Μελετούσαν το θραύσμα για έναν χρόνο
Οι αρχαιολόγοι χρειάστηκαν περίπου έναν χρόνο για να εξετάσουν και να αποκρυπτογραφήσουν την επιγραφή, προτού καταλήξουν στο συμπέρασμα ότι το μικρό κομμάτι αποτελούσε μέρος αντιγράφου της ιστορικής συνθήκης.
Η πινακίδα είναι γραμμένη με σφηνοειδή γραφή στην ακκαδική γλώσσα, η οποία χρησιμοποιούνταν ευρέως ως γλώσσα της διπλωματίας στην αρχαία Εγγύς Ανατολή.
Σύμφωνα με την ανάλυση των ειδικών, το συγκεκριμένο θραύσμα περιλαμβάνει αποσπάσματα από τα άρθρα 12 έως 20 της συμφωνίας.
Μεταξύ άλλων, το κείμενο αναφέρεται στην τύχη ανθρώπων που εγκατέλειπαν την Αίγυπτο ή το βασίλειο των Χετταίων και κατέφευγαν στην επικράτεια της άλλης πλευράς. Παράλληλα, προβλέπονται μέτρα για την προστασία των κατοικιών τους από την καταστροφή.
Οι ανασκαφές στο Μπουγιούκαλε συνεχίζονται, με την αρχαιολογική ομάδα να ελπίζει ότι μπορεί να εντοπίσει και άλλα τμήματα του σημαντικού αυτού κειμένου.
Μια συμφωνία ηλικίας περίπου 3.300 ετών
Η ιστορία της Συνθήκης του Καντές ανάγεται στον 13ο αιώνα π.Χ., σε μια περίοδο κατά την οποία η Αίγυπτος και το χετταϊκό βασίλειο βρίσκονταν σε έντονη αντιπαράθεση για τον έλεγχο περιοχών της σημερινής Συρίας.
Στο επίκεντρο της σύγκρουσης βρέθηκε η περίφημη Μάχη του Καντές, όπου οι δυνάμεις του Αιγύπτιου φαραώ Ραμσή Β΄ αντιμετώπισαν τον στρατό του Χετταίου βασιλιά Μουβατάλι Β΄.
Η μάχη θεωρείται μία από τις μεγαλύτερες συγκρούσεις με άρματα στον αρχαίο κόσμο. Ωστόσο, δεν ανέδειξε έναν ξεκάθαρο νικητή και η αντιπαράθεση μεταξύ των δύο δυνάμεων συνεχίστηκε για χρόνια.
Τελικά, ο Ραμσής Β΄ και ο Χαττουσίλι Γ΄, διάδοχος του Μουβατάλι Β΄, συμφώνησαν να τερματίσουν την πολυετή σύγκρουση.
Η συνθήκη προέβλεπε τη διατήρηση της ειρήνης και της φιλίας μεταξύ των δύο πλευρών, την αποφυγή νέων επιθέσεων, αλλά και την παροχή αμοιβαίας βοήθειας. Παράλληλα, περιλάμβανε δεσμεύσεις για τον σεβασμό της εδαφικής ακεραιότητας και κανόνες σχετικά με την επιστροφή φυγάδων.
Τα πρωτότυπα δεν έχουν διασωθεί
Οι αρχικές εκδοχές της συνθήκης πιστεύεται ότι είχαν καταγραφεί σε ασημένιες πινακίδες. Αυτές, ωστόσο, δεν έχουν επιβιώσει μέχρι σήμερα.
Το περιεχόμενο της συμφωνίας έγινε γνωστό χάρη σε μεταγενέστερα αντίγραφα που διασώθηκαν σε διαφορετικές μορφές.
Στην Αίγυπτο, το κείμενο καταγράφηκε σε ιερογλυφικές επιγραφές, ενώ στην Ανατολία έχουν εντοπιστεί πήλινες πινακίδες με σφηνοειδή γραφή.
Η Χαττούσα έχει ήδη συνδεθεί με ένα από τα σημαντικότερα ευρήματα σχετικά με τη συνθήκη. Το 1906, κατά τις πρώτες μεγάλες αρχαιολογικές έρευνες στην περιοχή, εντοπίστηκε μια σπασμένη πήλινη πινακίδα που περιείχε το κείμενο της συμφωνίας.
Τα τμήματα της συγκεκριμένης πινακίδας φυλάσσονται σήμερα στα Αρχαιολογικά Μουσεία της Κωνσταντινούπολης.
Η σημασία της Συνθήκης του Καντές έχει ξεπεράσει τα όρια της αρχαιολογίας. Ένα χάλκινο αντίγραφο του κειμένου βρίσκεται σήμερα στην έδρα των Ηνωμένων Εθνών στη Νέα Υόρκη, ως σύμβολο της ιστορικής συμφωνίας που έβαλε τέλος σε μια μακρά περίοδο σύγκρουσης μεταξύ δύο μεγάλων δυνάμεων της αρχαιότητας.
