Σε καθημερινό φαινόμενο στις μεγάλες πόλεις της Ελλάδας έχει εξελιχθεί η αυθαίρετη κατάληψη δημόσιου χώρου με σκοπό τη δέσμευση θέσεων στάθμευσης για ιδιωτική χρήση. Οδηγοί και ιδιοκτήτες ακινήτων τοποθετούν συχνά στο οδόστρωμα παράνομες πινακίδες απαγόρευσης, αλυσίδες, κώνους, καρέκλες ή ζαρντινιέρες, θεωρώντας εσφαλμένα ότι διατηρούν αποκλειστικά δικαιώματα στον δρόμο μπροστά από την κατοικία ή την επιχείρησή τους. Ωστόσο, η νομοθεσία ξεκαθαρίζει ότι το οδόστρωμα αποτελεί κοινόχρηστο δημόσιο αγαθό που δεν ανήκει σε κανέναν ιδιώτη, εκτός εάν υφίσταται ειδική διοικητική έγκριση.
Η πρακτική αυτή είναι απολύτως παράνομη και επιφέρει αυστηρές διοικητικές και ποινικές κυρώσεις βάσει του ισχύοντος Κώδικα Οδικής Κυκλοφορίας. Η απλή τοποθέτηση εμποδίων ή πρόχειρων επιγραφών για την αποτροπή στάθμευσης επιφέρει διοικητικά πρόστιμα που ξεκινούν από περίπου 350 ευρώ. Ακόμη αυστηρότερο είναι το πλαίσιο όταν τοποθετούνται πινακίδες που παραπλανούν τους οδηγούς προσομοιάζοντας στη νόμιμη κυκλοφοριακή σήμανση, καθώς η πράξη αυτή θεωρείται επικίνδυνη για την οδική ασφάλεια και τιμωρείται με χρηματικά πρόστιμα έως και 1.500 ευρώ, καθώς και με πιθανές ποινικές συνέπειες.
Η τοποθέτηση πινακίδας απαγόρευσης στάθμευσης θεωρείται σύννομη αποκλειστικά και μόνο όταν διασφαλίζεται νόμιμη άδεια από τις αρμόδιες αρχές. Αυτό αφορά κυρίως περιπτώσεις όπου απαιτείται η διατήρηση ελεύθερης διέλευσης για εισόδους και εξόδους ιδιωτικών χώρων στάθμευσης ή γκαράζ. Για να καταστεί νόμιμη η σήμανση, ο ενδιαφερόμενος υποβάλλει αίτηση στον οικείο Δήμο και στις αρμόδιες υπηρεσίες κυκλοφορίας, προσκομίζοντας τα απαραίτητα δικαιολογητικά (όπως την οικοδομική άδεια) που αποδεικνύουν την ύπαρξη εγκεκριμένης θέσης στάθμευσης.
Για την αντιμετώπιση του φαινομένου, η Τροχαία και οι δημοτικές αρχές διαθέτουν την αρμοδιότητα να παρεμβαίνουν άμεσα, αφαιρώντας τα παράνομα εμπόδια και βεβαιώνοντας τα προβλεπόμενα πρόστιμα κατόπιν ελέγχων ή καταγγελιών. Στο πλαίσιο της εφαρμογής του νέου ΚΟΚ, οι ελεγκτικοί μηχανισμοί εστιάζουν με μεγαλύτερη ένταση σε παραβάσεις που εμποδίζουν την εύρυθμη και ασφαλή κυκλοφορία των οχημάτων, στέλνοντας σαφές μήνυμα κατά της αυθαίρετης οικειοποίησης του δημόσιου χώρου.
