ΤΑ ΝΕΑ ΔΙΔΑΚΤΙΚΑ ΒΙΒΛΙΑ ΤΩΝ ΦΙΛΟΛΟΓΙΚΩΝ

ΜΑΘΗΜΑΤΩΝ ΣΤΟ ΓΥΜΝΑΣΙΟ

 

          Στη μνήμη του Κώστα Τουλούπη, φιλόλογου, Διευθυντή Δ.Ε.Ν. Κυκλάδων που χάθηκε πρόωρα στις 23/2/2008.

 

          Από το σχολικό έτος 2006-’07, στο πλαίσιο εκσυγχρονισμού των Προγραμμάτων Σπουδών (Π.Σ.), διδάσκονται στους μαθητές και των τριών τάξεων του Γυμνασίου¹, σε όλα τα φιλολογικά μαθήματα, περί τα 20 νέα εγχειρίδια, συνοδευόμενα από αντίστοιχα βιβλία του εκπαιδευτικού και ποικίλο βοηθητικό υλικό (τετράδια εργασιών, λογισμικό, CD κλπ.). Ειρήσθω εν παρόδω, ότι η φιλοσοφία δόμησης νέων Αναλυτικών Π.Σ. εκτείνεται μόνο στο πεδίο της υποχρεωτικής εκπαίδευσης (Νηπιαγωγείο, Δημοτικό και Γυμνάσιο)· στο Λύκειο τα διδακτικά βιβλία (δ.β.) παραμένουν τα ίδια, με ελάχιστες εξαιρέσεις, όπως το δ.β. της Ιστορίας Γ΄ τάξης Γενικού Λυκείου.

          Από τα δ.β. του Γυμνασίου τα εννέα καλύπτουν το χώρο της Αρχαίας Ελληνικής Γλώσσας και Γραμματείας, έξι δ.β. καλύπτουν το χώρο της Νεοελληνικής Γλώσσας και Γραμματείας και τέσσερα την Ιστορία. Υπάρχουν ακόμη πέντε βιβλία αναφοράς, διαταξικά. Υπολείπονται ακόμη τρία εγχειρίδια που θα κυκλοφορήσουν από την επόμενη σχολική χρονιά, ήτοι Ομηρικά έπη: Οδύσσεια, Α΄ τάξη, Ανθολόγιο Φιλοσοφικών Κειμένων, Γ΄ τάξη και Γραμματική ΑΕ Γλώσσας.

          Πρέπει να επισημάνουμε ότι, στο διάστημα της τελευταίας εικοσαετίας, έγιναν σημαντικές αλλαγές και βελτιώσεις στα διδακτικά βιβλία της Δ.Ε., που αντικατέστησαν τα παλαιότερα σχολικά εγχειρίδια· τα βιβλία αυτά, που κυριάρχησαν στον εκπαιδευτικό χώρο ως το 1974, μολονότι ήταν αυστηρά δομημένα ως προς τη μορφή, ήταν απρόσφορα διδακτικά ως προς τη γλώσσα και τη μέθοδο, αντιδιαλεκτικά και δογματικά εν πολλοίς, ενισχύοντας περισσότερο το πνεύμα του εγκυκλοπαιδισμού και της διδακτικής μονομέρειας.

          Η εισαγωγή νέων δ.β., που συστοιχεί με την εκπαιδευτική πολιτική και τη μορφή της παρεχόμενης εκπαίδευση, αποτελώντας το τελικό στάδιο ενός ευρύτερου εκπαιδευτικού σχεδιασμού, ήταν αναγκαία, αν και ορισμένα είχαν αναθεωρηθεί πρόσφατα· τα δ.β. πρέπει να αλλάζουν σε τακτά χρονικά διαστήματα, να προσαρμόζονται στις επιστημονικές εξελίξεις και τις κοινωνικές απαιτήσεις της εποχής καθώς και στα ποικίλα κοινωνικοοικονομικά και πολυπολιτισμικά περιβάλλοντα.

          Με βάση το Ενιαίο Πλαίσιο Προγραμμάτων Σπουδών (Ε.Π.Π.Σ.)², που κατήρτισε το Παιδαγωγικό Ινστιτούτο (Π.Ι.), διαγράφονται οι αρχές και οι γενικοί σκοποί της Εκπαίδευσης, σύμφωνα με την ισχύουσα νομοθεσία, καθώς και οι ειδικοί σκοποί και στόχοι διδασκαλίας κάθε γνωστικού αντικειμένου, για κάθε τάξη και μορφή σχολείου. Με το νέο πλαίσιο αναμορφώνεται ριζικά το περιεχόμενο των Π.Σ. στα γνωστικά πεδία της Ελληνικής Γλώσσας, ώστε αυτά να συντελέσουν σημαντικά στην αναβάθμιση της λειτουργίας του εκπαιδευτικού συστήματος και στη βελτίωση της ποιότητας της εκπαίδευσης που παρέχεται στους μαθητές. Το συγκεκριμένο πρόγραμμα σπουδών καθορίζει τους άξονες περιεχομένου κάθε μαθήματος και σχεδιάζει τον τρόπο και μέθοδο διδασκαλίας στη διαδικασία της αξιολόγησης· ως προς τη φιλοσοφία του, βασίζεται κατεξοχήν στην ελληνική παιδεία, ενώ, παράλληλα, απηχεί τις σύγχρονες τάσεις της ελληνικής, ευρωπαϊκής και διεθνούς πρακτικής σε ό,τι αφορά την επιστήμη και την εκπαίδευση.

          Για την επίτευξη των αρχών αυτών εκδόθηκαν τα νέα δ.β., για όλα τα γνωστικά αντικείμενα του Γυμνασίου, ενώ για τα αντίστοιχα του Λυκείου δεν έχει αρχίσει ακόμη – όπως προαναφέραμε – η διαδικασία αναμόρφωσης και ανανέωσης του περιεχομένου σπουδών.

          Τα καινούρια εγχειρίδια, που η συγγραφή τους προκηρύχθηκε το 2003 από το Π.Ι., συντάχθηκαν με βάση τα ανανεωμένα αυτά Αναλυτικά Προγράμματα Σπουδών (Α.Π.Σ.), γνωστά ως Διαθεματικά Πλαίσια Προγραμμάτων Σπουδών (Δ.Π.Π.Σ.)³ και το Ενιαίο Πλαίσιο Προγράμματος Σπουδών (Ε.Π.Π.Σ.), με συγκεκριμένες προδιαγραφές, ως προς τα επιστημονικά, παιδαγωγικά και τεχνικά χαρακτηριστικά τους, και αξιολογήθηκαν, ως δείγματα και στο σύνολό τους, από τριμελείς επιτροπές κρίσης, με γνώση και εμπειρία της εκπαιδευτικής πραγματικότητας (Πανεπιστημιακός, Σχολικός Σύμβουλος, Εκπαιδευτικός Δευτεροβάθμιας Εκπαίδευσης).

          Τα νέα Α.Π.Σ. διέπονται από κοινές αρχές, υπηρετούν ένα νέο εκπαιδευτικό προσανατολισμό και υιοθετούν την αρχή της διαθεματικότητας, την  ολιστική δηλ. προσέγγιση της γνώσης, με τη μέθοδο των σχεδίων εργασίας (project), ως φιλοσοφία δόμησης των σύγχρονων Π.Σ.

          Τα νέα δ.β. είναι όλα ομοιόμορφα και καλαίσθητα, με πλούσιο υποστηρικτικό υλικό (κειμενικό και εικονιστικό), ευσύνοπτα και πολυτροπικά, ενδιαφέροντα ως προς την ποιότητά τους, αν και κάποια διακρίνονται για τη γλωσσική τους δυσκαμψία και τη δυσχέρεια διδακτικής τους προσπέλασης, ιδιαίτερα από μαθητές της Α΄ Γυμνασίου.

          Η Π.Ε.Φ. οργάνωσε το 2006 το ετήσιο συνέδριό της, στην Αθήνα, με θέμα: Αναλυτικά Προγράμματα και διδακτικά βιβλία στη Δευτεροβάθμια Εκπαίδευση, όπου εξετάσθηκαν όλες οι πτυχές του θέματος. Τα συμπεράσματα έχουν δημοσιευθεί σε ειδική έκδοση των Πρακτικών⁴ της ΠΕΦ· παράλληλα, η ΟΛΜΕ οργάνωσε τον Μάιο του 2008, με την επιστημονική στήριξη του ΚΕΜΕΤΕ, το 8^ο Εκπαιδευτικό Συνέδριο, στα Χανιά, με θέμα: Σχολικά Προγράμματα και βιβλία στη Δευτεροβάθμια Εκπαίδευση⁵. Η ΠΕΦ συμμετείχε με εκπροσώπους της και εξέθεσε τις απόψεις της.

Επιμέρους επισημάνσεις για τα νέα δ.β.

          α. Ειδικότερα: για τα δ.β. της ΑΕΓραμματείας⁶. Κατ’ αρχάς, η συρρίκνωση των ωρών διδασκαλίας της ΑΕΓρ. από μετάφραση είχε ως αποτέλεσμα την απεμπόληση αξιόλογων κειμένων της ΑΕΓ (διδακτικό έπος – λυρικοί ποιητές – ιστορικοί συγγραφείς – ρητορικά κείμενα). Βασικό, εξ άλλου, μειονέκτημα, σε σχέση με το παρελθόν, είναι η αποσπασματική διδασκαλία των ομηρικών επών: τέσσερις μόνο ραψωδίες ολόκληρες της Οδύσσειας (α, ε, ζ, θ) και αποσπάσματα, μικρότερα ή μεγαλύτερα, από άλλες 14, ενώ οι υπόλοιπες καλύπτονται από περιληπτικές αναδιηγήσεις. Μεγαλύτερο, ακόμη, είναι το έλλειμμα στην Ιλιάδα (διδάσκεται μόνο η Α΄ ραψωδία ολόκληρη και αποσπάσματα από 13 άλλες). Έτσι, με τον αποσπασματικό αυτό τρόπο διδασκαλίας, οι μαθητές έχουν ελλιπή γνώση των ομηρικών επών και, επιπρόσθετα, αδυνατούν να μελετήσουν μόνοι τους τα δύο κορυφαία δημιουργήματα της παγκόσμιας λογοτεχνίας, αφού μάλιστα η Πολιτεία δεν τους χορηγεί ολόκληρα τα έργα. Αποσπασματική, επίσης, είναι η γνώση των  μαθητών για το μεγάλο έργο του «πατέρα της Ιστορίας» Ηροδότου (σπαράγματα μόνο από τα εννέα βιβλία του αλικαρνασσέα ιστορικού, σε 17 ενότητες). Αμφιλεγόμενη είναι  η χρηστικότητα του Ανθολογίου, Αρχαία Ελλάδα, Ο τόπος και οι άνθρωποι, απαρτιζόμενου από εφτά ενότητες· ενδεχομένως, θα μπορούσαν να αξιοποιηθούν, κατά περίπτωση, ως πηγές ή να συμβάλουν επικουρικά στο μάθημα της Ιστορίας, και οι διατιθέμενες ώρες να αφιερωθούν στη διδασκαλία των ρητορικών ή άλλων κειμένων. Η διδασκαλία της δραματικής ποίησης καλύπτει εξ ολοκλήρου το μάθημα της ΑΕΓρ. στην Γ΄ Γυμνασίου και αποτελεί όντως καινοτομία η διδασκαλία της κωμωδίας στη Δ.Ε. Η τωρινή, όμως, διδασκαλία του Αριστοφάνη διατρέχει τον κίνδυνο να υπονομευθεί, αν αφεθεί αποκλειστικά στην προσωπική επιλογή, μεταξύ των δύο έργων (Ελένης και Ορνίθων), ιδιαίτερα από την επόμενη σχολική χρονιά, οπότε προβλέπεται η εισαγωγή των Φιλοσοφικών Κειμένων στο Γυμνάσιο, μέτρο λυσιτελές για τη διδασκαλία της Αρχαίας Ελληνικής Φιλοσοφίας, που διέρχεται δεινή κρίση στο Λύκειο.

          Τα δ.β. της ΑΕ Γραμματείας έχουν ενιαία δομή, διαφοροποιούνται όμως, ως προς την έκταση εισαγωγής ενός εκάστου (από 3 έως 12 σελίδες) χωρίς, ωστόσο, με εξαίρεση το βιβλίο εκπαιδευτικού της Ελένης, να γίνεται μνεία για την παραπομπή των μαθητών στα αντίστοιχα κεφάλαια της Ιστορίας της Αρχαίας Ελληνικής Γραμματείας, ως διαταξικού βιβλίου αναφοράς, που δεν δίνεται, όμως, ως θα έδει, στους μαθητές και των τριών τάξεων.

          Τα εγχειρίδια της ΑΕ Γλώσσας, ως προς το περιεχόμενο, συγκροτούν ένα συνονθύλευμα ετερόκλητων κειμένων, που προέρχονται από το ευρύτερο φάσμα της ΑΕΓρ., από τον 6^ο π.Χ. – 6^ο μ.Χ. αιώνα, από διαφορετικούς συγγραφείς, μερικούς σχεδόν άγνωστους ακόμη και σε φιλολόγους, που όχι μόνο παρουσιάζουν ανυπέρβλητες γλωσσικές δυσκολίες, αλλά, επί πλέον, είναι δυσλειτουργικά και αναποτελεσματικά, καθόσον μάλιστα δεν συστοιχούν με τα αντίστοιχα κεφάλαια της Γραμματικής και του Συντακτικού. Οι λεξιλογικοί πίνακες περιέχουν, ενίοτε, λέξεις της αρχαίας ελληνικής αρχαιοπινείς και άγνωστες ακόμη και στους διδάσκοντες, ενώ η εισαγωγή της διδασκαλίας του Ετυμολογικού κρίνεται απρόσφορη για μικρές τάξεις.       β. Τα βιβλία της Νεοελληνικής Γλώσσας⁷ εμπεριέχουν ποικιλία δραστηριοτήτων και κειμένων και ενσωματώνουν, σε γενικές γραμμές, τις νέες γλωσσοδιδακτικές τάσεις, όπως η επικοινωνιακή και κειμενοκεντρική προσέγγιση, οι ειδολογικές τάσεις και λειτουργικές αντιλήψεις μέσα από τα πολυτροπικά κείμενα. Το σημαντικότερο πρόβλημα εντοπίζεται στη δομή των βιβλίων, στην οργάνωση της ύλης και των ασκήσεων που τα καθιστούν δυσλειτουργικά· επιπρόσθετα, λείπουν οι λεξιλογικές ασκήσεις και γενικότερα το λεξιλόγιο, καθώς και ο ικανοποιητικός αριθμός γραμματικοσυντακτικών ασκήσεων μετά από κάθε γραμματικό ή συντακτικό φαινόμενο.

          γ. Στα ΚΝΛ η επιλογή των ανθολογούμενων κειμένων, πεζών και ποιητικών, (Α΄ 67, Β΄ 69, Γ΄ 72), αναφέρεται στις Α΄ και Β΄ τάξεις, σε 13 θεματικούς κύκλους, χωρίς να δικαιολογείται η αξιολογική σειρά, ενώ απουσιάζουν κείμενα από τον Μακεδονικό αγώνα, καθώς και οι ενότητες: Το 1940. Η κατοχή. Η αντίσταση. Οι αγώνες των νέων για την ελευθερία, με ανάλογα αντιπροσωπευτικά κείμενα που υπήρχαν στα προηγούμενα εγχειρίδια. Αντίθετα, στην Γ΄ τάξη τα κείμενα αναφέρονται στην εξέλιξη της Νεοελληνικής Λογοτεχνίας από την αρχή ως τη σύγχρονη εποχή – υποβαθμισμένη η Επτανησιακή Σχολή. Τα περισσότερα κείμενα είναι ενδιαφέροντα και ελκυστικά, υπερτερούν, ενίοτε, τα πεζά έναντι των ποιητικών  (ιδιαίτερα στη Β΄ τάξη), ενώ πολλά ανθολογούνται από την ξένη λογοτεχνία. Η διδασκαλία του μαθήματος⁸, σύμφωνα με τις αρχές σύνταξης των δ.β., οργανώνεται γύρω από τρεις γενικούς άξονες: το διαθεματικό, το διαπολιτισμικό και το διακειμενικό. Τα νέα δ.β. επικρίνονται κυρίως ως προς την επιλογή των συγγραφέων, που είναι σχεδόν οι ίδιοι και στο Ανθολόγιο του Δημοτικού, ενώ καταξιωμένοι συγγραφείς (πεζογράφοι και ποιητές) ελάχιστα εκπροσωπούνται ή απουσιάζουν παντελώς· βέβαια, υπήρχε η δέσμευση στη συντακτική ομάδα ότι δεν έπρεπε να ανθολογηθούν κείμενα που υπήρχαν και στα προηγούμενα εγχειρίδια. Ενστάσεις επίσης διατυπώνονται ως προς τις διαθεματικές ερωτήσεις – εργασίες, στις οποίες, μερικές φορές, ο χώρος της λογοτεχνίας μετατρέπεται σε μάθημα πραγματογνωσίας, εγκυκλοπαιδισμού και λαογραφισμού⁹.

          δ. Τα δ.β. της Ιστορίας παρουσιάζουν, σε μικρότερο βαθμό, τα προβλήματα που υπήρχαν στα αντίστοιχα εγχειρίδια του παρελθόντος, δηλ. μεθοδολογικά λάθη, κενά, παραλείψεις¹⁰. Η ύλη είναι ενίοτε συμπυκνωμένη, ώστε να μην μπορεί να λειτουργήσει διδακτικά· το ιστορικό υλικό είναι αποσπασματικό και, ταυτόχρονα, απουσιάζει μια εισαγωγή προσέγγισης του γνωστικού υλικού. Τα νέα βιβλία διαθέτουν γλωσσάριο, αλλού γλωσσάρι (sic), εικονιστικό υλικό και ενδεικτική βιβλιογραφία.

          Ως πρώτη επισήμανση αναφέρουμε τη μεγάλη έκταση και επέκταση της ύλης, ιδίως στις Α΄ και Β΄ τάξεις, με αποτέλεσμα την αδυναμία ολοκλήρωσής της, ιδιαίτερα όταν η διδασκαλία του μαθήματος ανατίθεται σε καθηγητές ξένων γλωσσών ή άλλων ειδικοτήτων οι οποίοι μάλιστα δεν διαθέτουν, στον τομέα αυτό, την απαιτούμενη επιστημονική κατάρτιση. Η ΠΕΦ έχει διαμαρτυρηθεί, εντονότατα και κατ’ επανάληψη, ως προς το θέμα αυτό.

          Ειδικότερα⁶, στο βιβλίο της Α΄ τάξης, μεθοδολογικό λάθος των συγγραφέων είναι η σοβαρή υποβάθμιση της ρωμαϊκής ιστορίας και του ρωμαϊκού πολιτισμού, ο οποίος μαζί με τον ελληνικό αποτελούν τα θεμέλια του νεότερου ευρωπαϊκού πολιτισμού. Έτσι, η ιστορία του ρωμαϊκού κράτους (509 – 30 π.Χ.) περιλαμβάνεται σε δύο μόνο σελίδες.

          Η Μεσαιωνική και Νεότερη Ιστορία (απουσιάζει ο ορισμός Βυζαντινή) της Β΄ τάξης αρχίζει από τους πρώτους αιώνες του Βυζαντίου και φτάνει ως τη Μεσαιωνική Ευρώπη στους νεότερους χρόνους (15-18 αιώνες). Σημαντική έλλειψη είναι η υποβάθμιση της περιόδου της Τουρκοκρατίας, όπου ελάχιστα αναφέρονται για την οργάνωση, τη διοίκηση και την επιβίωση του Ελληνισμού στη διάρκεια τεσσάρων αιώνων (15^ο – 18^ο).

          Τέλος, στη Νεότερη και Σύγχρονη Ιστορία της Γ΄ τάξης, τα κεφάλαια δεν έχουν οργανική ενότητα με αποτέλεσμα να μην μπορούν οι μαθητές να επεξεργαστούν κριτικά και δημιουργικά το υλικό, οδηγούμενοι σε στείρα απομνημόνευση.

          Γενική παρατήρηση για όλα τα νέα δ.β. Η φιλολογική επιμέλεια¹¹ είναι πλημμελής: υπάρχουν, αδικαιολόγητα, πάμπολλα λάθη στίξης, αλλά και λάθη ορθογραφικά, συντακτικά, γλωσσικής έκφρασης και διατύπωσης, δίνοντας έτσι την εντύπωση ότι δεν έγινε ο απαραίτητος συντονισμός από το Π.Ι. και ότι κάθε επιμελητής υιοθετεί την προσωπική του άποψη στο θέμα της γλώσσας, κατά παρέκκλιση των ισχυόντων κανόνων της Γραμματικής και του Συντακτικού. Βέβαια, την αποκλειστική ευθύνη δεν την έχουν οι συγγραφείς, οι οποίοι υποβάλλουν πίνακα λαθών και παραλείψεων, αλλά τελικά ο ΟΕΔΒ δεν προβαίνει στις απαιτούμενες διορθώσεις.

          Συνολικές αποτιμήσεις

          Τα δ.β. που χρησιμοποιούμε σήμερα είναι αναμφισβήτητα λειτουργικότερα και αρτιότερα· συνδυάζουν πληρότητα και επιστημονικότητα, αν και ανομοιόμορφη γλωσσική έκφραση· απαιτούν, όμως, ένα πολύ καλά προπαιδευμένο μαθητικό δυναμικό και στις δύο βαθμίδες της Δ.Ε., αλλά κυρίως ένα δάσκαλο με υψηλό επίπεδο γενικής παιδείας και κατάρτισης. Ο φιλόλογος καθηγητής ο οποίος είναι υποχρεωμένος να διδάξει και να αξιολογήσει σήμερα περισσότερα του ενός γνωστικά αντικείμενα – που είναι αρκετά δύσκολο να τα κατέχει τέλεια, χωρίς μάλιστα να έχει τη συγκεκριμένη εξειδίκευση και το ανάλογο υποστηρικτικό υλικό -, βρίσκεται σε μεγάλη αμηχανία και δοκιμασία προκειμένου να ανταποκριθεί ικανοποιητικά στις απαιτήσεις. Χρειάζεται, επομένως, ιδιαίτερη επικέντρωση της Πολιτείας στην επιμόρφωση των εκπαιδευτικών, που βρίσκεται ακόμη σε σπαργανώδη μορφή, ενημερώνοντάς τους, κυρίως στη διδακτική μεθοδολογία και τον τρόπο αξιολόγησης και στην ουσιαστική αξιοποίηση του διδακτικού βιβλίου, ώστε να γίνει κατάλληλο όργανο μάθησης και πρόσφορο εργαλείο δουλειάς για όλους.

          Τα ολιγόωρα ή ολιγοήμερα σεμινάρια που οργανώνονται από τα Περιφερειακά Επιμορφωτικά Κέντρα (Π.Ε.Κ.), παρά τις φιλότιμες προσπάθειες, δεν μπορούν να βοηθήσουν σφαιρικά και αποτελεσματικά το διδάσκοντα προς την κατεύθυνση αυτή. Εξάλλου, η ετερογένεια του μαθητικού δυναμικού, οι αναφυόμενες μαθησιακές δυσκολίες και το αυξημένο άγχος των διδασκόντων παρακωλύουν αισθητά την ολοκλήρωση της ύλης και στα πιο επιτυχημένα εγχειρίδια, τα οποία, εξαιτίας και τις έκτασής τους, δεν συστοιχούν με τις – ελάχιστες δυστυχώς – διατιθέμενες ώρες διδασκαλίας, που πολλές χάνονται χωρίς να αναπληρώνονται, καθώς και με το επίπεδο αφομοίωσης των μαθητών.

          Συμπερασματικά, τα νέα δ.β. του Γυμνασίου, παρά, τις κάποιες ατέλειές τους, είναι, στο σύνολό τους, μεθοδικά και λειτουργικά, και μπορούν να αξιοποιηθούν από τους διδάσκοντες, σύμφωνα με τη φιλοσοφία και το πνεύμα της συγγραφής τους· αναμένεται, όμως, πρωτίστως, και να αξιολογηθούν κατάλληλα, με βάση το ειδικό ερωτηματολόγιο του ΥΠΕΠΘ και του Π.Ι., στο εκπαιδευτικό και παιδαγωγικό πλαίσιο στο όποιο υλοποιούνται και να επισημανθούν, με κριτική νηφάλια και επιστημονική, τα θετικά και αρνητικά τους σημεία, συγκριτικά και με τα προηγούμενα. Οι απόψεις και οι κάθε είδους προτάσεις των εκπαιδευτικών, οι οποίοι, μαζί με τους μαθητές τους, θα αναμετρηθούν με αυτά στην τάξη, είναι αναγκαίο να ληφθούν υπόψη για τη σύνολη αξιολόγηση και βελτίωσή τους.

          Παράλληλα¹³, θεωρούμε απαραίτητη και την ουσιαστική συμμετοχή μας, καθώς και όλων των επιστημονικών ενώσεων στη σύνταξη και συγγραφή, με τη διασφάλιση, φυσικά, των απαραίτητων όρων και προϋποθέσεων για την εγκυρότητα και λειτουργικότητα των Α.Π., των διδακτικών βιβλίων, τη συγγραφή και αξιολόγηση από έγκυρους επιστήμονες και, φυσικά, την πιλοτική – πειραματική εφαρμογή, ώστε να γίνεται αξιολόγηση από ένα μέρος της εκπαιδευτικής κοινότητας πριν από την εισαγωγή τους στα σχολεία.

Αναστάσιος Αγγ. Στέφος

Πρόεδρος ΠΕΦ

 

 

ΣΗΜΕΙΩΣΕΙΣ

1.    Βλ. Φιλολογική, 96 (2006). «Τα νέα διδακτικά βιβλία του Γυμνασίου. Μια πρώτη προσέγγιση» (Κύριο άρθρο).

2.    Βλ. Τεύχος επιμορφωτικού υλικού. ΥΠΕΠΘ και Παιδαγωγικό Ινστιτούτο, Αθήνα 2006.

3.    Βλ. Εύη Μακρή – Μπότσαρη, «Διαθεματικό Ενιαίο Πλαίσιο Προγράμματος Σπουδών και Αναλυτικά Προγράμματα Σπουδών», ό.π. σ.σ. 7-10.

4.    Σεμινάριο 34. Προγράμματα Σπουδών των φιλολογικών μαθημάτων στη Δευτεροβάθμια Εκπαίδευση και νέα διδακτικά βιβλία (Επιμέλεια: Γεωργία Χαριτίδου). Ελληνοεκδοτική, Αθήνα 2007.

5.    Πρβλ. ΟΛΜΕ. Πληροφοριακό Δελτίο, τ. 694 (2007) και 695 (2008).

6.    Βλ. Αναστάσιος Αγγ. Στέφος, «Η Αρχαία Ελληνική Γλώσσα και Γραμματεία στο Γυμνάσιο: τα νέα διδακτικά βιβλία». Φιλολογική, 103 (2008), σ.σ. 59-62.

7.    Βλ. Γεωργία Χαριτίδου, «Τα νέα βιβλία Νεοελληνικής Γλώσσας στο Γυμνάσιο», Φιλολογική, ό.π. σ.σ. 62-63.

8.    Βλ. Χριστίνα Βέικου, «Προγράμματα Σπουδών των φιλολογικών μαθημάτων στη Δ.Ε. και τα νέα διδακτικά βιβλία», ό.π. Σεμινάριο 34, σ.σ. 216-219.

9.    Βλ. Γιάννης Παπακώστας, «Από την ποιητικότητα των κειμένων στη διαθεματικότητα». Ή «Πώς μαγειρεύουν το αρνί;» ό.π. Σεμινάριο 34, σ.σ. 91-97.

10.                       Βλ. Σπύρος Τουλιάτος, «Το μάθημα της Ιστορίας στο Γυμνάσιο και τα νέα βιβλία», Φιλολογική, 103 (2008), σ.σ. 63-70.

11.                       Βλ. Αναστάσιος Αγγ. Στέφος, «Φιλολογική επιμέλεια διδακτικών βιβλίων», Νέα Παιδεία, 124 (2007).

12.                       Αξιολόγηση των νέων διδακτικών πακέτων (περιεχόμενο, δομή και οργάνωση, παιδαγωγική και διδακτική καταλληλότητα, αξιολόγηση της μάθησης, παρουσίαση και εικονογράφηση).

13.                       Πρβλ. Τα νέα διδακτικά βιβλία. Δύο χρόνια μετά, προβλήματα και προοπτικές (Κύριο άρθρο). Φιλολογική, 102 (2008).