Alfavita Newsroom Η έκρηξη στη βρετανική βάση στο Ακρωτήρι επανέφερε με ένταση στο δημόσιο διάλογο την απειλή των drones «καμικάζι». Αν και οι πληροφορίες για το περιστατικό παραμένουν ανεπιβεβαίωτες ως προς τον ακριβή τύπο του μη επανδρωμένου αεροχήματος, αναλυτές ασφαλείας στρέφουν την προσοχή τους σε ένα από τα πλέον διαδεδομένα συστήματα αυτής της κατηγορίας: το HESA Shahed 136.
Πρόκειται για ένα ιρανικής σχεδίασης «loitering munition» (περιφερόμενο πυρομαχικό), δηλαδή έναν συνδυασμό UAV και κατευθυνόμενου πυραύλου κρούσης, που έχει χρησιμοποιηθεί εκτενώς τα τελευταία χρόνια σε περιφερειακές συγκρούσεις.
Το Shahed 136:
Έχει τριγωνικό (delta) σχήμα
Μήκος περίπου 3,5 μέτρα
Άνοιγμα φτερών περίπου 2,5 μέτρα
Βάρος περίπου 200 κιλά
Πολεμική κεφαλή 40–50 κιλά
Δεν πρόκειται για drone επιτήρησης με δυνατότητα επιστροφής. Είναι όπλο «μιας κατεύθυνσης»: εκτοξεύεται, κατευθύνεται στον στόχο και συγκρούεται προκαλώντας έκρηξη.
Το σύστημα πλοήγησης βασίζεται σε GNSS/GPS σε συνδυασμό με αδρανειακό σύστημα (INS), επιτρέποντας προγραμματισμένη αυτόνομη πτήση προς προκαθορισμένες συντεταγμένες.
Επιχειρησιακές δυνατότητες: Γιατί θεωρείται απειλή
Μεγάλη εμβέλεια
Αναλύσεις εκτιμούν ότι η εμβέλεια μπορεί να φθάνει ή και να ξεπερνά τα 1.000 χιλιόμετρα, ανάλογα με τη διαμόρφωση. Αυτό σημαίνει ότι στόχοι βαθιά στο εσωτερικό μιας χώρας μπορούν να πληγούν χωρίς άμεση εγγύτητα εκτόξευσης.
Σμήνη drones (swarm tactics)
Το βασικό στρατηγικό πλεονέκτημα δεν είναι μόνο η εμβέλεια, αλλά η δυνατότητα μαζικής εκτόξευσης. Δεκάδες ή και εκατοντάδες drones μπορούν να εξαπολυθούν ταυτόχρονα:
Υπερφορτώνοντας αντιαεροπορικά συστήματα
Εξαντλώντας πυραυλικά αποθέματα αναχαίτισης
Αυξάνοντας στατιστικά την πιθανότητα επιτυχίας
Η λογική είναι απλή: ακόμη κι αν αναχαιτιστούν τα περισσότερα, αρκεί ένα να περάσει.
Χαμηλό κόστος – υψηλή φθορά
Το κόστος παραγωγής του Shahed 136 εκτιμάται σημαντικά χαμηλότερο από ένα σύγχρονο κατευθυνόμενο πύραυλο. Αυτό δημιουργεί ένα ασύμμετρο οικονομικό πρόβλημα:
Η αναχαίτιση μπορεί να κοστίζει πολλαπλάσια του ίδιου του drone.
Ο επιτιθέμενος «ξοδεύει λίγα» για να αναγκάσει τον αμυνόμενο να «ξοδέψει πολλά».
Ευελιξία εκτόξευσης
Μπορεί να εκτοξευθεί από:
Σταθερές ράμπες
Φορητές πλατφόρμες σε οχήματα
Αυτοσχέδιες εγκαταστάσεις
Αυτό δυσκολεύει τον προληπτικό εντοπισμό και την εξουδετέρωση της υποδομής.
Στην Κύπρο: Τι εξετάζεται
Σύμφωνα με ανεπιβεβαίωτες πληροφορίες που επικαλούνται μέσα ενημέρωσης, το περιστατικό στη RAF Akrotiri ενδέχεται να σχετίζεται με σύστημα τύπου «one-way attack drone», με πιθανότερο υποψήφιο το Shahed 136.
Μέχρι στιγμής δεν υπάρχει επίσημη επιβεβαίωση για τον τύπο του UAV.
Ωστόσο, το γεγονός ότι τέτοια συστήματα εμφανίζονται –ή ακόμη και συζητούνται– στο γεωπολιτικό περιβάλλον της Ανατολικής Μεσογείου αναδεικνύει μια νέα πραγματικότητα: Η απειλή των drones χαμηλού κόστους δεν περιορίζεται πλέον σε περιφερειακά μέτωπα, αλλά επηρεάζει κρίσιμες στρατηγικές υποδομές.
Πώς δοκιμάζεται η σύγχρονη αεράμυνα
Τα παραδοσιακά αντιαεροπορικά και αντιπυραυλικά συστήματα έχουν σχεδιαστεί κυρίως για:
Μαχητικά αεροσκάφη
Βαλλιστικούς πυραύλους
Πυραύλους cruise
Τα μικρού μεγέθους drones:
Έχουν χαμηλό θερμικό και ρανταρικό αποτύπωμα
Πετούν σε χαμηλό ύψος
Μπορούν να χρησιμοποιήσουν εμπορικά εξαρτήματα
Αυτό αναγκάζει τα κράτη να επενδύουν σε:
Αντι-drone συστήματα ηλεκτρονικού πολέμου
Παρεμβολείς GPS
Όπλα κατευθυνόμενης ενέργειας (laser)
Πυροβόλα μικρού κόστους αναχαίτισης
Τι σημαίνει «loitering munition»
Loitering munition: Περιφερόμενο πυρομαχικό που μπορεί να παραμένει σε περιοχή ενδιαφέροντος και να πλήττει στόχο όταν δοθεί εντολή ή όταν εντοπιστεί προκαθορισμένο στίγμα.
Στην περίπτωση του Shahed 136, η λειτουργία είναι κυρίως προγραμματισμένη πρόσκρουση σε συγκεκριμένες συντεταγμένες.
Η μεταβολή του σύγχρονου πολέμου
Το Shahed 136 αποτελεί χαρακτηριστικό παράδειγμα της μετάβασης:
Από ακριβά, τεχνολογικά σύνθετα οπλικά συστήματα
Σε φθηνότερα, μαζικά παραγόμενα μη επανδρωμένα όπλα
Η εξίσωση ισχύος δεν καθορίζεται πλέον μόνο από το ποιος διαθέτει τα πιο προηγμένα μαχητικά, αλλά και από το ποιος μπορεί να κορέσει την άμυνα του αντιπάλου με οικονομικά μέσα.
Είτε επιβεβαιωθεί είτε όχι η χρήση συγκεκριμένου τύπου drone στο Ακρωτήρι, η συζήτηση που άνοιξε είναι ουσιαστική: τα drones καμικάζι όπως το Shahed 136 αναδεικνύουν μια νέα εποχή ασύμμετρων απειλών.
Για την Ανατολική Μεσόγειο, όπου διασταυρώνονται γεωπολιτικά συμφέροντα μεγάλων και περιφερειακών δυνάμεων, η προσαρμογή των αμυντικών δομών σε αυτή τη νέα πραγματικότητα αποτελεί πλέον στρατηγική αναγκαιότητα.
Όλες οι σημαντικές και έκτακτες ειδήσεις σήμερα
Τι συμβαίνει στα παιδιά μας; Η μεγάλη δημόσια συζήτηση στο Δημαρχείο Βούλας στις 3 Μαρτίου
Αυτό είναι το πιο υγιεινό ψάρι στον κόσμο: Ξεπερνά τον σολομό στη διατροφική κατάταξη
Voucher 750 ευρώ σε εργαζόμενους του ιδιωτικού τομέα - Ανοίγουν οι αιτήσεις
