Ένα από τα πιο εντυπωσιακά αστρονομικά φαινόμενα των τελευταίων ετών πλησιάζει, με μια ολική έκλειψη Ηλίου να αναμένεται να χαρίσει μοναδικές εικόνες σε όσους βρεθούν στη στενή ζώνη όπου θα κινηθεί η σκιά της Σελήνης.
Στις 12 Αυγούστου, ο Ήλιος θα «σβήσει» για λίγα λεπτά σε συγκεκριμένες περιοχές του πλανήτη, καθώς η Σελήνη θα περάσει ακριβώς μπροστά από τον ηλιακό δίσκο. Η διαδρομή της σκιάς θα ξεκινήσει από την Αρκτική και θα περάσει από την ανατολική Γροιλανδία, τη δυτική Ισλανδία και τον Ατλαντικό Ωκεανό, πριν φτάσει στη βόρεια Ισπανία.
Για τους τυχερούς παρατηρητές που θα βρίσκονται μέσα στη λεγόμενη «ζώνη ολικότητας», η ημέρα θα σκοτεινιάσει προσωρινά, αποκαλύπτοντας το εντυπωσιακό ηλιακό στέμμα, την εξωτερική ατμόσφαιρα του Ήλιου που συνήθως δεν είναι ορατή με γυμνό μάτι.
Το φαινόμενο αναμένεται να αποκτήσει ακόμη μεγαλύτερη αίγλη, καθώς η ίδια νύχτα συμπίπτει με την κορύφωση της βροχής διαττόντων Περσείδων. Υπό ιδανικές συνθήκες, οι παρατηρητές θα μπορούν να δουν έως και 100 «πεφταστέρια» την ώρα, δημιουργώντας ένα σπάνιο διπλό αστρονομικό θέαμα.
Έως 2 λεπτά και 18 δευτερόλεπτα απόλυτου σκοταδιού
Η μέγιστη διάρκεια της ολικότητας θα φτάσει τα 2 λεπτά και 18 δευτερόλεπτα, με τις καλύτερες συνθήκες παρατήρησης να αναμένονται κοντά στην Ισλανδία.
Στη βόρεια Ισπανία, η έκλειψη θα πραγματοποιηθεί λίγο πριν από τη δύση του Ήλιου, προσφέροντας ένα ιδιαίτερα εντυπωσιακό σκηνικό στον ορίζοντα. Η Γροιλανδία, λόγω της γεωγραφικής της θέσης, αναμένεται επίσης να αποτελέσει έναν από τους κορυφαίους προορισμούς για τους λάτρεις των εκλείψεων.
Το συγκεκριμένο φαινόμενο έχει και ιστορική σημασία. Θα είναι η πρώτη φορά μετά από περισσότερα από 70 χρόνια που η Ισλανδία θα υποδεχθεί ολική έκλειψη Ηλίου, ενώ για την Ισπανία θα αποτελεί την πρώτη αντίστοιχη εμπειρία από το 1905. Η ηπειρωτική Ευρώπη έχει να δει ολική έκλειψη από το 1999.
Μερική έκλειψη, πάντως, θα μπορέσουν να παρακολουθήσουν κάτοικοι μεγάλου μέρους της Ευρώπης, της βορειοδυτικής Αφρικής, του Καναδά και περιοχών των βόρειων Ηνωμένων Πολιτειών.
Γιατί συμβαίνει η ολική έκλειψη Ηλίου
Το εντυπωσιακό φαινόμενο προκαλείται όταν η Σελήνη ευθυγραμμίζεται απόλυτα ανάμεσα στη Γη και τον Ήλιο, καλύπτοντας πλήρως τον φωτεινό δίσκο του άστρου.
Η συγκεκριμένη «κοσμική σύμπτωση» είναι δυνατή επειδή, παρότι ο Ήλιος είναι περίπου 400 φορές μεγαλύτερος από τη Σελήνη, βρίσκεται σχεδόν 400 φορές πιο μακριά από τη Γη. Έτσι, στον ουρανό οι δύο δίσκοι εμφανίζονται σχεδόν ίσοι σε μέγεθος.
Παρότι κάπου στον κόσμο σημειώνεται ολική έκλειψη περίπου κάθε 16 μήνες, η πιθανότητα να συμβεί το φαινόμενο στο ίδιο σημείο της Γης είναι εξαιρετικά μικρή και μπορεί να περάσουν ακόμη και αιώνες μέχρι την επανάληψή του.
Γροιλανδία, Ισλανδία και Ισπανία οι δημοφιλέστεροι προορισμοί
Οι λάτρεις των αστρονομικών φαινομένων έχουν ήδη αρχίσει να οργανώνουν τα ταξίδια τους, με δεκάδες κρουαζιερόπλοια να αναμένεται να μεταφέρουν επισκέπτες στη Γροιλανδία, ενώ αυξημένο ενδιαφέρον καταγράφεται για τη δυτική Ισλανδία και τη βόρεια Ισπανία.
Στην Ισλανδία, η ζώνη της ολικότητας θα περάσει από τη δυτική ακτή τις απογευματινές ώρες, ενώ στην Ισπανία το φαινόμενο θα είναι ορατό χαμηλά στον βορειοδυτικό ορίζοντα λίγο πριν τη δύση του Ήλιου.
Οι περιοχές με τις καλύτερες πιθανότητες καλού καιρού περιλαμβάνουν τμήματα της Καστίλης και Λεόν, της Λα Ριόχα, της Αραγονίας και των Βαλεαρίδων Νήσων.
Οι 10 κορυφαίοι προορισμοί για την έκλειψη
- Σκορσμπίσουντ (Scoresby Sund), Γροιλανδία: έως 2 λεπτά και 17 δευτερόλεπτα ολικότητας
- Χερσόνησος Σναίφελσνες, Ισλανδία: 2 λεπτά και 9 δευτερόλεπτα
- Ρέικιαβικ, Ισλανδία: περίπου 1 λεπτό
- Χερσόνησος Ρέικιανες, Ισλανδία: έως 1 λεπτό και 46 δευτερόλεπτα
- Λα Κορούνια, Ισπανία: 1 λεπτό και 16 δευτερόλεπτα
- Λεόν, Ισπανία: 1 λεπτό και 44 δευτερόλεπτα
- Μπούργκος, Ισπανία: 1 λεπτό και 44 δευτερόλεπτα
- Σαραγόσα, Ισπανία: 1 λεπτό και 22 δευτερόλεπτα
- Δέλτα του Έβρου, Ισπανία: 1 λεπτό και 36 δευτερόλεπτα
- Αρενάλ, Μαγιόρκα: 1 λεπτό και 35 δευτερόλεπτα
Προσοχή στην παρατήρηση του φαινομένου
Οι ειδικοί υπενθυμίζουν ότι η παρακολούθηση μιας ηλιακής έκλειψης απαιτεί αυστηρά μέτρα προστασίας για την αποφυγή σοβαρών βλαβών στα μάτια.
Κατά τη διάρκεια όλων των μερικών φάσεων, είναι απαραίτητη η χρήση ειδικών πιστοποιημένων γυαλιών έκλειψης ή κατάλληλων ηλιακών φίλτρων. Η αφαίρεση των προστατευτικών μέσων επιτρέπεται μόνο για τα λίγα λεπτά της πλήρους ολικότητας, όταν η Σελήνη καλύπτει ολοκληρωτικά τον Ήλιο και γίνεται ορατό το ηλιακό στέμμα.
Μόλις η Σελήνη αρχίσει να απομακρύνεται και εμφανιστεί ξανά μέρος του φωτεινού δίσκου του Ήλιου, η προστασία των ματιών πρέπει να επανέλθει αμέσως.
Η ολική έκλειψη του Αυγούστου αναμένεται να αποτελέσει ένα από τα σημαντικότερα αστρονομικά γεγονότα της δεκαετίας, προσελκύοντας χιλιάδες «κυνηγούς εκλείψεων» από ολόκληρο τον κόσμο.