Πόσες φορές έχουμε αγοράσει κρέας από το κρεοπωλείο και, χωρίς δεύτερη σκέψη, το έχουμε βάλει στο ψυγείο ή στην κατάψυξη όπως ακριβώς μας το έδωσαν, τυλιγμένο στο χαρτί; Είναι μια τόσο συνηθισμένη κίνηση που ελάχιστοι αναρωτιούνται αν είναι πραγματικά η σωστή.
Κι όμως, η συσκευασία ενός τροφίμου αποτελεί σημαντικό κομμάτι της ασφάλειάς του. Το χαρτί που χρησιμοποιείται για το τύλιγμα του κρέατος περνά από πολλά στάδια μέχρι να φτάσει στον πάγκο του κρεοπωλείου και, κατά τη διάρκεια αυτής της διαδρομής, μπορεί να έρθει σε επαφή με διαφορετικές επιφάνειες και ανθρώπινα χέρια.
Το γεγονός ότι ένα υλικό είναι κατάλληλο για επαφή με τρόφιμα δεν σημαίνει απαραίτητα ότι είναι αποστειρωμένο ή απαλλαγμένο από μικροοργανισμούς.
Από πού περνά το χαρτί πριν φτάσει στο κρεοπωλείο
Η λεγόμενη «κόλλα» του χασάπη ξεκινά τη διαδρομή της από τη βιομηχανική παραγωγή. Στη συνέχεια συσκευάζεται, αποθηκεύεται, μεταφέρεται και τελικά φτάνει στους επαγγελματικούς χώρους.
Σε κάθε στάδιο υπάρχουν διαφορετικά σημεία επαφής: αποθήκες, οχήματα μεταφοράς, επιφάνειες και ανθρώπινα χέρια.
Δεν σημαίνει ότι κάθε τέτοια επαφή οδηγεί σε επιμόλυνση. Ωστόσο, δείχνει γιατί η συσκευασία δεν πρέπει να αντιμετωπίζεται ως κάτι απολύτως «καθαρό» μόνο και μόνο επειδή προορίζεται για τρόφιμα.
Το κρεοπωλείο είναι ένας χώρος με πολλές επαφές
Όταν το χαρτί φτάσει στο κρεοπωλείο, έρχεται αντιμέτωπο με ένα ακόμη πιο σύνθετο περιβάλλον.
Ο επαγγελματίας χειρίζεται ωμό κρέας, εργαλεία κοπής, ζυγαριές, πάγκους, σακούλες και χρήματα. Το χαρτί μπορεί να αγγιχτεί πολλές φορές ή να έρθει σε επαφή με επιφάνειες που έχουν προηγουμένως χρησιμοποιηθεί για άλλες εργασίες.
Το κρέας, από την άλλη, είναι ένα τρόφιμο που απαιτεί ιδιαίτερη προσοχή, καθώς μπορεί να μεταφέρει μικροοργανισμούς εάν δεν τηρηθούν σωστά οι κανόνες υγιεινής και συντήρησης.
Έτσι, το χαρτί μπορεί να αποτελέσει έναν ενδιάμεσο κρίκο στη λεγόμενη διασταυρούμενη μόλυνση.
«Κατάλληλο για τρόφιμα» δεν σημαίνει αποστειρωμένο
Εδώ βρίσκεται και μια από τις πιο συχνές παρανοήσεις.
Όταν ένα υλικό χαρακτηρίζεται κατάλληλο για επαφή με τρόφιμα, αυτό αφορά κυρίως το κατά πόσο μπορεί να χρησιμοποιηθεί με ασφάλεια χωρίς να μεταφέρει επικίνδυνες ουσίες στο τρόφιμο υπό τις προβλεπόμενες συνθήκες χρήσης.
Δεν σημαίνει ότι το υλικό είναι αποστειρωμένο ή ότι δεν έχει έρθει σε επαφή με μικροοργανισμούς κατά τη μεταφορά και τον χειρισμό του.
Με απλά λόγια: το ότι το χαρτί είναι κατάλληλο για να τυλίξει το κρέας δεν σημαίνει ότι είναι και η ιδανική συσκευασία για να μείνει το κρέας μέσα σε αυτό για ημέρες.
Ο αόρατος κίνδυνος που δεν βλέπουμε
Το μεγαλύτερο πρόβλημα είναι ότι η πιθανή μικροβιακή επιβάρυνση δεν φαίνεται με γυμνό μάτι.
Δεν μπορούμε να γνωρίζουμε πόσες επιφάνειες έχει αγγίξει ένα φύλλο χαρτιού, πόσες φορές μετακινήθηκε ή σε τι συνθήκες αποθηκεύτηκε πριν φτάσει στο σπίτι μας.
Αυτός ακριβώς είναι και ο λόγος που η σωστή διαχείριση του κρέατος μετά την αγορά έχει σημασία.
Δεν αρκεί να αγοράσουμε ένα φρέσκο προϊόν. Πρέπει και να το μεταφέρουμε, να το αποθηκεύσουμε και να το μαγειρέψουμε σωστά.
Τι να κάνουμε μόλις γυρίσουμε σπίτι
Η πιο ασφαλής πρακτική είναι να μην αφήνουμε το ωμό κρέας για μεγάλο χρονικό διάστημα στο χαρτί του κρεοπωλείου.
Με την επιστροφή στο σπίτι, μπορούμε να το μεταφέρουμε σε καθαρό δοχείο ή κατάλληλη σακούλα τροφίμων που κλείνει καλά, ώστε να περιορίζεται η επαφή του με άλλα τρόφιμα και τις επιφάνειες του ψυγείου.
Ιδιαίτερη προσοχή χρειάζεται και στα υγρά που μπορεί να προκύψουν από το ωμό κρέας. Δεν πρέπει να έρχονται σε επαφή με άλλα τρόφιμα, ιδιαίτερα με τρόφιμα που καταναλώνονται χωρίς μαγείρεμα.
Παράλληλα, το κρέας πρέπει να διατηρείται στις κατάλληλες συνθήκες ψύξης και, εφόσον πρόκειται να καταψυχθεί, να συσκευάζεται κατάλληλα για την κατάψυξη.
Το σημαντικότερο: καθαρά χέρια και επιφάνειες
Η ασφάλεια στην κουζίνα δεν εξαρτάται από μία μόνο κίνηση.
Το πλύσιμο των χεριών μετά τον χειρισμό ωμού κρέατος, ο καθαρισμός των επιφανειών και των σκευών και η αποφυγή επαφής του ωμού κρέατος με έτοιμα προς κατανάλωση τρόφιμα αποτελούν βασικά μέτρα για τον περιορισμό της διασταυρούμενης μόλυνσης.
Το ίδιο ισχύει και για τις σακούλες ή τα δοχεία που χρησιμοποιούνται για την αποθήκευσή του.
Μια μικρή αλλαγή στην καθημερινότητα
Το χαρτί του κρεοπωλείου είναι ένα αντικείμενο που χρησιμοποιούμε σχεδόν μηχανικά. Το βλέπουμε, όμως, κυρίως ως περιτύλιγμα και όχι ως μέρος της αλυσίδας ασφάλειας των τροφίμων.
Η ουσία δεν είναι ότι κάθε χαρτί κρεοπωλείου αποτελεί «κίνδυνο». Το ζήτημα είναι να κατανοούμε ότι η ασφάλεια ενός τροφίμου συνεχίζεται και μετά την αγορά του.
Από τον πάγκο του κρεοπωλείου μέχρι το ψυγείο και τελικά το πιάτο, κάθε μικρή λεπτομέρεια μετράει.
Και ίσως η πιο απλή αλλαγή είναι και η πιο εύκολη: την επόμενη φορά που θα επιστρέψουμε σπίτι με κρέας τυλιγμένο στο χαρτί, να μην το αφήσουμε απλώς εκεί και να το ξεχάσουμε.
