Η Ευρωπαϊκή Ένωση συνεχίζει να ενισχύει τα μέτρα για τον περιορισμό της ατμοσφαιρικής ρύπανσης, με τα παλαιότερα οχήματα να βρίσκονται ολοένα και περισσότερο στο επίκεντρο. Εκτός από τις Ζώνες Χαμηλών Εκπομπών που εφαρμόζονται σε πολλές ευρωπαϊκές πόλεις, στο προσκήνιο έρχεται πλέον και μια νέα τεχνολογία που μπορεί να αλλάξει τον τρόπο ελέγχου των αυτοκινήτων.
Πρόκειται για τα λεγόμενα «έξυπνα» ραντάρ ρύπων, τα οποία έχουν τη δυνατότητα να μετρούν τις εκπομπές καυσαερίων ενός οχήματος ενώ αυτό κινείται, χωρίς να απαιτείται στάση για έλεγχο.
Πώς λειτουργούν
Το σύστημα χρησιμοποιεί ειδικούς αισθητήρες που εκπέμπουν αόρατες δέσμες φωτός μέσα από τα καυσαέρια της εξάτμισης. Μέσα σε λίγα δευτερόλεπτα μπορεί να υπολογίσει με ακρίβεια την ποσότητα ρύπων που εκπέμπει κάθε όχημα.
Η τεχνολογία είναι σε θέση να ανιχνεύει ουσίες όπως:
- μονοξείδιο του άνθρακα,
- οξείδια του αζώτου,
- υδρογονάνθρακες,
- αμμωνία.
Ποια οχήματα αφορά
Στο επίκεντρο βρίσκονται κυρίως τα παλαιότερα και πιο ρυπογόνα αυτοκίνητα, αλλά και επαγγελματικά οχήματα, όπως φορτηγά και βαν, τα οποία θεωρούνται σημαντική πηγή εκπομπών, καθοριστικό ρόλο παίζει και η κατηγορία του αυτοκινήτου. Δεν σημαίνει απαραίτητα ότι ένα μικρότερο ή νεότερο όχημα είναι πάντα και πιο «καθαρό».
Σύμφωνα με έρευνα της JATO για τα αυτοκίνητα που κυκλοφόρησαν στην Ευρώπη, τα μοντέλα πόλης και τα μικρά αυτοκίνητα εμφανίζουν τις χαμηλότερες εκπομπές διοξειδίου του άνθρακα, ενώ στον αντίποδα βρίσκονται τα μεγάλα SUV, τα πολυτελή και τα σπορ μοντέλα, τα οποία επιβαρύνουν σημαντικά περισσότερο το περιβάλλον.
Αξιοσημείωτο είναι ότι ακόμη και τα μικρά SUV, μία από τις πιο δημοφιλείς κατηγορίες στην ευρωπαϊκή αγορά, εκπέμπουν περισσότερους ρύπους από αρκετά συμβατικά επιβατικά μοντέλα. Γι' αυτό και οι ειδικοί εκτιμούν ότι οι έλεγχοι του μέλλοντος δεν θα βασίζονται μόνο στην ηλικία ενός οχήματος, αλλά κυρίως στις πραγματικές εκπομπές του.
Τι σημαίνει για τους οδηγούς
Η τεχνολογία δεν συνεπάγεται, προς το παρόν, αυτόματη απαγόρευση κυκλοφορίας. Ωστόσο, μπορεί να αποτελέσει τη βάση για αυστηρότερους ελέγχους και οικονομικές κυρώσεις σε οχήματα που υπερβαίνουν τα επιτρεπόμενα όρια εκπομπών.
Τα «έξυπνα» ραντάρ δοκιμάζονται ήδη πιλοτικά σε ευρωπαϊκές πόλεις, όπως η Μαδρίτη, ενώ εξετάζεται η ευρύτερη αξιοποίησή τους στο πλαίσιο της ευρωπαϊκής πολιτικής για καθαρότερες μετακινήσεις.
Η νέα τεχνολογία έρχεται να συμπληρώσει τα μέτρα που ήδη προωθούνται στην Ευρώπη, όπως οι Ζώνες Χαμηλών Εκπομπών, οι αυστηρότεροι έλεγχοι ΚΤΕΟ και οι περιορισμοί για τα παλαιότερα οχήματα στα μεγάλα αστικά κέντρα.
Μέχρι στιγμής δεν υπάρχει απόφαση για καθολική απαγόρευση κυκλοφορίας των παλιών αυτοκινήτων, ωστόσο η κατεύθυνση που ακολουθεί η Ευρωπαϊκή Ένωση δείχνει ότι τα επόμενα χρόνια οι έλεγχοι θα γίνουν πιο αυστηροί και η χρήση των πιο ρυπογόνων οχημάτων θα γίνεται ολοένα και πιο δύσκολη και δαπανηρή.