυτές τις ενέργειες και να στηρίξει τους ερευνητές στην υπεράσπιση του δικαιώματός τους να εργάζονται και να σπουδάζουν χωρίς φόβο. Όλοι οι οργανισμοί, από πανεπιστήμια μέχρι επιστημονικές εταιρείες, πρέπει να υποστηρίξουν τους πληγέντες συναδέλφους τους.
Το Nature καταλήγει σημειώνοντας πως η αποστολή του περιοδικού είναι να εξυπηρετεί την επιστημονική κοινότητα και να υποστηρίζει την πρόοδο της έρευνας για το καλό της ανθρωπότητας. Οι ΗΠΑ έχουν παραδοσιακά ηγηθεί της επιστημονικής έρευνας, και οι τελευταίες πολιτικές δείχνουν να ανατρέπουν αυτή την πορεία.
Όλες οι σημαντικές ειδήσεις
Προκηρύξεις εκπαιδευτικών 2026: Πώς θα δεις πρώτος τους πίνακες μέσω google
