Μιχάλης Τσιλιβάκος Σε ΦΕΚ λίγο πριν τα μεσάνυχτα δημοσίευσε η κυβέρνηση την Πράξη Νομοθετικού Περιεχομένου για την αισχροκέρδεια που θέτει πλαφόν σε καύσιμα και 61 βασικά αγαθά.
Με την υπογραφή του Προέδρου της Δημοκρατίας, του πρωθυπουργού και των μελών του υπουργικού συμβουλίου, επιβάλλονται πλαφόν στα περιθώρια κέρδους για καύσιμα και 61 βασικές κατηγορίες αγαθών, συνοδευόμενα από «τσουχτερά» πρόστιμα που φτάνουν έως και τα 5 εκατομμύρια ευρώ, αλλά και την απειλή της δημόσιας διαπόμπευσης για όσους παραβαίνουν τους κανόνες.
Πλαφόν στα καύσιμα: Τα όρια για εταιρείες και πρατήρια
Το νέο πλαίσιο, το οποίο θα παραμείνει σε ισχύ έως τις 30 Ιουνίου 2026, θέτει συγκεκριμένα αριθμητικά «ταβάνια» στις τιμές των καυσίμων.
Συγκεκριμένα:
Για τις εταιρείες εμπορίας πετρελαιοειδών που προμηθεύουν τα πρατήρια, το περιθώριο δεν μπορεί να υπερβαίνει τα 0,05 ευρώ ανά λίτρο πάνω από την τιμή προμήθειας από τα διυλιστήρια, για την αμόλυβδη βενζίνη 95 οκτανίων και το πετρέλαιο κίνησης.
Για τα πρατήρια λιανικής, τίθεται ανώτατο περιθώριο 0,12 ευρώ ανά λίτρο πάνω από την τιμή προμήθειας από τις εταιρείες εμπορίας. Για τις νησιωτικές περιοχές, η ΠΝΠ προβλέπει ειδική μέριμνα ώστε να προστεθεί επιπλέον κόστος διανομής, το οποίο θα εξειδικευτεί με επερχόμενη κοινή υπουργική απόφαση.
Δείτε εδώ ολόκληρη την ΠΝΠ
«Κόφτης» κέρδους σε 61 βασικά αγαθά στα σούπερ μάρκετ
Η παρέμβαση δεν περιορίζεται στα καύσιμα. Έως τα τέλη Ιουνίου 2026, απαγορεύεται στα σούπερ μάρκετ για 61 κατηγορίες βασικών αγαθών η αποκόμιση μεικτού περιθωρίου κέρδους μεγαλύτερου από τον μέσο όρο του 2025 ανά κωδικό προϊόντος. Το μέτρο «αγκαλιάζει» ολόκληρη την εφοδιαστική αλυσίδα: από την παραγωγή και τους εισαγωγείς έως τη χονδρική και το οργανωμένο λιανεμπόριο.
Στη λίστα των προϊόντων που θα εξειδικευτεί άμεσα, περιλαμβάνονται είδη πρώτης ανάγκης όπως:
Ρύζι, ψωμί (φρατζόλα και τοστ), φρυγανιές, μακαρόνια, αλεύρι, όσπρια, αλλαντικά (πάριζα, γαλοπούλα), φρέσκα και κατεψυγμένα ψάρια, νωπό χοιρινό, κοτόπουλο, μοσχάρι, αρνί και κατσίκι.
Φρέσκο και γάλα μακράς διάρκειας, γιαούρτι, φέτα, λευκά τυριά, γκούντα, αυγά, μαργαρίνες, βούτυρο, ελαιόλαδο και ηλιέλαιο.
Κατεψυγμένα λαχανικά, ζάχαρη, δημητριακά, σοκολάτες, μπισκότα, χυμοί και καφές.
Απορρυπαντικά, χλωρίνες, χαρτί κουζίνας/υγείας, οδοντόκρεμες, σαμπουάν, σαπούνια.
Βρεφικά γάλατα/κρέμες, πάνες, μωρομάντηλα και τροφές για σκύλους/γάτες.
Πρόστιμα «μαμούθ»
Το σύστημα κυρώσεων είναι εξαιρετικά αυστηρό, με τα πρόστιμα να ξεκινούν από τις 5.000 ευρώ και να εκτοξεύονται στα 5 εκατ. ευρώ, ανάλογα με το μέγεθος της επιχείρησης και τη βαρύτητα της παράβασης. Σε περίπτωση υποτροπής, το ποσό διπλασιάζεται, ενώ προβλέπεται η δημοσιοποίηση της επωνυμίας των παραβατών.
Ειδικά για περιπτώσεις παρεμπόδισης ελέγχων ή παραποίησης στοιχείων, επιβάλλεται επιπλέον πρόστιμο έως 50.000 ευρώ. Σημειώνεται πως ο υπουργός Ανάπτυξης, Τάκης Θεοδωρικάκος, υπενθύμισε πως την προηγούμενη περίοδο είχαν επιβληθεί πρόστιμα συνολικού ύψους περίπου 20 εκατ. ευρώ.
Η Ανεξάρτητη Αρχή Ελέγχου της Αγοράς αναβαθμίζεται και αναλαμβάνει τον ρόλο του «επόπτη» με σαρωτικές αρμοδιότητες: πρόσβαση σε οικονομικά αρχεία, έρευνες σε αποθήκες, κατάσχεση ψηφιακών δεδομένων και λήψη εξηγήσεων από κάθε αρμόδιο στέλεχος. Το μέτρο δεν αφορά την τελική τιμή πώλησης, αλλά το ποσοστό κέρδους, επιτρέποντας τη μετακύλιση του κόστους προμήθειας, αρκεί να μην «φουσκώνει» το περιθώριο του 2025.
Οι αντιδράσεις της αγοράς
Η επαναφορά των περιορισμών προκαλεί τριγμούς. Η Ένωση Σούπερ Μάρκετ Ελλάδας (ΕΣΕ) υποστηρίζει ότι ο ανταγωνισμός επαρκεί για τη συγκράτηση των τιμών, επικαλούμενη στοιχεία του ΙΕΛΚΑ για πληθωρισμό 1,29% το 2025, παρότι το πλαφόν δεν ήταν σε ισχύ. Όπως αναφέρει χαρακτηριστικά, «ο υγιής ανταγωνισμός και η ομαλή λειτουργία της αγοράς συγκρατούν χαμηλά τις τιμές».
Από την πλευρά της, η Πανελλήνια Ομοσπονδία Πρατηριούχων Εμπόρων Καυσίμων (ΠΟΠΕΚ) αντιδρά έντονα, υποστηρίζοντας ότι το μέτρο στοχοποιεί αδίκως τους πρατηριούχους, τη στιγμή που το 1,10 ευρώ της τιμής ανά λίτρο αφορά αποκλειστικά φόρους. «Ουσιαστική ελάφρυνση για τους καταναλωτές θα μπορούσε να προκύψει από μείωση των έμμεσων φόρων», τονίζει η Ομοσπονδία.
Ανάλογος προβληματισμός επικρατεί και στην Ελληνική Ένωση Καφέ, με τον πρόεδρο Τάσο Γιάγκογλου να επισημαίνει ότι το πλαφόν «επιβαρύνει περαιτέρω έναν κλάδο που τα τελευταία χρόνια λειτουργεί υπό καθεστώς ακραίας πίεσης», καθώς οι επιχειρήσεις απορροφούν ήδη τις αυξήσεις στις πρώτες ύλες.
Στο αντίποδα, ο πρόεδρος του Οικονομικού Επιμελητηρίου Ελλάδος, Κωνσταντίνος Κόλλιας, θεωρεί την παρέμβαση «το πλέον κατάλληλο μέτρο στη σημερινή συγκυρία».
Ο πρόεδρος του ΕΒΕΑ, Γιάννης Μπρατάκος, ζητά σαφή όρια ώστε να μην διαταραχθεί η εφοδιαστική αλυσίδα, ενώ ο πρόεδρος του Επαγγελματικού Επιμελητηρίου Αθηνών, Γιάννης Χατζηθεοδοσίου, χαρακτηρίζει την κίνηση «προς τη σωστή κατεύθυνση», επισημαίνοντας όμως ότι η εξέλιξη του ενεργειακού κόστους λόγω της κρίσης στη Μέση Ανατολή θα είναι ο τελικός ρυθμιστής των τιμών.
Όλες οι σημαντικές και έκτακτες ειδήσεις σήμερα
Market Pass 2026: Πώς θα πάρετε το επίδομα για σούπερ μάρκετ
