Μπορεί ένα ζεστό φλιτζάνι καφέ ή τσάι να κρύβει έναν κίνδυνο που δεν είχαμε υπολογίσει; Νέα μεγάλη μελέτη δείχνει ότι η θερμοκρασία στην οποία καταναλώνουμε τα ροφήματά μας, αλλά και η συχνότητα κατανάλωσής τους, συνδέονται με αυξημένο κίνδυνο για συγκεκριμένη μορφή καρκίνου του οισοφάγου.
Η έρευνα, στην οποία συμμετείχαν σχεδόν 980.000 άνθρωποι στο Ηνωμένο Βασίλειο, παρακολούθησε τους συμμετέχοντες για περίπου 14 χρόνια και εξέτασε τη σχέση ανάμεσα στις συνήθειες κατανάλωσης ζεστών ροφημάτων και την εμφάνιση καρκίνου.
Ο κίνδυνος αυξάνεται όσο πιο ζεστό είναι το ρόφημα
Τα αποτελέσματα αφορούν κυρίως το ακανθοκυτταρικό καρκίνωμα του οισοφάγου (SCC), μία από τις βασικές μορφές της νόσου.
Οι ερευνητές διαπίστωσαν ότι, αφού συνυπολογίστηκε η θερμοκρασία του ροφήματος, όσοι κατανάλωναν έξι ή περισσότερα ζεστά ροφήματα την ημέρα παρουσίαζαν 71% υψηλότερο κίνδυνο εμφάνισης SCC σε σχέση με όσους έπιναν λιγότερα από έξι.
Η μελέτη δεν έδειξε αντίστοιχη σημαντική σχέση με το αδενοκαρκίνωμα του οισοφάγου (AC).
Τι συμβαίνει στον οισοφάγο
Το ενδιαφέρον των επιστημόνων στρέφεται κυρίως στη θερμική βλάβη που μπορεί να προκαλεί η επανειλημμένη έκθεση του οισοφάγου σε πολύ υψηλές θερμοκρασίες.
Η ιδέα δεν είναι καινούργια. Ο Διεθνής Οργανισμός Ερευνών για τον Καρκίνο (IARC) έχει χαρακτηρίσει από το 2016 τα πολύ ζεστά ροφήματα ως «πιθανώς καρκινογόνα για τον άνθρωπο», συνδέοντάς τα με τον καρκίνο του οισοφάγου.
Παρόμοια ευρήματα είχαν καταγραφεί και σε παλαιότερες έρευνες σε περιοχές της Ασίας, της Αφρικής, της Νότιας Αμερικής και της Μέσης Ανατολής, όπου καταναλώνονται παραδοσιακά ροφήματα σε ιδιαίτερα υψηλές θερμοκρασίες, ακόμη και γύρω στους 70°C ή περισσότερο.
Δεν χρειάζεται να κόψετε τον καφέ
Το μήνυμα της έρευνας δεν είναι ότι πρέπει να σταματήσουμε να πίνουμε καφέ ή τσάι. Το ζήτημα φαίνεται να αφορά κυρίως το πόσο καυτό είναι το ρόφημα όταν το καταναλώνουμε.
Οι ειδικοί προτείνουν, επομένως, να περιμένουμε λίγο πριν πιούμε ένα πολύ ζεστό ρόφημα και να το καταναλώνουμε όταν η θερμοκρασία του είναι ευχάριστη και δεν προκαλεί ενόχληση κατά την κατάποση.
Μάλιστα, οι ερευνητές εκτιμούν ότι ένα μέρος των περιστατικών SCC θα μπορούσε θεωρητικά να προληφθεί εάν άνθρωποι που καταναλώνουν τα ροφήματά τους σε «πολύ ζεστή» θερμοκρασία τα άφηναν να κρυώσουν περισσότερο.
Η σημαντική επιφύλαξη των ειδικών
Ωστόσο, τα αποτελέσματα χρειάζονται προσεκτική ερμηνεία. Οι συμμετέχοντες δεν μέτρησαν με θερμόμετρο τη θερμοκρασία των ροφημάτων τους. Αντίθετα, δήλωσαν οι ίδιοι εάν τα προτιμούν «πολύ ζεστά», «ζεστά» ή «χλιαρά».
Ο καθηγητής μοριακής στοματικής ογκολογίας Muy-Teck Teh επισημαίνει ότι αυτή η υποκειμενική εκτίμηση αποτελεί έναν σημαντικό περιορισμό της έρευνας και μπορεί να επηρεάζει την ερμηνεία των αποτελεσμάτων.
Άλλωστε, ο καρκίνος του οισοφάγου έχει και άλλους σημαντικούς παράγοντες κινδύνου, μεταξύ των οποίων το κάπνισμα και η κατανάλωση αλκοόλ.
Το πρακτικό συμπέρασμα είναι απλό: δεν χρειάζεται να αποχωριστείτε το αγαπημένο σας ρόφημα – απλώς αφήστε το να κρυώσει λίγο πριν το πιείτε.