Alfavita Newsroom Η γεωπολιτική «πυρκαγιά» στη Μέση Ανατολή απειλεί να προκαλέσει ισχυρούς τριγμούς στην παγκόσμια αγορά φαρμάκου, θέτοντας σε κατάσταση υψίστης επιφυλακής τον Ευρωπαϊκό Οργανισμό Φαρμάκων (EMA) αλλά και τον ΕΟΦ.
Οι διαταραχές στις μεταφορές και το ράλι στο κόστος των logistics συνθέτουν ένα εκρηκτικό κοκτέιλ, με τις αρχές να παρακολουθούν βήμα-βήμα την τροφοδοσία της αγοράς.
Παρά το γεγονός ότι η ελληνική αγορά επιδεικνύει επί του παρόντος αντοχές, ο Πρόεδρος του ΕΟΦ, Σπύρος Σαπουνάς, ξεκαθαρίζει πως ο μηχανισμός βρίσκεται σε πλήρη ετοιμότητα, καθώς το σκηνικό είναι εξαιρετικά ρευστό.
Το «αγκάθι» των μεταφορών και οι πρώτες ύλες από την Ασία
Το κλείσιμο κομβικών σημείων στον Κόλπο και η αναγκαστική αναδρομολόγηση πλοίων και αεροσκαφών έχουν ήδη αρχίσει να «φουσκώνουν» τους χρόνους παράδοσης. Η πίεση μεταφέρεται άμεσα στις φαρμακοβιομηχανίες, οι οποίες καλούνται να διαχειριστούν το αυξημένο κόστος και την αβεβαιότητα στις αφίξεις πρώτων υλών (APIs).
Όπως χαρακτηριστικά αναφέρει ο κ. Σαπουνάς, «η κατάσταση στην Ευρώπη παραμένει υπό στενή επιτήρηση. Ο Ευρωπαϊκός Οργανισμός Φαρμάκων (EMA) και η αρμόδια επιτροπή για τις ελλείψεις MSSG, παρακολουθούν καθημερινά τις επιπτώσεις των γεωπολιτικών εντάσεων. Αυτή τη στιγμή, η συνολική εικόνα δεν δείχνει κρίσιμες ελλείψεις που να οφείλονται αποκλειτικά στη σύρραξη, ωστόσο η πίεση στην εφοδιαστική αλυσίδα δεν είναι απίθανη».
Συμπληρώνει μάλιστα πως «οι εισαγωγές έχουν επηρεαστεί κυρίως στον χρόνο παράδοσης και στο κόστος, καθώς η αναδρομολόγηση των αεροπορικών και θαλάσσιων μεταφορών (αποφυγή των κόμβων του Κόλπου) προσθέτει καθυστερήσεις. Οι πρώτες ύλες (APIs) που προέρχονται από την Ασία αντιμετωπίζουν παρόμοια προβλήματα logistics, γεγονός που απαιτεί από τις φαρμακοβιομηχανίες συνεχή επανασχεδιασμό των δρομολογίων τους».
Η ακτινογραφία της ελληνικής αγοράς: Πού εντοπίζονται προβλήματα;
Στην εγχώρια αγορά, η εικόνα παραμένει ελεγχόμενη, με τις όποιες ελλείψεις να περιορίζονται σε κωδικούς που παρουσιάζουν παραδοσιακά εποχικά προβλήματα και όχι λόγω του πολέμου. Ο ΕΟΦ έχει ήδη θέσει υπό στενή παρακολούθηση περίπου 80 κωδικούς σκευασμάτων, λαμβάνοντας προληπτικά μέτρα.
«Στην Ευρώπη δεν καταγράφονται μεμονωμένες διακοπές εφοδιασμού, κυρίως λόγω αυξημένης ζήτησης ή κατασκευαστικών ζητημάτων, και λιγότερο λόγω των γεωπολιτικών. Στην Ελλάδα, η αγορά παρουσιάζει μια σταθερή εικόνα με τις συνήθεις εποχικές ελλείψεις. Ως ΕΟΦ, έχουμε εντοπίσει περιορισμένη διαθεσιμότητα σε περίπου 80 κωδικούς, οι οποίοι όμως αφορούν κυρίως σκευάσματα για τα οποία έχουν ήδη ληφθεί μέτρα, όπως η απαγόρευση των εξαγωγών. Δεν έχουμε επίσημες αναφορές για ελλείψεις που να συνδέονται άμεσα και αποκλειτικά με το κλείσιμο των κόμβων στη Μέση Ανατολή, αλλά παραμένουμε σε εγρήγορση για τυχόν καθυστερήσεις στις παραλαβές», τονίζει ο Πρόεδρος του Οργανισμού.
Τα φάρμακα «υψηλού κινδύνου»
Η μεγαλύτερη ανησυχία των ειδικών εστιάζεται σε συγκεκριμένες κατηγορίες φαρμάκων που απαιτούν ειδικές συνθήκες μεταφοράς ή έχουν περιορισμένη διάρκεια ζωής.
Ο κ. Σαπουνάς υπογραμμίζει τους κινδύνους: «Ο μεγαλύτερος κίνδυνος εντοπίζεται σε φάρμακα με σύντομη ημερομηνία λήξης ή σε αυτά που απαιτούν «ψυχρή εφοδιαστική αλυσίδα» (cold chain), όπως ορισμένα εμβόλια και βιολογικοί παράγοντες. Εάν οι εντάσεις παραταθούν, ενδέχεται να δούμε περιορισμένη διαθεσιμότητα σε σκευάσματα που εξαρτώνται από δευτερεύοντα υλικά (όπως πλαστικά συστατικά ορών ή πώματα φιαλιδίων), τα οποία διακινούνται μέσω των πληγεισών περιοχών. Ο κίνδυνος για τα κρίσιμα φάρμακα παραμένει διαχειρίσιμος όσο υπάρχουν εναλλακτικές διαδρομές, αλλά η αύξηση του κόστος μεταφοράς και η μείωση της διαθέσιμης χωρητικότητας φορτίου (cargo capacity) αποτελούν παράγοντες αβεβαιότητας».
Παρ' όλα αυτά, το μήνυμα προς τους ασθενείς παραμένει καθησυχαστικό, καθώς τα νοσοκομεία και οι φαρμακαποθήκες διαθέτουν αποθέματα ασφαλείας για τους επόμενους μήνες.
«Για τα αντικαρκινικά φάρμακα και τα μονοκλωνικά αντισώματα, όπως και όλα τα κρίσιμα προϊόντα, η Ελλάδα διαθέτει επαρκή αποθέματα για να καλύψει τις ανάγκες των ασθενών για τους επόμενους μήνες. Τα νοσοκομεία και οι φαρμακαποθήκες λειτουργούν με βάση τον προγραμματισμό ασφαλείας. Παρά το γεγονός ότι αυτά τα προϊόντα είναι ευαίσθητα στις μεταφορές, οι εταιρείες έχουν ήδη ενεργοποιήσει εναλλακτικά κανάλια διανομής μέσω Ευρώπης».
Το πλάνο «έκτακτης ανάγκης» του Υπουργείου Υγείας
Με εντολή του Άδωνι Γεωργιάδη, το Υπουργείο Υγείας και ο ΕΟΦ έχουν ήδη καταρτίσει οδικό χάρτη παρεμβάσεων σε περίπτωση που η κρίση κλιμακωθεί περαιτέρω. Σύμφωνα με τον κ. Σαπουνά, τα μέτρα που βρίσκονται στο τραπέζι είναι:
Απαγόρευση εξαγωγών με επέκταση του μέτρου για κάθε φάρμακο που θα παρουσιάσει σημάδια έλλειψης.
Επίσπευση των διαδικασιών για έκτακτες εισαγωγές κρίσιμων σκευασμάτων μέσω ΙΦΕΤ.
Διαρκής επικοινωνία με τις φαρμακευτικές εταιρείες (ΚΑΚ) για real-time παρακολούθηση της διαθεσιμότητας.
Σύμπλευση με τον EMA για την εξασφάλιση πρώτων υλών σε πανευρωπαϊκό επίπεδο.
Όλες οι σημαντικές και έκτακτες ειδήσεις σήμερα
Voucher 750€: Βγήκε το Μητρώο Ωφελουμένων - Μάθετε αν είστε μέσα και ξεκινήστε
Αλλαγή νόμου: ΝΕΑ εξ αποστάσεως Πιστοποίηση Η/Υ για Προσλήψεις Εκπαιδευτικών
