Η νέα ανακοίνωση έρχεται μετά την παρουσίαση, τον προηγούμενο μήνα, μιας λύσης για το πρόβλημα των εξισώσεων Navier-Stokes, οι οποίες συγκαταλέγονται στα ιδιαίτερα δύσκολα ζητήματα των μαθηματικών. Για ένα από τα σχετικά προβλήματα έχει προβλεφθεί χρηματικό έπαθλο ύψους ενός εκατομμυρίου δολαρίων.
Ωστόσο, ορισμένοι κορυφαίοι επιστήμονες εκφράζουν ανησυχίες για το γεγονός ότι ερευνητικά εργαστήρια χρησιμοποιούν ιδιόκτητα μοντέλα τεχνητής νοημοσύνης για να εξετάσουν εξαιρετικά απαιτητικά μαθηματικά προβλήματα. Όπως υποστηρίζουν, όταν τα εργαλεία αυτά δεν είναι διαθέσιμα στην ευρύτερη μαθηματική κοινότητα, περιορίζονται οι δυνατότητες ανεξάρτητου ελέγχου και επαλήθευσης των αποτελεσμάτων.
Οι ανησυχίες για την ανθρώπινη κατανόηση των μαθηματικών
Το Institute for Advanced Study, ένας ανεξάρτητος ερευνητικός οργανισμός με έδρα το Πρίνστον του Νιου Τζέρσεϊ, εξέφρασε επιφυλάξεις για αυτή την πρακτική, τονίζοντας τη σημασία της ανθρώπινης κατανόησης κατά την παραγωγή επιστημονικής γνώσης.
Σύμφωνα με τον οργανισμό, τα συστήματα τεχνητής νοημοσύνης μπορούν πλέον να παράγουν μαθηματικές αποδείξεις και επιχειρήματα ακόμη και σε περιπτώσεις όπου το άτομο που τους δίνει τις σχετικές οδηγίες δεν είναι σε θέση να κατανοήσει πλήρως τη συλλογιστική τους, να ελέγξει την ορθότητά της ή να αναλάβει την ευθύνη για το αποτέλεσμα.
Το Ινστιτούτο επισημαίνει ότι η ανθρώπινη κατανόηση εξακολουθεί να αποτελεί θεμελιώδες στοιχείο της μαθηματικής έρευνας. Παράλληλα, θέτει το ερώτημα πώς μπορεί να διαμορφωθεί ένα νέο πλαίσιο επιστημονικής εργασίας, στο οποίο η τεχνητή νοημοσύνη θα αξιοποιείται με υπευθυνότητα, χωρίς να παραμερίζεται η ανθρώπινη κρίση.
Η συνεργασία της OpenAI με το ερευνητικό Ινστιτούτο
Σε μια προσπάθεια να ανταποκριθεί στις αντιδράσεις, η OpenAI ανακοίνωσε ότι θα συνεργαστεί με το Institute for Advanced Study. Στόχος, σύμφωνα με την εταιρεία, είναι να συμμετάσχουν ενεργά οι μαθηματικοί στη διαμόρφωση των επόμενων βημάτων και στον καθορισμό του τρόπου με τον οποίο θα χρησιμοποιούνται τα συγκεκριμένα συστήματα στην έρευνα.
Η ανακοίνωση, ωστόσο, δεν συνοδεύτηκε από δέσμευση ότι η εταιρεία θα σταματήσει να δοκιμάζει τα μοντέλα της σε ιδιαίτερα σύνθετα μαθηματικά προβλήματα.
Την ίδια στιγμή, ειδικοί εκφράζουν προβληματισμό για το κατά πόσο πραγματοποιούνται επαρκείς έλεγχοι ώστε να επιβεβαιώνεται η εγκυρότητα των αποτελεσμάτων που παράγουν τα συστήματα τεχνητής νοημοσύνης. Η δημοσίευση μιας μαθηματικής λύσης δεν αρκεί από μόνη της για να διασφαλίσει ότι η απόδειξη είναι ορθή, πλήρης και ανεξάρτητα επαληθεύσιμη.
Ερωτήματα για την προέλευση των αποτελεσμάτων
Στη συζήτηση συμμετέχουν και μαθηματικοί που εργάζονται σε προβλήματα τα οποία εξετάζονται πλέον με τη βοήθεια της τεχνητής νοημοσύνης.
Ο Τριστάν Μπακμάστερ, μαθηματικός στο New York University, ο οποίος ασχολούνταν με το πρόβλημα Navier-Stokes, δήλωσε στους New York Times ότι οι ερευνητές που χρησιμοποιούν τέτοια μοντέλα ενδέχεται να συμβάλλουν οι ίδιοι στην επίτευξη του τελικού αποτελέσματος, παρέχοντας πληροφορίες ή στοιχεία που κατευθύνουν το σύστημα προς τη λύση.
Όπως ανέφερε, υπάρχει το ενδεχόμενο ορισμένα από τα αποτελέσματα να βασίζονται σε προηγούμενη εργασία άλλων ερευνητών, την οποία τα μοντέλα αξιοποιούν και επεκτείνουν μέχρι να καταλήξουν σε μια ολοκληρωμένη απάντηση.
Το ζήτημα αυτό ενισχύει τη συζήτηση γύρω από την προέλευση των μαθηματικών ανακαλύψεων, τη διαφάνεια της ερευνητικής διαδικασίας και τον τρόπο με τον οποίο πρέπει να αποδίδεται η επιστημονική συμβολή όταν χρησιμοποιούνται συστήματα τεχνητής νοημοσύνης.
Η αντιπαράθεση αναδεικνύει ένα ευρύτερο ερώτημα για το μέλλον της επιστήμης: πώς μπορούν οι δυνατότητες της τεχνητής νοημοσύνης να αξιοποιηθούν για την επίλυση σύνθετων προβλημάτων, διατηρώντας παράλληλα την αξιοπιστία, την επαληθευσιμότητα και την ανθρώπινη κατανόηση που αποτελούν βασικές αρχές της επιστημονικής έρευνας.
